ΖΙΣΜΠΕΡ ΦΡΑΝΤΣ ΟΛΙΒΙΕ, Η Μαγείρισσα του Χίμμλερ

                                    Η Μαγείρισσα του Χίμμλερ, Giesbert, Franz - Olivier

                                    Είδος : Ιστορικό

                                                    Βαθμολογία: 9/10

                                            

 Έκδοσεις    Ωκεανός
Μετάφραση Μενέλαος Παπαιωάννου
  Σελίδες      384
Διαστάσεις  21 χ 14
Τιμή στην αγορά    Από 15,90- 14,31 ευρώ

Ένα από τα βιβλία που έκαναν διεθνώς αίσθηση την περασμένη χρονιά είναι το ιστορικό μυθιστόρημα 
"Η Μαγείρισσα του Χίμλερ", από τον πολυβραβευμένο Γάλλο συγγραφέα, Φρανς Ολιβιέ Ζισμπέ, που το ελληνικό κοινό γνώρισε  μέσα απο τις  εκδόσεις Ωκεανός.
Η Μαγείρισσα του Χίμμλερ είναι ένα από τα πιο ιδιαίτερα και συνάμα πληρέστερα ιστορικά μυθιστορήματα των τελευταίων χρόνων.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η Ρόζαν από το "ξημέρωμα" της ζωής της θα έρθει αντιμέτωπη με τις μπόρες του εικοστού αιώνα.
Παιδί θα γνωρίσει την Γενοκτονία των Αρμενίων και θα δοκιμάσει την αιχμαλωσία στα χέρια ενός Τούρκου εμπόρου.
          Από τη ζωή του χαμινιού στη Μασσαλία,  η μοίρα θα τη φέρει στα χέρια μιας στοργικής οικογένειας στην Προβηγκία, που υιοθετώντας τη Ρόζαν προσπαθεί να ξεπεράσει τις απώλειες του Πολέμου.
               Στην πιο δύσκολη στιγμή της, ο έρωτας θα της χτυπήσει την πόρτα, οδηγώντας την στο Παρίσι μαζί του.
Εκεί θα διδαχθεί τα μυστικά της κουζίνας που σταδιακά θα τη μετατρέψουν στην κορυφαία σεφ του Παρισιού.
          Το εστιατόριό της "La petit Provance "θα φιλοξενήσει εξέχουσες προσωπικότητες σαν τον Σαρτρ κ την Mποβουάρ 
             Κατά τη διάρκεια της Κατοχής στη Γαλλία, η Ρόζαν  θα γοητεύσει τον παντοδύναμο 
ιδρυτή των Ες Ες ,Χάινριχ Χίμμλερ- όχι μόνο με τη μαγειρική της τέχνη αλλά και με την προσωπική της λάμψη.
       Για άλλη μια φορά η Ιστορία θα χαράξει μπροστά της ανατρεπτικά μονοπάτια, πάντα όμως εκείνη θα έχει πυξίδα της την επιθυμία να εκδικηθεί ... 
  
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Συγκλονιστικό και περιεκτικότατο, το μυθιστόρημα "Η Μαγείρισσα του Χίμμλερ" είναι ένα πολυτάραχο οδοιπορικό μιας μοναδικά γοητευτικής γυναίκας στη δίνη του 20ου αιώνα.
Ένα έργο που μας σεργιανά από την Τουρκία της τρομερής Γενοκτονίας του ΄15 , ως την Γαλλία, την Κατοχή, το Ολοκαύτωμα αλλά και την Κίνα του Μάο!
Ένα βιβλίο γεμάτο αρώματα, γεύσεις, όπου μπλέκεται η αλμύρα ακριβών θαλασσινών με κείνη των δακρύων.
Μια ηρωίδα ακραία,παράφορη κι οξυδερκής, που γνώρισε τη φρίκη και το μεγαλέιο, που γεύθηκε πολυποίκιλα πιάτα, πάθη και πίκρες.  
       
Παρότι φαντάζει σύντομο για τη μακρά περίοδο που καλύπτει, το βιβλίο του Ολιβιέ παρουσιάζει μια έντεχνη περιεκτικότητα, μια "οικονομία" χώρου και χρόνου αριστοτελική, όπου τίποτα δε λείπει και τίποτα δεν περισσεύει.
         Τα 50 του μικρά κεφάλαια είναι δοσμένα σε λόγο πολύ λιτό, που ρέει με ευκολία, ωστόσο παραμένουν κατάφορτα με εξελίξεις, γνώσεις και συναισθήματα, χωρίς να κουράσουν.
Σε αυτό συμβάλλει το γεγονός ότι ο Γάλλος συγγραφέας δίνει τον λόγο στη  ηρωίδα του και μέσα από την πρωτοπρόσωπη αφήγηση τη σκιαγραφεί παραστατικά.
Πρόκειται για μια γλώσσα  ευέλικτη, άμεση, και ενίοτε αυτοσαρκαστική, που κόβει σαν λεπίδα.
            Χαρακτηριστική είναι η ελευθεριότητα στον λόγο της αφηγήτριας Ρόζαν:
Ένας λόγος που αποδομεί τα πάντα με μια ανηλεή καυστικότητα, η οποία  φέρνει στον νου κάτι από τη "Μητέρα του Σκύλου" του Παύλου Μάτεσι.
             Είναι ακριβώς η ίδια  απολαυστική απενοχοποίηση κι η διδακτική "αιχμηρότητα" εκείνων που έχουν αναμετρηθεί με την αποχαλίνωση του ανθρώπου και με τη βαρβαρότητα της Ιστορίας ,έχοντας απομυθοποιήσει τις συμβάσεις και τους καθωσπρεπισμούς!
Αυτό- και στον Μάτεσι αλλά και στη "Μαγείρισσα" -προσδίδει αυθεντικότητα στο κείμενο, αλλά και μια σκωπτική διάθεση απέναντι στα ολέθρια έργα του Ανθρώπου, αφυπνίζοντας χωρίς βερμπαλισμούς και ηθικολογίες.

Το βιβλίο του Ολιβιέ ξεκινά από τη Γενοκτονία των Αρμενίων που προσφάτως είχε απασχολήσει κι άλλον δημοφιλή Γάλλο συγγραφέα, τον Ζιλμπερ Ζινουέ στο Ερεβάν.
       Διόλου παράξενο , καθώς στη Γαλλία υπήρξε ισχυρή αρμένικη κοινότητα, ενώ οι Γάλλοι ήταν από τους πρώτους που αναγνώρισαν επισήμως τη Γενοκτονία που διέπραξαν οι Τούρκοι το 1915!

Όπως όμως προδιαγράφει κι ο αρκετά "ιντριγκαδόρικος" τίτλος , κεντρικός άξονας του έργου είναι η περίοδος της Κατοχής και του Ολοκαυτώματος που συνοψίζονται ευρηματικά στο πρόσωπο του Χάινριχ Χίμμλερ.
          Αν και λιγότερο συζητημένος στην Ελλάδα ο Heinrich Himmler υπήρξε ιδρυτής και καθοδηγητής(Reichsfuehrer) του πιο φονικού στρατιωτικού σχηματισμού κατά τον 20ο αιώνα, των Ες Ες και από τους πολύ έμπιστους του Χίτλερ.
       Πρωτεργάτης του φυλετικού οράματος της Αρείας Φυλής, ο Χίμμλερ ενορχήστρωσε μια δολοφονική πολιτική ενατίον των μειονοτήτων όλης της Ευρώπης.
        Άτομο νευρωτικό και μυγιάγγιχτο, με παράξενες εμμονές γύρω από την αγροτική ζωή και τους τευτονικούς μύθους, ο Χίμμλερ έμεινε πιστός στον Χίτλερ ως τη στιγμή της σύλληψής του από τους Συμμάχους το '45, όπου αυτοκτόνησε με υδροκυάνιο πριν καν δικαστεί.
      Είναι από τις ελάχιστες φορές που ένα εξέχον πρόσωπο της ναζιστικής ελίτ λαμβάνει τόσο ενεργό ρόλο, εμπλεκόμενο τόσο εκτεταμένα με ηρωίδα μυθοπλασίας.
      Ο συγγραφέας αποφεύγει τον κίνδυνο ιστορικών ανακριβειών και ξετυλίγει με αληθοφάνεια τον Χίμμλερ, διατηρώντας πιστά την ιστορική εγκυρότητα στην αλληλεπίδραση εκείνου με τη Ρόζαν.
Εκμεταλλευόμενος τον αποτυχημένο γάμο του Χίμμλερ και τις ευκαιριακές απιστίες του (με επίσημη ερωμένη τη γραμματέα του) ο Ολιβιέ πλέκει μια σχέση γεμάτη υπόκωφη ένταση που μας οδηγεί- παρέα με τη Ρόζαν- στα άδυτα του ίδιου του Χίτλερ και σε στιγμιότυπα της προσωπικής του ζωής!
           Πολύ επιδέξιος ο τρόπος που κλείνει αυτή η ιδιότυπη σχέση Χίμμλερ -Ρόζαν, θέτοντας στο προσκήνiο το εφιαλτικό πρόγραμμα του Lebensborn.
Αυτό το θέμα όμως, σας αφήνω να το ανακαλύψετε μόνοι στο βιβλίο αυτό, ενώ για πληρέστερη εικόνα αξίζει να διαβάσετε τη δραματική ιστορία "Μαξ" από τις εκδόσεις Πατάκη , που περιστρέφεται γύρω από αυτό το παρανοϊκό φυλετικό πρόγραμμα των ναζί.

Το άλλο ενδιαφέρον ιστορικό κεφάλαιο στη "Μαγείρισσα" είναι ένα πέρασμα από τη μαοική Κίνα και τη σκλήρή πραγματικότητα της εκεί επανάστασης, που ωστόσο μονομερώς προβάλλει στη ζοφερή της πλευρά..

Μια ακόμη πινελιά είναι η εστίαση στην αμφιλεγόμενη προσωπικότητα του Ζαν Πολ Σαρτρ και στον θυελλώδη του δεσμό με την Σιμόν ντε Μποβουάρ...

Η ακαταμάχητη -κυνική και συνάμα τόσο ευαίσθητη- Ρόζαν καταφέρνει με την προσωπικότητά της να σταθεί επάξια στις καταστάσεις αυτές και να ενταχθεί αρμονικά στο ιστορικό κάδρο του αιώνα μας...


Το βιβλίο κλείνει με... συνταγές από το Πετίτ Προβάνς, που μας  θυμίζουν στιγμές της Ρόζαν, (όπως λ.χ. έκανε η Πολλίνα Σίμονς στο "Τραπέζι της Τατιάνας" με την τριλογία του "Μπρούτζινου Καβαλάρη".)

Τελός, αριστουργηματικές βιβλιοπροτάσεις παρελαύνουν σε μια άκρως ενδιαφέρουσα βιβλιογραφία, που χρησιμοποίησε ο Ολιβιέ γύρω από όσα θίγει το υπέροχο αυτό μυθιστόρημα.Βιβλία και μυθιστορήματα που αξίζει να γνωρίσει ο κάθε απαιτητικός και "φιλίστωρ" αναγνώστης!

Ένα μικρό διαμάντι, που συμπυκνώνει πληθώρα συναισθημάτων και ιστορικών γνώσεων,
συντροφιά με μια χαρισματική γυναίκα που τα είδε όλα και τα άντεξε όλα με μια μοναδική δύναμη ψυχής!!!
Γνωρίστε την !!!! 

                                                      Ελισσάβετ Π. Δέδε

ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

Πρόλογος
1. Στον αστερισμό της Παρθένου
2. Σαμίρ ο Ποντικός
3. Η θυγατέρα της κερασιάς
4. Όταν πέθανα για πρώτη φορά
5. Η πριγκίπισσα της Τραπεζούντας
6. Καλώς όρισες στο "μικρό χαρέμι"
7. Το αρνί και τα παΐδια
8. Τα μερμήγκια και η ρόκα της θάλασσας
9. Σαπακάν ο 1ος
10. Η τέχνη της συλλογής σκουπιδιών
11. Ευτυχία στη Σεντ Τυλλ
12. Ο εκτελεσμένος
13. Η μαγειρική του έρωτα
14. Η βασίλισσα των τεμενάδων
15. Η γρίπη του έρωτα
16. Ο βασιλιάς της πένσας Μπουρντίτζο
17. Ένα φιλί εβδομήντα πέντε ημερών
18. Οι χίλιες κοιλιές του θείου Αλφρέντ
19. "Λα Πετίτ Προβάνς"
20. Η τέχνη της εκδίκησης
21. Μία ομελέτα με μανιτάρια
22. Επιστροφή στην Τραπεζούντα
23. Μία βόλτα με σκάφος
24. Αυτός που δεν ήξερε ότι ήταν Εβραίος
25. Ανέμελες ημέρες
26. Η κήρυξη του πολέμου
27. Για παραδειγματισμό
28. Κόκκινη σαν γαρίδα
29. Ο άνθρωπος που δεν έλεγε ποτέ όχι
30. Ένα γεύμα στην εξοχή
31. Ωραία κάτασπρα δόντια
32. Το βάρος μου σε δάκρυα
33. Η στρατηγική Τζόννυ
34. Απαγωγή
35. Ένας ψύλλος στ' άχυρα
36. Ο άνθρωπος που δειπνούσε με τον Διάβολο χωρίς κουτάλι
37. Το φιλί του Χίμλερ
38. Ο φάκελος Γκαμπριέλ
39. Η ανάσα του Διαβόλου
40. Τρία δάχτυλα μέσα στο στόμα
41. Το έμβρυο που δεν εννοούσε να πεθάνει
42. Κράξιμο άρρωστου πουλιού
43. Το έγκλημα έφερε υπογραφή
44. Ένα ταξίδι στο Τρίερ
45. Η Σιμόν, ο Νέλσον κι εγώ
46. Ο δεύτερος άνδρας της ζωής μου
47. Το ταχυδρομικό περιστέρι
48. Ένα φάντασμα του παρελθόντος
49. Ο τελευταίος νεκρός
50. Ite missa est
Επίλογος
Συνταγές από το "Λα πετίτ Προβάνς"
Το πλακί της γιαγιάς μου
Οι μελιτζάνες παρμετζάνα της Μάμι Τζο
Η κρεμ καραμελέ της Έμμα Λαμπερέρ
Η τάρτα φράουλα "Α λ' Αμερικαίν" ή "strawberry shortcake" του "Φρέντσυ'ς"
Μικρή βιβλιοθήκη του εικοστού αιώνα

                        ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

Giesbert, Franz - Olivier O Φραντς Ολιβιέ Ζισμπέρ γεννήθηκε το 1949 στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το μυθιστόρημά του "L' affreux", 1992 βραβεύτηκε από τη Γαλλική Ακαδημία ενώ το "La souille", 1995, πήρε το βραβείο Interallie. Για το σύνολο του έργου του βραβεύτηκε το 1997 με το Prix Prince-Pierre-de-Monaco.

                                        

Belinda Alexandra, ΤΟ ΡΟΔΟ ΤΗΣ ΤΟΣΚΑΝΗΣ

                                             Το Ρόδο Της Τοσκάνης. BELINDA ALEXANDRA
                                                     Είδος: Eποχής
                                                     Βαθμολογία : 9/10

                                    

Ένα από τα βιβλία που ξεχώρισαν παγκοσμίως τη χρονιά που μας πέρασε είναι το Ρόδο της Τοσκάνης, της Belinda Alexandra που μας σύστησαν οι εκδόσεις Διόπτρα.
Ένα έργο επικό που μένει αξέχαστο...

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Φλωρεντία, αρχές του αιώνα.
Ένας τρομαγμένος άγνωστος εγκαταλείπει ένα βρέφος στο Μοναστήρι του Σάντο Σπίριτο.
Είναι η Ρόζα Μπελόκι που θα μεγαλώσει με την αγάπη των μοναχών.
Στον μικρόκοσμο του Μοναστηριού η Ροζα θα γνωρίσει την αγάπη και τη Μουσική, όμως στα 15 της θα κληθεί να βγει στην κοινωνία.
Θα προσληφθεί ως γκουβερνάντα στην αριστοκρατική βίλα της οικογένειας Σκαρφιότι, που τη ζώνει ένα ζοφερό πέπλο κι ένα θανάσιμο μυστικό.
Η Ρόζα θα θελήσει να μάθει την αλήθεια,μέσα σε ένα εχθρικό περιβάλλον -ισορροπώντας ανάμεσα στην περιέργεια και τον φόβο.
           Σύντομα όμως, θα έρθει αντιμέτωπη με το μισάνθρωπο "πρόσωπο" του αναπτυσσόμενου φασισμού στην Ιταλία και θα γνωρίσει τη σκληρότερη όψη του, που θα της ανατρέψει τη ζωή με τραγικό τρόπο.
         Στα χρόνια που θα ακολουθήσουν, όσο η λαίλαπα του πολέμου σαρώνει τα έθνη, η Ρόζα θα κληθεί να αγωνιστεί μέχρι θανάτου για το ιδανικό της ελευθερίας και για όσα αγάπησε.
Η μάχη αυτή θα τη φέρει τελικά αντιμέτωπη με τους "δαίμονες" ενός χθες, που ζητά νέμεση...

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Mην τρομάξετε από τον επιβλητικό όγκο του και τις 720 σελίδες!
Το Ρόδο της Τοσκάνης είναι κάτι "πολύ περισσότερο" από ένα ογκώδες μυθιστόρημα εποχής:
Για την ακρίβεια το Ρόδο της Τοσκάνης είναι ένα έπος, που συνδυάζει ιδανικά το ρομαντικό  στοιχείο με το κοινωνικό δράμα και την Ιστορία, διαποτισμένο με ίχνη μεταφυσικού στοιχείου.

Επίκεντρο και μεγάλο του πλεονέκτημα, το βιβλίο αυτό έχει το πρόσωπο της Ρόζας Μπελόκι, μιας ευαίσθητης κοπέλας που κερδίζει ευθύς τη συμπάθεια του αναγνώστη, όντας ιδανική πρωταγωνίστρια για ένα τέτοιο έργο.
           Ορφανή και αντιμέτωπη με την αδικία από μικρή, η Ρόζα Μπελόκι γοητεύει με τη συμπόνια, την πίστη και τη μαχητικότητά της- αρετές που συνοδεύουν μια ιδιαίτερη εξωτερική ομορφιά, που δεν είναι πάντως υπερβολική όπως σε άλλα μυθιστορήματα με ηρωίδες γυναίκες.

Παρότι όλα περιστρέφονται γύρω από την πρωταγωνίστρια, το βιβλίο δεν εγκλωβίζεται σε αυτήν, αντιθέτως το έργο  κατορθώνει να αποκτήσει βαρύτητα και να αποδώσει με ιστορική ακρίβεια τις θύελλες της πολυτάραχης 15ετίας που ο φασισμός διατήρησε τη σκιά του πάνω από την Ιταλία- και την Ευρώπη γενικότερα.

Το βιβλίο είναι σοφά χωρισμένο σε δύο μέρη, ακολουθώντας απόλυτα τα ιστορικά γεγονότα και σε συμβολικό επίπεδο.
Από την Belle Εpoque στο φασιστικό σκοτάδι.
Το "πρώτο μέρος" είναι εστιασμένο στα πρόσωπο , ενω στο δεύτερο μπαίνει στο προσκήνιο η έννοια της "κοινότητας".
           Έτσι η πρώτη "ενότητα" μας μεταφέρει σε μια γραφική Τοσκάνη κι ένα περιβάλλον ξεγνοιασιάς και τρυφηλότητας, που έρχεται σε αντίθεση με τη φτώχεια της ορφανής ηρωίδας..
          Μια άρχουσα τάξη (οικ. Σκαρφιότι) ανέμελη κι ανεύθυνη συνέδραμε ή έστω έδειξε ανοχή απέναντι στο ανερχόμενο φασιστικό καθεστώς, προκειμένου να διατηρήσει τα προνόμια και την τακτοποιημένη της πραγματικότητα εις βάρος του λαού.

Σε αυτό το μέρος του βιβλίου κυριαρχεί το ατομικό δράμα μέσα σε  μια ατμόσφαιρα μυστηριακή.
          Έντονα περιγραφικό, με ζωηρή εικονοπλασία, το "κομμάτι"αυτό μας γεμίζει μελωδίες και χρώματα. 
       Παράλληλα, υποβάλλεται  μια αίσθηση αδιόρατης φρίκης κρυμμένης πίσω από πολυτελή έπιπλα και φυλαχτά. Ο θάνατος έχει απλώσει τη σκιά του και η σφραγίδα του κινεί τα νήματα...
Κάπου εκεί υπάρχει ο υπαινιγμός της μαγείας, μιας υπερφυσικής παρουσίας, που προσδίδει ένα άρωμα γοτθικού μυστηρίου στο έργο αυτό της Belinda.
         Εδώ η δράση επιβραδύνεται, αλλά ο αναγνώστης ταξιδεύει σε ένα αλλότριο- θαρρείς- "σύμπαν", όπου θα μπορούσε κανείς να διακρίνει συμβολικές διαστάσεις να προεικονίζουν τον πολιτικό Αρμαγεδδώνα που παραμόνευε και την χώρα της Ρόζας:
Ο ονειρικός μαγικός κόσμος της βίλας, δηλάδή  θυμίζει λιγάκι τον "Λαβύρινθο του Πανα", όπου ο "εφιάλτης του κοριτσιού" δεν υποδήλωνε παρά το καθεστώς του Φράνκο!
Η ίδια σκιά του θανάσιμου μίσους που έζωνε την έπαυλη Σκαρφιότι, παραμόνευε στην  πολιτική ζωή της ίδιας της Ιταλίας εξαιτίας του Μουσολίνι, σκιάζοντας την ανυποψίαστη ομορφιά της γραφικής Φλωρεντίας και μιας εποχής που κατέρεε , πληρώνοντας τις παλιές της "αμαρτίες"...

Στο "άτυπο" δεύτερο μέρος, δεσπόζει το πολιτικο'ι'στορικό στοιχείο στην κυριολεκτική του διάσταση και οι εξελίξεις είναι χειροπιαστές και πιο δυναμικές.
Η τραγικότητα των γεγονότων κόβει την ανάσα με την αληθοφάνεια της, καθώς απομακρυνόμαστε από τον μικρόκοσμο της βίλας και γνωρίζουμε τα πάθη των απλού λαού κάτω από το σιδερένιο καθεστώς του Μουσολίνι...
Υπάρχει μια πιστή αναπαράσταση των κοινωνικών συνθηκών και της φασιστικής βαρβαρότητας που χαρακώνει για πάντα τη ζωή της Ρόζας.
Χαρακτήρες ρεαλιστικοί που αποδίδουν τις διώξεις και την τρομοκρατία που είχαν εξαπλώσει οι φασίστες.
        Η πολιτική ένταση μετριάζεται, όταν ένας φλογερός έρωτας και η φιλία κάνουν αισθητή την παρουσία τους.
         Γλυκά στιγμιότυπα της οικογενειακής ζωής παραπέμπουν ευθέως στο αριστούργημα του Ιταλού Μπενίνι "Η Ζωή Είναι Ωραία", σηματοδοτώντας με τον ίδιο τρόπο τη "νηνεμία πριν την -ναζιστική- καταιγίδα"...
Στο τελευταίο σκέλος αυτή ξεσπά και υπερτερεί πάλι ο πόλεμος και τα συναισθήματα κορυφώνονται.
Το έργο της Belinda δίνει μια σαφή εικόνα των -οδυνηρών- γεγονότων που δοκίμασε ο ιταλικός λαός στη διάρκεια του Πολέμου.
         Ιστορικές αλήθειες λιγότερο γνωστές στον μέσο Ελληνα αναγνώστη που έχει συνδυάσει τους Ιταλούς με τις θρασύδειλες φάλαγγες που συνετρίβησαν στα αλβανικά βουνά από έναν ρακένδυτο αλλά γενναίο στρατό τον ελληνικό.(Με ενόχλησε ως Ελληνίδα που η Μπελίντα δεν έδωσε τη διάσταση που άξιζε σε αυτό το γεγονός.)
Ωσόσο ο ιταλικός λαός υπέφερε κι αυτός πολύ κι ανέπτυξε αντιστασιακά κινήματα .
Ειδικότερα μετά τη συνθηκολόγηση του Μπαντόλιο το 1943, βρέθηκε ανάμεσα σε δύο αντιμαχόμενους πόλους -τους Συμμάχους και τους ναζί, οι οποίοι μάλιστα τους έδειξαν το κανιβαλικό τους πρόσωπο.
          Η ναζιστική θηριωδία ξετυλίγεται με ανατριχιαστικές περιγραφές στο Ρόδο της Τοσκάνης, και οι εξελίξεις κλιμακώνουν την αγωνία και διατηρώντας την αγωνία ως την τελευταία σελίδα.
Είναι θεαματικό και άκρως αληθινός ο πολιτικός υπαινιγμός της Μπελίντα για το πώς η οικονομική ισχύς κι η παλαιά αριστοκρατία ταυτίστηκε με τον ναζισμό.
Η συγγραφέας εδώ αναπτύσσει ανάγλυφα και την δράση των ανταρτών. 
       Ετσι, παρελαύνουν σκηνές εφιαλτικές, στιγμές συντροφικότητας και άμετρος ηρωισμός, παρέα με έναν απροσδόκητο όσο και σπαρακτικό ερωτισμό, που συγκλονίζει κάθε αναγνώστη...
       Αυτές οι τελευταίες 200 σελίδες απογείωσαν το έργο, ενώ εδώ κρύβεται μια.. χαριτωμένη στιχομυθία που έδωσε τον τίτλο ολόκληρου του βιβλίου!

Σταδιακά και πειστικά δίνονται όλες οι απαντήσεις που περιμένει ο αναγνώστης και η λύση έρχεται με έναν τρόπο, που αφήνει μια γλυκόπικρη "γεύση". 

Μια ιστορία,λοιπόν, ύμνος στην αγάπη και στις ομορφιές της ειρήνης, με "όχημα" μια ξεχωριστή ηρωίδα, που δίνει μαθήματα θέλησης και επιβίωσης μέσα από την πίστη και την ανθρωπιά!

Αριστούργημα που ανάγεται σε επίπεδο μεγάλων έργων και δικαίως κατέχει τον τίτλο ενός παγκόσμιου best seller!!!
Το Ρόδο της Τοσκάνης δεν πρέπει να απουσιάζει από καμια βιβλιοθήκη!!!

Υποσημείωση:
O λόγος που δεν του δίνω το απόλυτο δεκάρι είναι διότι στην Ελλάδα η μετάφραση προέβη σε περικοπές του έργου.
Το θεωρώ άστοχη επιλογή.
Μεγάλα έργα έχουν υποστεί περικοπές που ακρωτηρίασαν την ομορφιά τους με ενδεικτικότερο τους Άθλιους του Ουγκό και την πολύπαθη πρώτη ενότητα της βιογραφίας του Επισκόπου Μυριήλ, (που για να τη διαβάσω ολόκληρη κατέφυγα σε εκδόσεις του '60).
Me τι κριτήριο ένας μεταφραστής κρίνει ένα μέρος ως περιττό και απορριπτέο;

Τα κομμάτια του βιβλίου συνενώθηκαν  ομαλά και δεν υπήρχαν κενά.
Ωστόσο μπήκα στο βασανιστικό τριπάκι να διερωτώμαι τι παραπάνω είχε γράψει η συγγραφέας ΜΠΕΛΙΝΤΑ που "κόπηκε" στην ελληνική έκδοση και τι μπορεί να έλειπε;
      Θεωρώ ένα έργο οφείλει να παραδίδεται ΑΥΤΟΥΣΙΟ ΣΤΟ ΚΟΙΝΟ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΕΙΝΑΙ Ο ΑΠΟΛΥΤΟΣ ΚΡΙΤΗΣ.
Αν το βιβλίο είναι "μακροσκελές" ή "κουραστικό" αυτό θα το κρίνει ο αναγνώστης, γιατί αυτό επέλεξε να του παραδώσει ο συγγραφέας κι έτσι θα κριθεί και θα καταγραφεί στην ιστορία της Λογοτεχνίας...

Ωστόσο επιμένω ότι αυτό το έργο κάθε φίλος της Λογοτεχνίας θα το λατρέψει και θέλω να εξάρω την αξιέπιανη πρωτοβουλία των εκδ Διόπτρα να το φέρουν στην Ελλάδα.

Έλση Τσουκαράκη, Βελούδινη Συνωμοσια

                                              Βελούδινη Συνωμοσια, Έλση Τσουκαράκη
                                                Είδος : Εποχής
                                               Βαθμολογία : 8,5/10

Έκδοσεις Ψυχογιός

Σελίδες  376

Ημ Εκδοσης 19/09/2013

Τιμή στην αγορά  15,50 - 13,65 ευρώ

Η Έρση Τσουκαράκη άφησε για λίγο τον χώρο του κοινωνικού μυθιστορήματος και στράφηκε στα απαιτητικά νερά του ιστορικού μυθιστορήματος, προσφέροντας στο κοινό τη "Βελούδινη Συνωμοσία" ,ένα βιβλίο πραγματικά ξεχωριστό, που ξεφεύγει από τα συνηθισμένα και προσφέρει ένα ταξίδι στην Ιστορία και την ανθρώπινη ψυχή!

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Ο Νέστορας και ο Λέανδρος μεγαλώνουν τη δεκαετία του '30 στη σκιά του Κυριάκου, ενός χαρισματικού άνδρα που έκανε την προσφορά τρόπο ζωής και απέδειξε πως οι δεσμοί ζωής είναι εξίσου ισχυροί με αυτούς του αίματος...
           Οι δυο νέοι θα γνωρίσουν το φως του έρωτα, όμως θα τους βρει ο Β Παγκόσμιος Πόλεμος-διακόπτοντας βίαια τα ευγενικά τους όνειρα.
Στο πυρωμένο μέτωπο της Αφρικής, ο Νέστορας θα μείνει πιστός στον όρκο του να προστατεύσει τον μικρό αδελφό φτάνοντας στο επίπεδο της ύστατης θυσίας...
           70 χρόνια μετά, μια διαθήκη θα φέρει δύο εύθραυστες γυναίκες αντιμέτωπες με οδυνηρές αλήθειες και μια αδιανόητη οικογενειακή ιστορία, που θα αλλάξει τη ζωή τους για πάντα.
Ποια είναι αυτή η άγνωστη γυναίκα που ξέρει τόσα πολλά;
Ποιο μυστικό φύλαξαν τα χρόνια συνωμοτώντας σε μια βελούδινη σιωπή;
Ως πού μπορεί να φτάσει η αγάπη;

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Η "Βελούδινη Συνωμοσία" της αγαπημένης μου Έλσης Τσουκαράκη αποτέλεσε μια από τις πολύ ευχάριστες αναγνωστικές εκπλήξεις ανάμεσα στα βιβλία εποχής των τελευταίων χρόνων. 
Μετά την Ποινή, απότελεσε ένα ακόμη εξαίσιο δείγμα ξεχωριστής έμπνευσης, που αποφεύγει την πεπατημένη οδό, ρισκάροντας για να οδηγηθεί σε ένα βιβλίο που παρά τις μικρές αδυναμίες του, σίγουρα θα καθηλώσει με μοναδικό τρόπο!

Βιβλίο, που βασίζεται στη δυνατή πλοκή, τους καλοδομημένους χαρακτήρες και τις εντάσεις τους- χωρίς το πλεονέκτημα ιδιαίτερων καλολογικών στοιχείων ή λυρισμού, η Βελούδινη Συνωμοσία κερδίζει με τη βαθιά ουσία της τον αναγνώστη.
          Η συγγραφέας μετέρχεται και πολλά γνώριμα υλικά με προεξάρχον το ιστορικό πλαίσιο του Β Παγκοσμίου Πόλεμου- ένα πεδίο γεμάτο εντάσεις και τραγωδίες σε εθνικό, αλλά και ατομικό επίπεδο για μια ολάκερη γενιά. 
          Ενώ όμως οι περισσότεροι συγγραφείς αξιοποίησαν ουσιαστικά αφηγήσεις γονέων και παππούδων αναπαράγοντας οικογενειακές ιστορίες, η Έλση Τσουκαράκη συνέθεσε μέσα από τον Πόλεμο μια ιστορία "δική της", άκρως πρωτότυπη, παράξενη και βαθιά δραματική- για να την εξακτινώσει γεωγραφικά και ιστορικά.
          Miα ιστορία που πολύ αμυδρά φέρνει στον νου κάτι από την ταινία "Ο Τζόνι Πήρε Τ'Όπλο Του", αν και το ατομικό δράμα στη "Βελόυδινη Συνωμοσία" υπερτερεί και επισκιάζει κάθε χροιά αντιπολεμικού μηνύματος.

Το πρώτο μέρος του βιβλίου διαδραματίζεται στα χρόνια του Μεσοπολέμου και αναφέρεται στην προσπάθεια εκδημοκρατισμού της ελληνικής παιδείας από πεφωτισμένες προσωπικότητες, που ανεκόπη όμως από τη φασιστική στροφή του πολιτικού βίου.
         Το κομμάτι αυτό όμως δεν αναδεικνύει τόσο την Ελλάδα του Μεταξά, παρά είναι αυστηρά εστιασμένο στην ακτινοβόλα προσωπικότητα του Κυριάκου.
          Δύσκολα όμως θα μείνει κάποιος ασυγκίνητος από έναν χαρακτήρα- υπόδειγμα, που μετούσιωσε τον πλούτο του και το απωθημένο του να γίνει δάσκαλος σε ένα υπέροχο καταφύγιο για τα ορφανά παιδιά... 
           Ο Κυριάκος της Έρσης Τσουκαράκη φέρνει λιγάκι στον νου τον Πέτρο Κομνηνό από τον "Λύχνο της Ανατολής" της Ελένης Φωτίου.
Η ίδια διάθεση προσφοράς μέσα από τους πυλώνες της ζωής μας την Υγεία κ την Παιδεία.

Το παράδειγμα αυτής της αγάπης όμως, ατσαλώνει στο δεύτερο μέρος έναν άρρηκτο αδερφικό δεσμό, που θα συντροφεύσει τους δύο πρωταγωνιστές, Λέανδρο και Νέστορα, στις αγωνίες του πολέμου.
Εικόνες της ανατολής και των μαχών σε όμορφο συνδυασμό, παράλληλα με πλούτο συναισθημάτων.
         Η συγγραφέας εδώ παραθέτει εμβόλιμα το ιστορικό πλάισιο με τόσο ενδιαφέροντα στοιχεία, ώστε της συγχωρείται το μικρό τεχνικό ατόπημα ότι τα στοιχεία αυτά δεν προκύπτουν πάντα αβίαστα από την πλοκή κ τη δράση των ηρώων, αλλά παρατίθενται ως "ιντερμέτζα".
          Είναι το πρώτο , νομίζω, ελληνικό μυθιστόρημα ευρείας κυκλοφορίας που φέρνει στο προσκήνιο την εμβληματική προσωπικότητα του Νέλσον Μαντέλα και τους αγώνες του για τερματισμό του Απαρτχάιντ και θα ήταν χρήσιμο να είχε σταθεί ακόμη περισσότερο.(πχ με κάποιον σχετικό χαρακτήρα/περιστατικά κλπ).
Κι εδώ η προσωπική πορεία των ηρώων προσλαμβάνει μια απρόσμενη τροπή:
         Η προσωπική τραγωδία που ακολουθεί, εμπεριέχει μια σειρά ανατροπών,που είναι άρτια σκηνοθετημένες και ξετυλίγονται σε σωστούς χρόνους, ώστε να διατηρηθεί αμείωτο το ενδιαφέρον, ως το τέλος!
Εκεί που νομίζεις ότι όλα κρίθηκαν, προκύπτει ολοένα και κάτι καινούριο.
Ομολογώ πως ένα μικρό κομμάτι το μάντεψα εξαρχής και πράγματι είναι προβλέψιμο-όμως ,μη βιαστείτε!
Δεν μπορείτε  να διανοηθείτε το μυστικό που σας περίμενει παρακάτω!
Προσωπικά μου έκοψε την ανάσα.
Πόση οδύνη, πόση απόγνωση τι άμετρος έρωτας! 
Έρωτας στην ύψιστη κι ευγενέστερη μορφή του...

Ναι.Το παραδέχομαι.
Σίγουρα ενυπάρχει υπερβολή στην ιστορία και στην "αδιανόητη θυσία". Είναι λίγο "τραβηγμένη", όπως λέμε.
           Παρόλαυτα, η συγγραφέας στοιχειοθετεί άρτια το ψυχολογικό υπόβαθρο των ηρώων και των ίσως παράλογων επιλογών τους με κριτική διάθεση απέναντί τους.
Η ψυχολογική τεκμηρίωση είναι διεξοδική, σμιλεύοντας χαρακτήρες και ξεγυμνώνοντας ασυνείδητα κίνητρα...
             Γι αυτό  εγώ θεωρώ πως η υπερβολή στην ιστορία αυτή δεν αποσκοπεί να εντυπωσιάσει αλλά να διδάξει.
        Βρίσκω οξυδερκή τον τρόπο που η συγγραφέας Έλση Τσουκαράκη σαν ανατόμος της ψυχής ξεμπροστιάζει τη "ματαιοδοξία της θυσίας", που συχνά αποβαίνει ναρκισσιστική κι όχι αλτρουιστική πράξη.
Πράγματι, ενίοτε στις σχέσεις μας οι παραχωρήσεις -"θυσίες" μας δεν είναι αποτέλεσμα αυταπάρνησης, αλλά αποτελούν όχημα συναισθηματικού εκβιασμού και ηθικής χειραγώγησης των γύρω μας.
Είναι πολλές οι παγίδες του ανθρώπινου εγωκεντρισμού και φωτίζονται απροσδόκητα στη Βελούδινη Συνωμοσία, θέτοντας γόνιμο προβληματισμό.

Κ'αποιοι θεώρησαν την τάση για ανάλυση λιγάκι κουραστική, αλλά η ενδοσκοπική οπτική είναι στο ιδιαίτερο στιλ της Έλσης Τσουκαράκη.
Προσωπικά βρήκα εύστοχο το στήσιμο της ιστορίας και η τεκμηρίωση μου κάλυψε αρκετά "κενα" καθώς άμβλυνε την αίσθηση της "υπερβολής".
       Είναι η ίδια μέθοδος που η Έλση Τσουκαράκη ακολούθησε στον "Ας Αποφασίσει Ο Χρόνος" και στον "Ήλιο του Σεπτέμβρη", μόνο που στη "Βελούδινη Συνωμοσία" η πλοκή έχει τρομερή δυναμική- ενίοτε γίνεται συναρπαστική- και σε ταξιδεύει σε ανυπολόγιστα συναισθηματικά βάθη.

Στο κάτω-κάτω, πέρα από όποια τεχνική ανάλυση, ζητούμενο ενός μυθιστορήματος είναι να συνταράξει την ψυχή και οι ήρωές του να χαραχθούν στην καρδιά του αναγνώστη.
Η Βελούδινη Συνωμοσία το πέτυχε απόλυτα αυτό με εμένα.
        Ο "μύθος" και οι ήρωες μου έμειναν αξέχαστοι και παρά τις όποιες ατέλειες η ιστορία αυτή πραγματικά με συγκλόνισε και χαράχθηκε στην ψυχή μου.
Τι άλλο να ζητήσει κανείς από ένα βιβλίο! 

Τέλος, ας επισημανθεί το υπέροχο εξώφυλλο με τον "ανάγλυφο σκαλιστό καθρέφτη- ιδιαίτερο και σαγηνευτικό όσο το περιεχόμενο αυτού του βιβλίου,τονίζοντας τα δύο αγόρια, που μεγάλωσαν μαζί... 

Για όλα αυτά, η Βελούδινη Συνωμοσία συγκαταλέγεται στα αξιόλογα βιβλία εποχής που αξίζει οπωσδήποτε να ανακαλύψετε και το συστήνω ανεπιφύλακτα!!!!

Μαρία Μηλιαρά, ΘΕΛΩ ΝΑ ΣΕ ΤΡΟΜΑΞΩ

                                                                                         Θέλω Να Σε Τρομάξω, Μαρία Μηλιαρά
                                                                                                  Είδος:  Κοινωνικό/ Ιστορικό
                                                                                                                         Βαθμολογία : 7,5/10

                                                                                               

Εκδόσεις                       ΚΕΔΡΟΣ
Σελίδες                          486
Ημερομηνία Έκδοσης   Μάρτιος 2015
Τιμή Στην Αγορά           16,52- 14,86 ευρώ


Με έναν υπέροχο ,αγωνιώδη τίτλο, που σε αρπάζει κατευθείαν μέσα στο βιβλιο και που σου δημιουργεί παρόρμηση να το ανακαλύψεις επιτακτικά, το "Θέλω Να Σε Τρομάξω", ήρθε να προσθέσει τη φωνή των απλών, άμαχων στην καταγγελλία του Πολέμου.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η Ελένη, κόρη Έλληνα βιομήχανου στην Αυστρία, απολαμβάνει μια ήρεμη οικογενειακή ζωή στο πλευρό του λιγόλογου Κουρτ Χόσελχοφ, έχοντας αποκτήσει το πρώτο της εγγόνι από την κόρη της , Άννα.
Η επέλαση του ναζισμού με το Άνσλους όμως, θα ανατρέψει πλήρως τη ζωή της.
             Ο κίνδυνος ζώνει την κόρη της, Άννα και τον Ελληνοεβραίο γαμπρό της, Λουκά και μόνη λύση είναι να δραπετεύσει η ίδια η Ελένη με τον εγγονό της , στη γενετειρά της ,την Ελλάδα, όπου ο πόλεμος δεν έχει φτάσει ακόμη...
             Με νεά ταυτότητα και την ευθύνη ενός μωρού λίγων μηνών, η Ελένη θα δοκιμαστεί σε αντίξοες συνθήκες και θα κληθεί να επιβιώσει...
Γύρω της μια σειρά από πρόσωπα, καθημερινά με τη διακριτική τους ανθρωπιά , θα διδάξουν την Ελένη την αξία των ταπεινών πραγμάτων...
        Εν τω μεταξύ μες τη λαίλαπα της Κατοχής, η Ελένη θα διατηρήσει σιωπηλά την ελπίδα να ανταμώσει ξανά με τα διωκώμενα παιδιά της και να στρώσει το οικογενειακό τραπέζι ξανά για όλους...

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Το "Θέλω Να Σε Τρομάξω" της Μαρίας Μηλαράκη είναι  από εκείνα τα βιβλία που με έναν χαμηλόφωνο τρόπο διατρανώνουν ηχηρότατες αλήθειες...
Ο δυναμικός και πρωτότυπος τίτλος προδιαθέτει τον αναγνώστη για έναν καταιγισμό εξελίξεων κι άγριων- ίσως- εικόνων από την εποχή του Πολέμου!
         Αυτό έρχεται σε αντίθεση με τον ιδιαίτερο τρόπο που τελικά παρουσιάζεται στο βιβλίο της κυρίας Μηλαράκη η πιο σκληρή περίοδος του περασμένου αιώνα.
Ούτε κατάσκοποι, ούτε στρατιώτες, ούτε μάρτυρες των στρατοπέδων...
Η ιστορία στο Θέλω Να σε Τρομάξω γράφεται από τους Μικρούς, με το μεγαλέίο ψυχής...
Οι χαρακτήρες έχουν στοιχεία αντιήρωα , που όμως οι συνθήκες τους ωρίμασαν ηθικά.
       
Το βιβλίο θυμίζει μια προσωπική μαρτυρία καθώς είναι και γραμμένο σε ύφος σχεδόν ημερολογιακό...
        Σε όλη τη διάρκειά του εκείνη που μας παρουσιάζει την κατάσταση είναι μόνο η Ελένη.
      Αυτός ο τρόπος προσδίδει στο κείμενο μια ενδοσκοπική χροιά , ιχνηλατώντας άρτια τις εσωτερικές συγκρούσεις, τις διακυμάνσεις και την αλλαγή ενός απλού ανθρώπου όταν έρθει σε ακραίες καταστάσεις.
Η νοσταλγία της νιότης, η αναπόληση των ειρηνικών στιγμών στα γραφικά πάρκα και στην ήρεμη οικογενειακή ζωή σε πλήρη αντίθεση προς την ερήμωση του πολέμου και της αποξένωσης...
Ένα άλλο στοιχείο όπου μας δίνεται η ευκαιρία να εστιάσουμε είναι η ιερότητα των οικογενειακών δεσμών, το΄πως αυτοί γίνονται από καταφύγιο και μέσο αυτοπροσδιορισμού  ανεκτίμητο εργαλείο επιβίωσης.
Η οπτική στην οικογένεια παραπέμπει σε άλλες εποχές, που πέρα από τη στενά πυρηνική οικογένεια, είχαμε ισχυρότατη αλληλεγγύη ανάμεσα στα μέλη της  ευρύτερης συγγενικής κοινότητας.
Αυτή η αλληλεγγύη υπήρξε το 'μυστικό' διατήρησης των παραδόσεων και επιβίωσης του έθνους σε πολύ αντίξοες συνθήκες(πχ Τουρκοκρατία)
Ταυτόχρονα, στο βιβλίο αυτό, προσδίδει οδύνη ο σαρωτικό τρόπος που η Οικογένεια τραυματίζεται πολλές φορές από τη θύελλα του Πολέμου!
Είναι συγκινητική η αγάπη που αναβλύζει προς τον ομορφότερο κοινωνικό θεσμό, την οικογένεια σε όλη τη διάρκεια του βιβλίου!

Ωστόσο, στο Θέλω Να Σε Τρομάξω, εξαιτίας του προσωπικού χαρακτήρα της ιστορίας, υπάρχει, μοιραία, το μειονέκτημα ότι έχουμε μια περιορισμένη οπτική των γεγονότων κι έλλειψη αμεσότητας.
       Έτσι πολλά από τα μεγάλα γεγονότα μας φτάνουν σε δευτερογενή αφήγηση.
Ως ακροατές πληροφορούμαστε για παράδειγμα την αγωνιώδη καταδίωξη του Λουκά και της Άννας στην Κεντρική Ευρώπη κι ως ακροατές θα πληροφορηθούμε ένα ακόμη από τα τραγικά περιστατικά που σφράγισαν την Κατοχή στην Ελλάδα...
Γεγονότα που ίσως θα θέλαμε να έχουν μια πιο βιωματική προσέγγιση (μέσω π.χ. παράλληλης αφήγησης εκεί που η ματιά της Ελένης αδυνατούσε να φτάσει.)
Ο αναγνώστης όμως παραμένει στα μετόπισθεν, "μακρυά από τα πεδία της κύριας δράσης, κάτι που μόνο ως ένα βαθμό ξεπερνιέται με αληθοφανή συγγραφικά ευρήματα...Αυτό κάποιες στιγμές κάνει την αφήγηση λίγο μονότονη, χωρίς εξάρσεις και χωρίς δυνατές στιγμές.
Ίσως όμως αυτός να ήταν ο στόχος:
Να σκιαγραφηθεί το δράμα των αμάχων που η τύχη τους είναι ανάμεσα στους τυράννους και τους μεγάλους αγωνιστές, που η Ιστορία θα πλαισιώσει με δάφνες και θα μνημονεύουν οι επόμενες γενιές!
Μέσα από την απλή Ελένη, που πασχίζει χωρίς τυμπανοκρουσίες να προστατεύσει τον εγγονό της και να διατηρήσει την ανθρωπιά της, ανακαλύπτουμε τη σπουδαιότητα των μικρών...
Το Θέλω να Σε Τρομάξω με παρέπεμψε ευθέως στο εμβληματικό πια έργο του Χανς Φαλάντα "Μόνος Στο Βερολίνο"!
       Εκεί το ηλικιωμένο ζεύγος Κβάγκελ, έχοντας χάσει τον γιο του στην Πολωνία (όπως η Ελένη τα διωκώμενα παιδιά της), παρατηρεί, στα πλαίσια της γειτονιάς του, τα πλοκάμια του ναζισμού να ζώνουν ασφυκτικά κάθε άκρη της γερμανικής κοινωνίας...
Με πενιχρά μέσα και τον απλό πόθο για την ειρηνική ζωή ο Όττο κι η Άννα Κβάγκελ όρθωσαν τη δική τους ταπεινή, μα όχι λιγότερο ηρωική αντίσταση, όπως περίπου η Ελένη...
Ούτε εδώ έχουμε υπερβατικές προσωπικότητες ,μα απόλυτα συνηθισμένους χαρακτήρες που διάλεξαν τον δρόμο του Καλού.
Γύρω στο ζεύγος Κβάγκελ , όπως και γύρω από τη "δική μας" Ελένη, πλήθος χαρακτήρων καθημερινών- διεφθαρμένοι ή ακέραιοι- συνθέτουν ένα μωσαϊκό κοινωνιολογικής θα έλεγε κανείς μελέτης κι όχι απλά "μυθοπλασίας"...

Πιο σημαντικό από ό,τι φανερώνει η ήπια σκοπιά του, το Θέλω Να Σε Τρομάξω επιτελεί κάτι χρήσιμο στη μυθιστοριογραφία:
         Οι αυθεντικοί χαρακτήρες τέτοιων βιβλίων φέρνουν στην επιφάνεια την αλήθεια του μέσου ανθρωπάκου που προσπαθεί να ορθώσει το μικρό του ανάστημα με διάσπαρτες ηθικές αρχές , ώστε να μη συνθλιβεί στο γρανάζι των σκοτεινών πολιτικών σκοπιμοτήτων και της Ιστορίας, που γράφεται από τους "μεγάλους" με το αίμα των "μικρών"... 

ΑΣΠΑΣΙΑ,Η ΕΤΑΙΡΑ- Αικατερινη Μαυρίδου-Λιβάνη

                                        ΑΣΠΑΣΙΑ,Η ΕΤΑΙΡΑ- Αικατερινη Μαυρίδου-Λιβάνη
                                             Είδος:Iστορική Βιογραφία
                                             Βαθμολογία 8/10

  Σελίδες           190
  Χρονολογία  Έκδοσης  2015
 Εκδόσεις            Κέδρος


"Πίσω από κάθε μεγάλο άντρα κρύβεται μια γυναίκα"
Ίσως το πρώτο ζεύγος της Ιστορίας που μας φέρνει στο νου αυτή η χαρακτηριστική ρήση είναι εκείνο που σφράγισε τα ενδοξότερα χρόνια της Αθήνας:Ο Περικλής και η Ασπασία!
          Ki αν εκείνον τον μνημονεύουμε ως θεμελιωτή του Χρυσού Αιώνος και εκφωνητή του σουδαιότερου πολιτικού λόγου ,του Επιτάφιου, ήρθε η ώρα να δοθεί ο λόγος σε κείνη:
Μια συγγραφέας από την ομογένεια,η Αικατερίνη Λιβάνη, με ένα "μικρό ,αλλά θαυματουργό" ιστορικό μυθιστόρημα φέρνει,λοιπόν, στο προσκήνιο μια αμφιλεγόμενη γυναίκα της Αρχαίας Ιστορίας ,ζωντανεύοντας μια ένδοξη εποχή.
               Πρόκειται για την περιβόητη εταίρα Ασπασία, σύντροφο του μεγάλου Αθηναίου πολιτικού Περικλή που στάθηκε μάρτυρας μιας μεγαλειώδους εποχής, που λάμπει στους αιώνες ως τα πέρατα του κόσμου.
Εταίρα η απλά κοινωνική;
Φαύλη ή ανοιχτόμυαλη;
Ραδιούργα ή διακριτική;
Ωφελιμίστρια ή ερωτευμένη;
Μάνα ή σύζυγος
        Πολλά από τα ερωτήματα που πλαισιώνουν την αινιγματική προσωπικότητα της Ασπασίας, διλήμματα που η ίδια η ζωή έθεσε και σε κείνην- και το βιβλίο μας επιχειρεί να απαντήσει.
          Δίνεται,λοιπόν, ο λόγος στην ίδια την Ασπασία που αναπολώντας τη ζωή της μας χαρίζει μια περιήγηση στο κλέος της Αθήνας του 5ου αιώνα,με τρόπο πολύ περιεκτικό που διατηρεί αμείωτο το ενδιαφέρον.
        Μέσα από μια άμεση πρωτοπρόσωπη αφήγηση θα γνωρίσουμε ένα κοριτσάκι μεγαλωμένο αντισυμβατικά  από έναν προοδευτικό πατέρα στην όμορφη Μίλητο της μακράς φιλοσοφικής παράδοσης.
Θα  παρακολουθήσουμε την Ασπασία ήδη από την ύστερη εφηβεία της, να μετουσιώνει αυτήν την παρακαταθήκη σε μια ισχυρή , φιλόδοξη προσωπικότητα που στάθηκε πρωτοπόρος στον διαχρονικό αγώνα της γυναικείας χειραφέτησης...
Με αυτά τα εφόδια και μια εντυπωσιακή ομορφιά η νεαρή Ασπασία θα οργανώσει το νέο σπιτικό της στην Πρωτεύουσα του Αρχαίου Πνεύματος ,όπου θα παρελάσουν οι επιφανέστερες προσωπικότητες του δημόσιου βίου της Αθήνας:
Από τον μέγιστο όλων των Φιλοσόφων και μάρτυρα Σωκράτη και τον σεμνό τότε μαθητή του ,τον νεαρό Πλάτωνα, μέχρι τον ωραιοπαθή και φαύλο Αλκιβιάδη, εχθρούς και καταπιεσμένες γυναίκες που αναζήτησαν σε αυτήν σημείο αναφοράς κι έμπνευσης.
Moiραία θα σταθεί η συνάντηση της με τον Μεγάλο Άντρα της Δημοκρατίας τον Περικλή, που θα ανατρέψει τα πάντα και θα μετατρέψει την αδάμαστη Ασπασία σε μια τρυφερή σύντροφο,,μια οξυδερκή σύμβουλο και μια καρτερική παραστάτιδα.
Μαζί με την Ασπασία θα ανακαλύψουμε μύθους, μικρά στιγμιότυπα κι έθιμα από την καθημερινότητα των Αθηναίων ,ενώ θα παρακολουθήσουμε βήμα-βήμα  την ανέγερση του αρχιτεκτονικού θαύματος που συντελέστηκε στην Ακρόπολη.
        Θα δούμε κριτικά τις παραλέίψεις κ τα πολιτικά σφάλματα, βιώνοντας το φαρμάκι της προδοσίας από μια Πολιτεία που σαν Κρόνος κατανάλωσε τα πιο εκλεκτά παιδιά της.
Μαζί με αυτήν την ξεχωριστή προσωπικότητα θα περιδινηθούμε στα δυσπρόσιτα βάθη ενός φλογερού έρωτα, μιας μεστής αγάπης, και θα διαβούμε τον κατήφορο της συκοφαντίας και της πτώσης μέσα από εναν τρομακτικό εμφύλιο πόλεμο...

Μια υπέροχη σύλληψη, μια εκλεκτή πρώτη ύλη, που η συγγραφέας χειρίστηκε πολύ καλά, αν και ίσως να μην εκμεταλλεύτηκε στο μέγιστο δυνατό βαθμό...
        Η συναρπαστική αυτή εποχή του 5ου αιώνα -γεμάτη δόξα και τραγικότητα- σίγουρα προσφερόταν για περαιτέρω αναλυση και εμβάθυνση σε πρόσωπα κ πράγματα που προσεγγίζονται επιδερμικά.  
Όπως και στο μυθιστόρημα του Σκουτέλα "Εγω, ο Πύρρος" όπου επελέγη η πρωτοπρόσωπη αφήγηση, έτσι και στην περίπτωση της Ασπασίας περιοριζόμαστε σε μια γοητευτική ιστορικής αφήγηση που ρέει μεν εύκολα, αλλά απουσιάζει η φλόγα, η καλλιέπεια  κι η συναισθηματική έξαρση που θα προσέδιδε στο βιβλίο "αυθορμητισμό και την απαραίτητη πινελιά όπως απαιτείται σε ένα λογοτεχνημα.(αν κι η Ασπασία υπερτερεί) 
         Σίγουρα οι περιορισμένες πηγές καθιστούν πιο δύσκολη την αναπαράσταση στιγμών, ωστόσο η μυθιστορηματική φύση του έργου, θα επέτρεπε στη φαντασία να προσθέσει με φυσικότητα τα "κομμάτια που λείπουν".
            Ισως θα χρειαζόταν εμβριθέστερη σκιαγράφηση των χαρακτήρων,που άλλωστε ανήκαν σε πολυδιάστατες προσωπικότητες με πολυτάραχη ζωή γεμάτη γνωστά κι επεισοδιακά περιστατικά, παγκόσμια αίγλη και συμβολή στην Ιστορία!
Το βιβλιο είχε δυνατότητες που του έδωσαν ώθηση, αλλά ίσως δεν το απογείωσαν.
         Υπό αυτό το πρίσμα ,το μυθιστόρημα αυτό, μπορεί να φανεί απλό και πεπερασμένο για εκείνους που έχουν εντρυφήσει ενδελεχώς στην Ιστορία της Κλασσικής Αρχαιότητας, όπως σε έναν φιλόλογο για παράδειγμα.
         Παρόλαυτα το μυθιστόρημα, Ασπασία η Εταίρα παραμένει ένα πολύ αξιόλογο βιβλίο που λόγω της απλής γλώσσας και τη γοργής εξέλιξης, δεν κουράζει στιγμή και είναι προσιτό σε όλους τους αναγνώστες- από την εφηβική κιόλας ηλικία!
          Μάλιστα, το συνιστώ σίγουρα σε όλους τους μαθητές  τα χρόνια του Γυμνασίου- Λυκείου, που η  σχολική τους ύλη  καλύπτει μεγάλο μέρος αυτής της ιστορικής περιόδου, και που τόσο περιεκτικά μας συστήνει το βιβλίο...
Θα τους συναρπάσει και θα τους ωφελήσει πολλαπλά, ενώ οι υποσημειώσεις στο τέλος αποτελούν ανεκτίμητη πηγή συμπυκνωμένων πληροφοριών κ γνώσεων με περισσό ενδιαφέρον.
         Το  Ασπασία η Εταίρα συνίσταται όμως και για όποιον αναγνώστη αγαπά την Ιστορία κι επιθυμεί να ανατρέξει ξανά σε αυτήν την λαμπρή εποχή για να απολαύσει μια όμορφη αναγνωστική εμπειρία, χωρίς να αναλωθεί σε λεπτομέρειες κι απαιτητικές αναλύσεις.

Αξίζει να  ανακαλύψετε το μυθιστόρημα της Αικ. Λιβάνη και μαζί του τη σπουδαία γυναίκα που το άστρο της έλαμψε εκτυφλωτικά, σαν σουπερνόβα, κι έδυσε μαζί με κείνο της Αθήνας! 



                                               

Δήμητρα Ιωάννου, To Tραγούδι της Αννέτας

                                 To Tραγούδι της Αννέτας, Δήμητρα Ιωάννου
                                      Είδος: Αισθηματικό /Εποχής
                                      Βαθμολογία: 10/10

                                       

Η Δήμητρα Ιωάννου που τόσο μας γοήτευσε με την "Κασσάνδρα" , αποδείχθηκε αληθινή "μάγισσα" της πένας με ένα νέο βιβλίο- σαγηνευτικά λυπητερό.
Το νέο της βιβλίο είναι μια πολυδιάστατη εμπειρία, που αφήνει μελωδικό απόηχο στην ψυχή μας την πιο μελαγχολική και γλυκιά σύνθεση,το...Τραγούδι της Αννέτας. 

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η Άννα , μια εκθαμβωτική κοπέλα στο κατώφλι των 40, βιώνει το απόλυτο γυναικείο όνειρο, όταν στον δρόμο της συναντά τον ισχυρό επιχειρηματία Ανάργυρο Σοφιανό, που διευθύνει τον Ιατρικό Όμιλο "Μαίανδρος".
Σύντομα εκείνος την οδηγεί σε έναν γάμο που όλα φαντάζουν ιδανικά, αλλά σταδιακά εξελίσσονται σε εφιάλτη.
          Όταν η Αννα αρρωσταίνει ανεξήγητα, μοναδική παρηγοριά της έχει τον τρυφερό δάσκαλο της Μουσικής, Μενέλαο, όμως γύρω τους έχει απλώσει τα ολέθρια πλοκάμια του ένα εφιαλτικό ιατρικό κύκλωμα κι η μάχη αυτή θα είναι θανάσιμη...
Επτάνησα 17ος αιώνας.
Η Αννέτα Οριφερίνα μοιράζεται μια ιδανική αγάπη με τον τροβαδούρο, Μέλιο Ρενέση, κάτω από το φθονερό βλέμμα της αδελφής της, Λουίζας.
Η ομορφιά της τη θέτει στο στόχαστρο του κόντε Νικηφόρου Τεμπέστα που, εκβιάζοντας τον πατέρα της, κατορθώνει να την αιχμαλωτίσει σπίτι του. 
Ενώ ο Μέλιος κι η Αννέτα σχεδιάζουν πλάνο διαφυγής και μια νέα ευτυχισμένη ζωή, ένας κατά συρροήν δολοφόνος κάνει την εμφάνισή του και ανατρέπει τα σχέδιά τους...
Ποιος είναι ο  Τι σχέση έχουν όλα αυτά τα πρόσωπα μεταξύ τους;
Θα κατορθώσει το χθες να βρει τη δικαίωσή του στο σήμερα;

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Όπως ήδη μαντεύετε, το Τραγούδι της Αννέτας αποτελέι μια συγκλονιστική εμπειρία αγάπης, όπως αυτή διασχίζει τον χρόνο!
Το πηγαίο συναίσθημα όμως, είναι εμπλουτισμένο με μια χροιά μυστηρίου που τελικά ενσταλάζει πινελιές ενός αυθεντικού γοτθικού θρίλερ, που καθηλώνει ως τις τελευταίες σελίδες!
Ένα έργο πολυδιάστατο, που καταδύεται άφοβα στην τραγικότητα του έρωτα χωρίς ωραιοποιήσεις, για να επεκταθεί και σε κοινωνικούς προβληματισμούς- δίνοντας και εικόνες από εποχές αλλοτινές.
Η αχλύ του μεταφυσικού τυλίγει με ένα αχνό πέπλο όλοκληρη την ιστορία, προσδίδοντας ξεχωριστή υποβλητικότητα...
           
       Ο μύθος του βιβλίου εξελίσσεται σε δύο χρονικά  επίπεδα.
Από τη μια έχουμε ένα πολύβουο σήμερα που εξελίσσεται με ραγδαίους ρυθμούς- εκεί όπου κυριαρχούν ο αμοραλισμός και ο κυνισμός της σύγχρονης εποχής.
             Παράλληλα, ταξιδεύουμε στα ονειρικά Επτάνησα της Ενετοκρατίας, για να χαθούμε σε έναν κόσμο όπου κυριαρχούν γλυκιές μελωδίες, ζωηρά χρώματα και γεύσεις...
Αν και δεν κατονομάζεται οι περιγραφές κλίνουν προς τη Ζάκυνθο του 17ου αιώνα...
Σε κάθε περίπτωση τοπία και χαρακτήρες συνθέτουν μοναδικούς συγγραφικούς "πίνακες", που μαγνητίζουν με την ομορφιά και το πάθος τους.
Νόμπιλι και ποπολάνοι εκπροσωπούν παραστατικά τα κοινωνικά χάσματα που ο αντάρτης έρωτας πάσχισε να γεφυρώσει.
         Οι δυο ιστορικές εποχές εναλλάσσονται σε μια αρμονική κατανομή ,διατηρώντας αμείωτο το ενδιαφέρον καθώς ξεδιπλώνονται σε μιαν άρτια σκηνοθετημένη παραλληλία...
          Κάτι που θεωρώ καινοτόμο στο βιβλίο της Δήμητρας Ιωάννου είναι πως η μεταφορά στον χρόνο γίνεται διακριτή μέσα από τη γλώσσα:
Τα κομμάτια που αναφέρονται στα Επτάνησα, είναι γραμμένα σε μια υποδειγματικά δουλεμένη ντοπιολαλιά, που δεν αρκείται σε ευκαιριακές εκφράσεις της εποχής ,αλλά συνθέτει ένα λαογραφικό πανόραμα από παραδόσεις, γνωμικά, διαλέκτους. 
Γλωσσικό ιδίωμα και τραγικές φιγούρες τόσο ανάγλυφα και με τέτοια φυσικότητα δοσμένα, που θαρρείς ξεπήδησαν από τις σελίδες του Γρηγόρη Ξενόπουλου!
Ασθενικές γυναίκες, παράφορες γυναίκες που υπερέβησαν την εποχή τους με αποκοτιά ,φθονερές υπάρξεις παρελαύνουν στο Τραγούδι της Αννέτας θύμιζοντας όμορφα εμβληματικές φιγούρες του πρωτοπόρου μυθιστοριογράφου! 
        Μια αφήγηση λεπτοδουλεμένη και δυσεύρετη σαν παλιό κέντημα στο σεντούκι της αγαπημένης προγιαγιάς!
Λυρισμός και αστυνομικό μυστήριο συμπλέκονται μοναδικά.

Στο σήμερα, συναντάμε μια ηρωίδα που παρά το καθηλωτικό της κάλλος , διατηρεί στοιχεία αναγνωρίσιμα στη σημερινή γυναίκα των 35+ που παραπαίει ανάμεσα στη χειραφέτηση και την ανάγκη για οικογένεια. 

Οι δυο ιστορίες εξελίσσονται σε μιαν αριστοτεχνική αντιστοιχία.
Και στις δυο κυριαρχεί ένας έρωτας ατελέσφορος που συναντά το πρόχωμα ενός άπληστου άντρα, που ενσαρκώνει την ειδεχθέστερη πλευρά της ανθρώπινης φύσης.
           Η εωσφορική αυτή αρσενική φιγούρα σαρώνει τις ζωές όσων βρεθούν στο τοξικό περιβάλλον του που κρύβεται πίσω από την ισχύ του χρήματος.

Κεντρική φιγούρα και συνδετικός κρίκος στις δυο ιστορίες είναι η Γυναίκα , η μεγάλη καταπιεσμένη των Αιώνων, η Διαχρονική Αιχμάλωτη όπως τη συναντάμε στο συγκλονιστικό ποίημα της Δημουλά:
Δέσμια της Φτώχειας και Λεία άνομων πόθων στα Επτάνησα του 17ου αιώνα.
Στο σήμερα η "σκλαβιά" της Γυναίκας συνίσταται σε μια κοινωνία που τής ορίζει ένα συγκεκριμένο πρότυπο επαγγελματικής και προσωπικής "πραγμάτωσης" , τοποθετημένο σε αυστηρά χρονοδιαγράμματα, που δημιουργούν τω όντι αίσθημα μειονεξίας και νευρώσεις σε κείνες που δεν το ακολουθούν.
         Ως ψυχολόγος κι η ίδια η Ιωάννου σκιαγραφεί πλήρως τον τρόπο που κοινωνικό και οικογενειακό πλαίσιο υπονομεύουν την αυτοεκτίμηση της Γυναίκας, οδηγώντας την ενίοτε σε βεβιασμένες, καταστοφικές επιλογές, που μαραζώνουν την ψυχή της.
Η θλιβερή ιστορία της Ιωάννου πρωτίστως κομίζει ένα μήνυμα ελευθερίας και αυτογνωσίας, που μόνο αυτά οδηγούν στην ευτυχία.

Ωστόσο, πέρα από την αισθηματική παράμετρο, στο Τραγούδι της Αννέτας υπάρχει η τόλμη μιας ηχηρής καταγγελίας.
Απερίφραστα η Δήμητρα Ιωάννου υψώνει συγγραφικό ανάστημα απέναντι στα εφιαλτικά ιατρικά κυκλώματα που κουρελιάζουν τον Όρκο του Ιπποκράτη και κατακρεουργούν την αθρώπινη ζωή για το κέρδος...
         Μια επιστήμη όπου αναστρέφεται η ανθρωπιά της Αρχαιοελληνικής Φιλοσοφίας όταν δια μέσου του Πρωταγόρα όριζε πως "Πάντων χρημάτων μέτρον ,Άνθρωπος"...
       Μια Ιατρική που σύμφωνα με την αριστοτελική ρήση που επανέλαβε ο Γκάντι, "στερείται ανθρωπιάς και άρα καταλήγει από σοφία όλεθρος για την κοινωνία"...
          Δυστυχώς είναι  αλήθεια πως η ανθρώπινη ζωή στα χέρια ορισμένων επιστημόνων δεν είναι παρά res...
Είτε φαρμακοβιομηχανίες που υπερκοστολογούν φάρμακα κρίσιμα για την επιβίωση ασθενών, είτε όσοι καθιστούν την ιατρική παρέμβαση αντικείμενο συναλλαγής.
Είναι ένα ζήτημα στο οποίο η κοινωνία πρέπει να επαγρυπνεί και που στο βιβλίο συνθέτει ένα αγωνιώδες σκηνικό με μια φρενήρη πορεία.
       
Στο κρίσιμο σημείο η δραματική ιστορία της Άννας θα βρει  τη γλυκιά Αννέτα του χθες για να οδηγηθεί στη λύση του μυστηρίου...
Ένα μυστήριο που στο "παρελθόν" χαρίζει ένα "φινάλε σχεδόν μποντλερικό", με μια κορύφωση που μου θύμισε το "στερνό όραμα του Χήθκλίφ", και που σήμερα ζητάει να ατενίσει φως...
        Κι ανάμεσα σε όλα η Μουσική ταξιδεύει στον χρόνο σφιχταγκαλιασμένη με τον Έρωτα σε μια ένωση που συγκινεί κάθε καρδιά.
         Ένα βιβλίο που θα σας παρασύρει σε μια δίνη συναισθημάτων και εικόνων και θα μείνει ανεξίτηλα χαραγμένο σε κάθε ψυχή.
       


Προς καθε "παραληπτη":Η μορφωση εχει σκοπο να μας κανει ταπεινοτερους, επιεικεστερους, συμπονετικοτερους, αλλιως τζαμπα την εχουμε...Ο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ αλλωστε οριζε πως "Γνωση που απεχει απο τη δικαιοσυνη κ την αρετη γενικα ειναι επιζημια για την κοινωνια".
Οταν βλεπουμε ανθρωπο που δεν ειχε τις δικες μας ευκαιριες να μορφωθει , τοτε φροντιζουμε να τον αντιμετωπιζουμε ταπεινα κ να μην υπογραμμιζουμε ποσα ξερουμε εμεις, αλλα χαμηλωνουμε τον πηχυ για να μη νιωσει αυτος ασχημα.
.Ο Αληθινα ΜΟΡΦΩΜΕΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΑΡΧΟΝΤΑΣ ΚΑΙ: ΜΕΓΑΛΟΨΥΧΟΣ!
Στο κατω κατω, η μορφωση ειναι σχετικη. Εγω οσα πιο πολλα μαθαινω τοσο συναισθανομαι το μεγεθος της αγνοιας μου απεναντι στον ωκεανο της Γνωσης
κ ποσο "μικρη" ειμαι απεναντι σε αυτον τον μεγαλο κοσμο και τη θνητοτητα που μας οριζει!
"Εν οιδα οτι ουδεν οιδα " ελεγε ο παππους -Σωκρατης και γαληνια πηρε το κωνειο του...Ποτε θα απολογηθουμε αραγε εμεις σε αυτον;


Γεμισαμε ειδημονες και αδειασαμε απο Ανθρωπους!