Philip KERR , ΠΡΩΣΙΚΟ ΜΠΛΕ

                                                                                     Πρωσικό Μπλε, Φίλιπ Κερρ
                                                                                          Είδος: Αστυνομικό Ιστορικό
                                                                                           Βαθμολογία 9/10

Μετάφραση Γιώργος Μαραγκός

Η 12η περιπέτεια του αγαπημένου Γερμανού ντέτεκτιβ Μπέρνι Γκούντερ  υποβάλλει το μυστήριο της ήδη από τη δισημία του τίτλου της.Πρωσικό Μπλε λοιπόν με τον Μπέρνι Γκούντερ να κλείνει έναν κύκλο ανοιχτό από το παρελθόν του...

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Έχοντας χωρίσει πια, ο Μπέρνι επιβιώνει με αλλαγμένο όνομα δουλεύοντας σε ένα ξενοδοχείο της γαλλικής Ριβιέρας.

Εκεί τον βρίσκει ο Έριχ Μόλτκε, Διευθυντής της Στάζι, και του αναθέτει τη δολοφονία μιας παλιάς του γνώριμης, θέτοντάς τον στην εκβιαστική επίβλεψη ενός παλιού του γνώριμου από την Αστυνομία του Βερολίνου , μεσούσης της ναζιστικής παντοδυναμίας...

Ο Μπέρνι αρνείται και το σκάει, για να αρχίσει μια καταδιώξη κατα μήκος των γαλλογερμανικών συνόρων.

          Παράλληλα, αναβιώνει στις αναμνήσεις του μια υπόθεση από το 1939 που μοιράστηκε με τον "τωρινό" διώκτη του, Φρίντριχ Κορς, όταν κλήθηκαν να εξιχνιάσουν μαζί  μια δολοφονία που έλαβε χώρα στο ησυχαστήριο του ίδιου του Χίτλερ στο Ομπερσαλτσμπεργκ, με διορία λίγων ημερών ως τα 50α γενέθλια του Φύρερ , που δεν πρέπει να μάθει οτι διεπράχθη φόνος στη βεράντα του.

          Έχοντας να αντιμετωπίσει ένα δαιδαλικό πλέγμα από πολιτικές συνωμοσίες και διαφθορά, με προεξάρχοντα τον ισχυρό γραμματέα του Ναζιστικού Κόμματος, τον ραδιούργο Μάρτιν Μπόρμαν ,ο Γκούντερ πρέπει να φτάσει την άκρη του νήματος για να διασώσει το γόητρο του Ράιχ, ισορροπώντας ανάμεσα στις αντιπαλότητες της ναζιστικής ελίτ.

Δε φανταζόταν όμως ο ικανός τότε αστυνομικός πως 20 χρόνια μετά οι δύο υποθέσεις του θα διασταυρωθούν σε ένα θανάσιμο πλήρωμα του χρόνου...

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ

Η δωδέκατη και προτελευταία περιπέτεια του Μπέρνι Γκούντερ διατηρεί όλα τα γνώριμα στοιχεία της σειράς: 

Ο σαρκασμός του ήρωά μας στη δηκτικότερη εκδοχή του, 

η συνύπαρξη πραγματικών και μυθοπλαστικών προσώπων ιδανική και πειστική,

οι ιστορικές πληροφορίες λεπτομερέστατες, 

με δύο πάλι υποθέσεις να διατρέχουν την τελευταία 15ετία έχοντας τον ναζισμό και τα απόνερά του στο προσκήνιο,

ενώ ο παράξενος τίτλος της "Πρώσικο Μπλε" αιχμαλωτίζει εξαρχής την περιέργεια του αναγνώστη , που ο Φίλιπ Κερρ ξέρει να την ικανοποιεί απολαυστικά αφού "παίξει λίγο" μαζί της.

Ο όρος "Πρωσικός" φυσικά σχετίζεται με τη στρατοκρατική παράδοση της ίδιας της Γερμανίας, αλλά σε συνδυασμό με το χρώμα "Μπλε" εμπίπτει στα εδάφη της Χημείας.

Είναι λάθος να αποσαφηνίσουμε στην παρούσα κριτική τον όρο, αφού ο συγγραφέας μέσω του αφηγητή του, του ίδιου του Μπέρνι Γκούντερ,  μας τον επεξηγεί, σχετίζοντας τον με όλο τον κορμό της πλοκής του.

Σε μια χρονική αλληλουχία προς τα προηγηθέντα 11 βιβλία της σειράς, παραλαμβάνουμε τον Μπέρνι Γκούντερ από την υπόθεση του άμεσου "παρόντος του" (αισίως το 1956) , για να προστεθεί έπειτα σε παραλληλία η υπόθεση από το παρελθόν (1939).

         Η υπόθεση του "παρόντος" εξελίσσεται σε μια περιπέτεια Δρόμου, στο τοπίο της γαλλικής παραμεθορίου ,με τον Γκούντερ να νοσταλγεί την κοσμοπολίτικο Βερολίνο της Σοσιαλδημοκρατίας που του στέρησαν ο ναζισμός και ο     Πόλεμος- όσο το ίδιο του το παρελθόν τον καταδιώκει.

           Από την άλλη ταξιδεύουμε στις Βαυαρικές Άλπεις του 1939 όπου έχει στηθεί το βασίλειο ειδυλλιακό ενός ιδιότυπα κι "επιλεκτικά" φυσιολάτρη Χίτλερ.

Η υπόθεση υπακούει στην αγωνιώδη συνθήκη μιας θανάσιμης προθεσμίας, αλλά ο έντονα περιγραφικός τρόπος με τον οποίο αυτή εξελίσσεται υποτάσσει τη δράση στο ίδιο το ιδιαίτερο σκηνικό. 

Εδώ ο Φίλιπ Κερ μας ξεναγεί στα άδυτα του θρυλικού Μπερνχοφ, όπου ουσιαστικά εδρεύει η σκοτεινή ψυχή του χιτλερικού καθεστώτος. 

Διεξοδικές αρχιτεκτονικές λεπτομέρειες και ανάγλυφη εικονοπλασία  θυμίζουν την ανοικονόμητη περιγραφικότητα κλασσικών έργων του 19ου αιώνα φανερώνουν γνώσεις, που ελάχιστοι μπορούν να έχουν καθώς αυτόπτες μάρτυρες ήταν κυρίως η ναζιστική ελίτ που είχε πρόσβαση στο γραφικό τοπίο.

Τόσο διεισδυτική ματιά στο ονειρικό ησυχαστήριο του Χίτλερ προσωπικά συνάντησα στο βιογραφικό  "Η Χαμένη Ζωή της Εύας Μπράουν" της Άγκελα Λάμπερτ - σχετικά με την πορεία της ερωμένης του Χίτλερ, που πέρασε το μεγαλύτερο μέρος του Πολέμου "φυλακισμένη σε εκείνο το χρυσό κλουβί περιστοιχισμένη από γερμανικά έλατα, ασύλληπτη πολυτέλεια και την αντιφατική απαξίωση του Χίτλερ.

Στην περιπέτεια του Γκούντερ δε συναντούμε ούτε τον Χίτλερ ούτε την Μπράουν -βλέπουμε να πλανάται η υστερική φιγούρα του Ρούντολφ Ες, αισθανόμαστε τη φιδίσια απειλη του πανούργου Χάιντριχ και  γνωρίζουμε καλύτερα τον ευτραφή Μάρτιν Μπόρμαν, που κινούσε τα νήματα του Κόμματος και την εσωτερική ζωή της Γερμανίας μέσα στον πολεμο, Όλα αυτά δίνουν σαφές το περίγραμμα των συγκρουσιακών σχέσεων και των ανταγωνισμών ανάμεσα στους θιασώτες του Ναζισμού.

Στα αλπικά βουνά με την εξαίσια θέα και τα αλατωρυχεία - περισσότερο από οπουδήποτε αλλού- έχει απλώσει "σκιά αυτοκρατορική" ο απόλυτος άρχων του γερμανικού κράτους, όσο οι φαιδροί και φαύλοι αυλικοί του ερίζουν για την εύνοιά του, ως μέλη μιας μαφιόζικης συμμορίας που μέσα από την τρομοκρατία και τον αυταρχισμό καταπατά , ληστεύει και εξαπατά τον λαό που διοικεί.

Ο Κερρ σκιαγραφεί αριστοτεχνικά ήθη και χαρακτήρες, 'ετσι που η "περιήγηση" στην πραγματικότητα του απρόσιτου Μπερνχοφ γίνεται σχεδόν βιωματική εμπειρία στον αναγνώστη.

Το "Πρωσικο Μπλε" είναι το βιβλίο λοιπόν με τη λιγότερη δράση αλλά και με την πιο δυναμική κορύφωση, καθώς οι τελευταίες σελίδες συμπυκνώνουν την αδρεναλίνη που έλλειψε από το μεγαλύτερο μέρος.

              Υποδειγματική η μετάφραση αποδίδει όλες τις αποχρώσεις του λόγου, τα λογοπαίγνια και το υπαινικτικό σχόλιο που- με μεσάζοντα τον ήρωά του- υποβάλλει ο Κερρ πάνω στα κακώς κείμενα της εποχής- στηλιτεύοντας τα πρόσωπα που έσυραν την Ευρώπη στον χειρότερο Πόλεμο,αλλά κυρίως τον ολοκληρωτισμό που σημάδεψε από ποικίλες κατευθύνσεις, για 6 τουλάχιστον δεκαετίες τον 20ου αιώνα.

Ως Βρετανός εξάλλου, ο Κερρ καθιστά πασίδηλη την αφοσίωση του στην Αστική Δημοκρατία ως το πιο ορθολογικό σύστημα διακυβέρνησης κι αυτό είναι το απώτατο πολιτικό πρόσημο όλης της πετυχημένης σειράς με τον Γκούντερ...

Το "Πρωσικό Μπλε" αποτελεί μια ακόμη- υπέροχη προσθήκη στο περίτεχνο και πολυδιάστατο "πορτρέτο" του Μπερνχαρντ Γκούντερ, αλλά δε θα το πρότεινα ως "πρωτη γνωριμία" με τον ήρωα και τη σειρά...

Ενδείκνυται ο αμύητος αναγνώστης να ανακαλύψει τον Γκούντερ από τις προηγούμενες περιπέτειές του, όπως η "Μοιραία Πράγα",  ο"Άνθρωπος Χωρίς Ανάσα", για να κατανοήσει το κλίμα, κι ύστερα να προχωρήσει στην "Τριλογία του Βερολίνου" και στα υπόλοιπα με τη χρονική σειρά που παρουσιάζεται και εδώ.

Το σίγουρο είναι πως ο Γκούντερ παραμένει ένας ήρωας  εθιστικός, με πλευρές ακόμη ανεξιχνίαστες κι ενδιαφέρουσες.

Τώρα με αγωνία προσμένουμε την κυκλοφορία της τελευταίας περιπέτειας που μας χάρισε η πενα του πρόωρα θανόντος Φίλιπ Κερρ, το "Μετρόπολις", και αναρωτιέμαι ποιος θα είναι ο επίλογος για την παρουσία του Μπέρνι Γκούντερ στη λογοτεχνική μας ζωή.

 Η ΕΝΔΕΔΕΙΓΜΕΝΗ ΣΕΙΡΑ για ΕΝΑΝ ΚΑΙΝΟΥΡΙΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ με βάση την πλοκή κι όχι την έκδοση

(Λινκ με παρουσιαση καθε βιβλιου πάνω σε κάθε τίτλο)

Philip Kerr, H Tριλογία Του Βερολίνου

                             (ΠΛΗΝ 3ΟΥ μέρους που αφορα στο τελος του πολέμου)

Philip Kerr, Η Μοιραία Πράγα, εκδ Κέδρος

Philip Kerr, Άνθρωπος Χωρίς Ανάσα ,εκδ Κέδρος

Φίλιπ Κερρ, Η Γυναίκα Από Το Ζάγκρεμπ, εκδ Κέδρος Εκδ. Κέδρος

Philip Kerr, Η Φλόγα που Σιγοκαίει

ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ, Αν Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν, Εκδ. Κέδρος

Philip Kerr, Φοβού Τους Δαναούς, εκδ Κέδρος

Φίλιπ Κερρ , Η Άλλη Πλευρά της Σιωπής

ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ, Φοβού Τους Δαναούς, εκδ Κέδρος

  Φοβού Τους Δαναούς,Philip Kerr
                                                                               Είδος: Αστυνομικό/Ιστορικό
                                                                               Βαθμολογία: 9/10

Πρωτότυπος τίτλος:Greeks Bearing Gifts
Εκδόσεις: ΚΕΔΡΟΣ

Τον Μάιο του 2018 σίγησε για πάντα η πένα του Βρετανού συγγραφέα Φίλιπ Κερρ, βυθίζοντας στη θλίψη τους απανταχού βιβλιόφιλους.Στάθηκε ιδαίτερα αγαπητός στο ελληνικό κοινό-ιδίως για τη σειρά των αστυνομικών βιβλίων με πρωταγωνιστή τον αντιφατικό Γερμανό ντέτεκτιβ ,Μπέρνχαρντ Γκούντερ και στο φόντο του Β Παγκοσμίου Πολέμου.
        Θαρρείς κι ο Kerr διαισθάνθηκε το επερχόμενο τέλος του, έκλεισε τον κύκλο του ξεχωριστού του Μπέρνι, τοποθετώντας την τελευταία του περιπέτεια στην Ελλάδα για να...διερευνήσει με τον δικό του τρόπο τη βρόμικη υπόθεση Μαξ Μέρτεν και τη λεηλασία της εβραικής κοινότητας λίγο πριν τη μεταφορά των "Ελλήνων Εβραίων" στο Άουσβιτς...

                         

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
1957: Ο Μπέρνι Γκούντερ, στα 56 του πια, πασχίζει να επιβιώσει στη μεταπολεμική Γερμανία , με άλλο όνομα (Κρίστοφ Γκραφ) και μια εργασία έντιμη κι αρκούντως θλιβερή, διαποτισμένη θάνατο.
Με την αγωνία μην αποκαλυφθεί η αληθινή του ταυτότητα, ο Μπέρνι μπλέκεται- ερήμην του- στα γρανάζια μιας απάτης, η οποία καταλήγει σε συνεργασία με έναν άλλοτε ναζιστικό παράγοντα.
Από τη νέα θέση του πραγματογνώμονα μιας κολοσσιαίας ασφαλιστικής εταιρείας,ο Μπέρνι θα καταφθάσει στην Αθήνα για να διερευνήσει μια ύποπτη υπόθεση ενός ναυαγίου στις ακτές της Πελοποννήσου.
Τα πράγματα θα περιπλακούν όταν θα βρεθεί ένα πτώμα με εξορυγμένους οφθαλμούς...
Απέναντι στον Γκούντερ θα σταθεί ένα από τα πιο ωραία δείγματα ελληνικής αξιοπρέπειας, ο Υπαστυνόμος Σταύρος Λεβέντης που  διψά για δικαιοσύνη και δικαίωση της βασανισμένης χώρας του.
Ο Μπέρνι θα βρεθεί στα χνάρια μιας ιστορίας που πηγάζει από το ολοκαύτωμα της σεφαραδίτικης κοινότητας Θεσσαλονίκης υπό τη σκιά του σαδιστή Αλόις Μπρούνερ και το άρπαγα Μαξ Μέρτεν.
Ανάμεσα σε όλα θα αναδυθεί και μια υπόθεση λαθρεμπορίου στις παρυφές της κατασκοπίας..., που φτάνει μέχρι το πραξικόπημα του Νάσερ και τη μυστική δράση της ισραηλινής Mosand.
Κι όσο ο Μπέρνι διερευνά διαρκώς ν'έα πρόσωπα θα μπουν στο κάδρο.
Πλάι στον Μπέρνι, η γοητευτική δικηγόρος Έλλη θα αφυπνίσει τη συμαισθηματική πλευρά της καθημαγμένης ψυχής του Μπέρνι...
Πίσω από όλα, τελικά, θα αναδειχθεί η ενδοτικότητα της ελληνικής κυβέρνησης μπρος στο πλαστό όνειρο μιας ακριβοπληρωμένης ΕΟΚ, που αντικατέστησε τα δίκαια ενός μαρτυρικού λαού,
κι η εν γένει προστυχιά μιας ψευδεπίγραφης ειρήνης, στο όνομα της οποιας αμνηστεύθηκαν ναζί εγκληματίες πολέμου μέσα στο περιβόητο θαύμα του Κόνραντ Αντενάουερ...

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Η όγδοη -και αναπόφευκτα τελευταία- περιπέτεια του Γερμανού Μπέρνχαρντ Γκούντερ είναι...βαθιά "ελληνική", κι αυτό ήδη διαφαίνεται από τον ευφυή τίτλο, που τον έλκει από την Ιλιάδα του Ομήρου:
"Φοβού τους Δαναούς και δώρα φέροντας!" ανέκραξε ο ιερέας του Απόλλωνα, Λακόων, που, μαζί με την Κασσάνδρα, προειδοποίησε εις μάτην τους πολιορκημένους Τρώες για την κρυμμένη απειλή στον Δούρειο Ίππο που έφερναν οι Αχαιοί!
Μια αντίστοιχα επικίνδυνη παγίδα καλείται να αποκρυπτογραφήσει, τώρα, ο Μπέρνι στην τραχιά Ελλάδα που παραπαίει ανάμεσα στος πληγές του Εμφυλίου κι έναν άτσαλο οραματισμό για συμμετοχή στην Ε.Ο.Κ., σε μια ψευδαίσθηση προόδου.
     Αυτή η περιπέτεια είναι ίσως το πιο πνευματώδες βιβλίο της σειράς με τον Μπέρνι, με οξυδερκέστατους παραλληλισμούς και αντιπαραβολές.
Χιούμορ αιχμηρό, απολαυστικό, ενίοτε σπαρταριστό, αλλά συνάμα, απαιτητικό- με αναφορές σε υστερόγραφα της Ιστορίας και της Λογοτεχνίας.
Σίγουρα οι αναφορές του Κερρ απαιτούν γνωστική ετοιμότητα εκ μέρους του αναγνώστη, και τα επεξηγηματικά σημειώματα της μετάφρασης είναι οπωσδήποτε διαφωτιστικά.
Από λογοτεχνικής απόψεως, είναι το πιο δουλεμένο από τα 8 βιβλία της σειράς.
     Κατά τα άλλα, έχουμε και στο "Φοβού τους Δαναούς" τον ιδανικό συγκερασμό μυθοπλασίας, μυστηρίου και ιστορικής πραγματικότητας-με τα υπαρκτά πρόσωπα να συναλλάσσονται "επί ίσοις όροις"- και σε πιστή απόδοσή τους- με τους φανταστικούς χαρακτήρες, σε ένα αξεδιάλυτο σύνολο
Με  το γνώριμο αυτό στιλ του ο ΚΕΡΡ εκκινεί ξανά από μια ήσσονα υπόθεση για να θίξει μια πολύπλοκη ιστορία εξαπλώνοντας γεωγραφικά κ θεματολογικά την πλοκή του.
Αν και στην Ελλάδα της φριχτής Κατοχής διεπράχθησαν άφατης αγριότητας εγκλήματα από τις δυνάμεις της τριπλής κατοχής- με κορυφαία τον Λιμό, τις αψυχολόγητες εκτελέσεις και πολλαπλά ολοκαυτώματα (Δίστομο Καλάβρυτα, Κομμένο Άρτας,Κάνδανος, Ανώγεια,Χορτιάτης) ο ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ εστιάζει αποκλειστικά στην εξόντωση των Εβραίων της Θεσσαλονίκης- ζήτημα με πιο βαθιές πολιτικές και διεθνοποιημένες προεκτάσεις...
Είναι γνωστό ότι στα πλάισια του Ψυχρού Πολέμου και της καπιταλιστικής ανάπτυξης, η Δύση ξέχασε "πολύ εύκολα" τα αποτρόπαια εγκληματα πολλών κορυφαίων προσώπων της ναζιστικής ελίτ.Αυτό εκφράστηκε περισσότερο από αλλού στην Ελλάδα όπου τα ηνία έλαβαν με τη βία η βασιλική οικογένεια και η Δεξιά
Δεν ξεφεύγουν από την κριτική κι ενίοτε υπαινικτική πένα του Φίλιπ Κερρ το γεγονός ότι μεθοδεύσεις τους σε συνδυασμό με την αντικομμουνιστική υστερία άφησαν ατιμώρητους ναζί εγκληματίες και ντόπιους συνεργάτες τους, που αιματοκύλησαν την Ελλάδα..
Παρουσιάζει και ιδεολογικό ενδιαφέρον η πολιτική οπτική του Κερρ για την πολυτάραχη δεκαετία του 50 στην Ελλάδα, όπως την εξέφρασε ο Μπέρνι Γκούντερ και δευτερευόντως άλλοι ήρωες του στο Φοβού Τους Δαναούς:
Καθότι Βρετανός, ο Φίλιπ Κερρ βρίσκει την ευκαιρία να εκφράσει την απαξίωσή του για τον κομμουνισμό, όχι όμως υπό το συντηρητικό πρίσμα του μοναρχικού αλλά εκφράζοντας σαφή προσκόλληση στον πραγματισμό του Αστικού Κοινοβουλευτισμού! Αυτόν, άλλωστε, τον κηρύττει σε κάθε ευκαιρία ο Μπέρνι Γκούντερ και μου θύμισε λίγο την θέση του Βρετανού Ιστορικού Μαρκ Μαζάουερ, που έχει επίσης γράψει συγγράμματα για την ταραχώδη διαδρομή της Ελλάδας στον Β'ΠΠ και  γενικότερα τον 20ο αιώνα!
Ωστόσο οι πολιτικοί υπαινιγμοί του ΚΕΡΡ στέκονται, απερίφραστα επικριτικοί απέναντι στην ολέθρια παρουσία της Μοναρχίας στην Ελλάδα, καθώς και στον αμφιλεγόμενο ρόλο των ανακτόρων και της Δεξιάς του Καραμανλη στο πολυπλοκο πολιτικό σκηνικό, με αιχμή του δόρατος την ύποπτη στάση του(ς) στην αμνήστευση του χασάπη Μέρτεν, του Αλόις Μπρούνερ κι άλλων ναζί που εκρίζωσαν την εβραική κοινότητα της Θεσσαλονίκης, υπεξαιρώντας αμύθητα ποσά.
Το βιβλίο του Κερρ είναι μια καλή αφορμή για καθέναν που ζητά την ιστορική αλήθεια να αναζητήσει κι άλλες πηγές όπως "Έλληνες Στο Άουσβιτς" της Τομαή, "Υπόθεση Αλόις Μπρούνερ" του Σπύρου Κουζινόπουλου και πλήθος μαρτυριών όπως του Slomo Venezia(Sonderkommando), του Κούνιο, του Έρικ Σεβίλλα και το Θεσσαλονίκη η Πόλη των Φαντασμάτων του Mazaower σχετικά με την εβραική κοινότητα της Θεσσαλονίκης.Αντάμα και πολύ ενδιαφέροντα ιστορικά μυθιστορήματα όπως το "Κάποτε στη Σαλονίκη" της Κράλλη και Το Άγαλμα Στη Σοφίτας" της Πασχαλίας Τραυλού που θίγει το ζήτημα με συναίσθημα κι ωριμότητα.
Αυτό είναι το πλάισιο της τελέυταίας περιπέτειας του αγαπημένου μας Γερμανού ντέτεκτιβ!
             Ο Μπέρνι Γκούντερ,λοιπόν, τσακισμένος απο τον πόλεμο και την προσπάθεια να ξεπλυθεί από αυτόν σε Λατινική Αμερική και Γερμανία, επανέρχεται με μια απρόσμενη συγκυρία σε ένα γνώριμο παρελθόν, που του θυμίζει πως "κανένας Γερμανός της γενιάς του δεν μπορεί να δηλώνει ολότελα αθώος κι αδαής σε αυτόν τον πόλεμο"
Κάπως έτσι, ο Μπέρνι ανακαλύπτει την Ελλάδα μας και συναντιέται με το βρόμικο παρασκήνιο εκρίζωσης της πολυπληθέστερης εβραικής κοινότητας μετα την Πολωνία....
     Πουθενά, πάντως, ο Μπέρνχαρντ Γκούντερ δεν προβάλλει τόσο... Γερμανός όσο στο "Φοβού Τους Δαναούς":
           Ενώ η αντίθεσή του προς τον Ναζισμό και το αποτρόπαιο όραμά του αποξένωνε τον Γκούντερ κ τον απομόνωνε απο τον περίγυρό του, η Ελλάδα- με τις χαοτικές αντιθέσεις της κ το φλογερό ταμπεραμέντο- τού...επιστρέφει τη γερμανική του αυστηρότητα. Απέναντι στο ηλιόλουστο, αλλά και πιο... πρωτόλειο περιβάλλον της μητρόπολης των Βαλκανίων, η ματιά του Γκούντερ σαρώνει με καχυποψία τεκταινόμενα και συμπεριφορές, σχολιάζοντας φλεγματικά την ανεμελιά και την απειθαρχία ενός ανυπότακτου λαού με διαχρονικές παθογένειες κι αρχαίες αρετές.
Όλα αυτά συνθετουν ένα λίγο οδυνηρό πορτρέτο της μετεμφυλιακης Ελλάδας , που σίγουρα μάς πληγώνει αλλά αρθρώνει αλήθειες πιθανόν..."ενοχλητικές"!Αναπαράγονται ωστόσο κάποια στερεότυπα κι η παράξενη συγγραφική εμμονή του Φίλιπ Κερρ να παρουσιάζει πολλά πρόσωπα στη χώρα μας με ελλειμματική υγιεινή.Ωστόσο υπερτονισμένη παραμένει η αγάπη στο γυναικείο φύλο κι η εξωραισμένη εκδοχή του.
Το θετικό εδώ είναι πως ο Φίλιπ Κερρ δεν καταφεύγει στην κολακεία του ελληνικού κοινού, αλλά παρουσιάζει μια εντιμότητα γύρω απο το πώς βλέπει την Ελλάδα, διατηρώντας κ μια φυσικότητα στον ήρωά του.
       Αν κι η έμφαση στα μειονεκτήματα των Ελλήνων, είναι κατι που συναντήσαμε ξανά (και στη δεύτερη περιπέτεια του Κερρ με τον προπονητή Μάσον ίσως είχε αγγίξει την υπερβολή) η ιστορική εγκυρότητα και ο εν γένει κυνισμόςτου Γκούντερ στο "Φοβού Τους Δαναούς", λειαίνει τις αιχμές κι αφήνει στον απόηχο μιαν αγάπη στη χώρα μας!
Επίσης ο συγγραφέας δεν παραλείπει μια περιήγηση από τα γραφικά στενά της Πλάκας μέχρι τις πολυτέλειες της Πλατείας Συντάγματος και τη γραφική Ερμιόνη 

           Αξιοσημείωτο στοιχείο ως προς τον καθεαυτό μύθο στο "Φοβού τους Δαναούς" είναι τα συμπαθή πρόσωπα.
Έτσι, ο suis generis Αχιλλέας Γιαρλόπης(!) συνοψίζει τον καιροσκοπισμό και την ικανότητα επιβίωσης ενός Οδυσσέα, διατηρώντας, ωστόσο μια καλοπροαίρετη ψυχή.Ο Σπύρος Ρέππας πάλι είναι ο αμιγής απατεωνίσκος, ενώ η Έλλη προσωποποιεί το γυναικείο κάλλος που τόσο ανύψωσε κι η αρχαιοελληνική Γλυπτική λαξεύοντας το μέτρο στο μάρμαρο.
Ανάμεσα σε όλους δεσπόζει -κατά μία έννοια- αντίπαλον δέος του Γκούντερ στην Ελλάδα, ο Σταύρος Λεβέντης - το ελληνικό του αντίστοιχο, ιδανική προσωποποίηση του επιθέτου του:
Ο Υπαστυνόμος Σταύρος Λεβέντης πασχίζει να διατηρήσει την ακεραιότητά του και το ηθικό του ανάστημα μέσα σε ένα ρευστό, αιματοβαμμένο σκηνικό πολιτικών παθών και ένα παρακράτος που λειτουργεί με τη δωροδοκία, τη διαφθορά και την υποτέλεια, ακριβώς όπως ο Μπέρνχαρντ Γκούντερ πάσχιζε να μην αφομοιωθεί από το δολοφονικό, ναζιστικό κράτος, τα χρόνια της χιτλερικής παντοδυναμίας
Ο αναγνώστης που έχει παρακολουθήσει την πορεία του Μπέρνι μπορεί να βρει αντιστοιχίες και να γοητευτεί εξίσου κ από τους δυο στη σκακιστικών όρων ηθική τους μονομαχία!
Ίσως αυτή η αντιπαράθεση έκλεισε λιγάκι απότομα κι απρόσωπα, χωρίς τον πνευματώδη τρόπο που ξεκίνησε.
Η ερωτική ιστορία πάλι έχει μια πειστική κατάληξη συμβατή προς τη γενικότερη εξέλιξη αυτού του χαρακτήρα.
           Τούτο το όγδοο βιβλίο του Φίλιπ Κερρ είναι, σίγουρα, πασπαλισμένο από μια ενισχυμένη αχλύ λυρισμού, που ενισχύει και τη λογοτεχνική του ομορφιά.
        Είναι σίγουρα ένα βιβλίο όπου περισσότερο κυριαρχεί το πολιτικό παρασκήνιο παρά η καθεαυτή δράση, ενώ δίδεται κι ένα ηθικό στίγμα -όλης της σειράς ίσως- στον εξαίσιο διάλογο Μέρτεν και Γκούντερ, που πραγματεύεται το απώτερο φιλοσοφικό δίλημμα στην πορεία καθενός μας...
Η τελευταία μας εικόνα από τον λατρεμένο μας Μπέρνι Γκούντερ είναι από το κορυφαίο  μνημείο των Αιώνων που συμβολίζει όσο τίποτα το πέρασμα του πανδαμάτωρα χρόνου πάνω από το γήινο κλέος, τονίζοντας ,με μια λαβωμένη περηφάνεια, τη ματαιότητα των ανθρώπινων...
           Είναι μια παράξενη "αιωνιότητα" που κέρδισε στα λογοτεχνικά δρώμενα κι αυτός ο τόσο ξεχωριστός , αντιφατικός ήρωας του Κερρ, παραμένοντας πιστός τουλάχιστον στην Ηθική του- κι ας μετρά πληγές κι αποπροσανατολισμένα βήματα κάποιες στιγμές.
Είναι ο απόηχος της μάχης που έδωσε ο Γκούντερ μέσα στην κτηνωδία ενάντια στο "κτήνος" που παραμόνευε και τον ίδιο, για να παραμείνει τελικά "τόσο αμαρτωλός κι ωραίος, τόσο ...άνθρωπος".

Είναι ιδιαίτερη συγκίνηση για μας τους Έλληνες αναγνώστες που ο Μπέρνχαρντ Γκούντερ μας αποχαίρετα κάτω από τη σκιά του Παρθενώνα ως φόρο τιμής στη χώρα μας- αντιφατική όσο ο αγαπημένος μας αυτός ηρωας.

Οι Εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ εχουν ενημερώσει οτι επίκειται η μεταφραση και κυκλοφορία 2 ακόμη βιβλίων από την πολύτιμη παρακαταθήκη του PHILIP KERR,

          Πρωτο θα είναι το Metropolis

Προέρχεται απο τα 1928 όταν ο Μπέρνι εργάζεται ακόμη για την Αστυνομία.

Στα αποκαίδια του ΑΠΠ ο οξυδερκής Γκούντερ αντιμετωπίζει έναν serial killer που δολοφονεί ανάπηρους πολέμου οι οποίοι ζητιανεύουν στους δρόμους του Βερολίνου και λαβώνουν το ναζιστικό όραμα της άρειας τελειότητας...

Επόμενο θα είναι το PRUSSIAN BLUE

Mια υπόθεση ενός Γερμανού παράγοντα της STAZI φέρνει στην επιφάνεια μια σκοτεινή δολοφονία που συνέβη το 1939 στο θερινό καταφύγιο του Αδόλφου Χίτλερ στο Ομπερσαλτσμπεργκ όπου ο Μπέρνχαρντ Γκούντερ είχε κληθεί για να την εξιχνιάσει.

Ο ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΜΑΣ ΣΤΟΝ ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ

Ο ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΜΑΣ ΣΤΟΝ ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ

ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ-Κυκνειο Ασμα για τον Μπέρνι Γκούντερ

Ημέρα πένθους για τους απανταχού βιβλιόφιλους του πλανήτη!
22 Μαρτίου, ο κόσμος του Βιβλίου έμεινε φτωχότερος καθώς εφυγε το 2018 από τη ζωή, στα 62 του χρόνια, ο σπουδαίος συγγραφέας της νουάρ αστυνομικής λογοτεχνίας Φίλιπ Κερρ.
               Γεννημένος το 1956 στο Εδιμβούργο ο Φίλιπ Κερρ, σπούδασε νομικά και συνεργάστηκε ως αρθρογράφος στις σελίδες των "Sunday Times", της "Evening Standard" και του "New Statesman" 
Στη Λογοτεχνία συστήθηκε το 1989 με την σημαντική νουάρ τριλογία του "Η Τριλογία Του Βερολίνου" όπου μας ξενάγησε στα άδυτα του ναζιστικού Βερολίνου, μέσα από μια αστυνομική σκοπιά.Πρώτο μέρος [οι Βιολέτες του Μάρτη.]
Ο κεντρικός του ήρωας , ο δηκτικός Γερμανός ντέτεκτιβ  Μπέρνχαρντ Γκούντερ στάθηκε ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς αντιήρωες , που συναντήσαμε ποτέ σε αστυνομικό έργο!
Η εμπλοκή του με την ελίτ του ναζισμού χωρίς ο ίδιος να χάσει την ανθρωπιά του, τον ανύψωσαν στα μάτια του κοινού ενώ με το χιούμορ του ουσιαστικά ασκούσε οξυδερκή κριτική σε προσωπικότητες κ γεγονότα της Ιστορίας!
Οι περιπέτειες του Μπέρνι Γκούντερ συνεχίστηκαν δυναμικά κι εξακτινώθηκαν γεωγραφικά στα σημαντικότερα πεδία του Β Παγκοσμιου Πολέμου με 8 ακόμη βιβλία!

 Τα Βιβλία της σειράς με τον Μπέρνχαρντ Γκούντερ , κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις «Κέδρος», και είναι αναλυτικά

Ο τόμος Η Τριλογία του Βερολίνου (που περιλαμβάνει τα μυθιστορήματα «Οι Βιολέτες του Μάρτη», «Ο χλομός εγκληματίας» και «Γερμανικό ρέκβιεμ»),
«Μοιραία Πράγα», (Χάυντριχ) 
«'Ανθρωπος χωρίς ανάσα», (Σφαγή στο κατίν κ Σοβιετική Ένωση)
«Φλόγα που σιγοκαίει», 
«Η γυναίκα από το Ζάγκρεμπ», (Γιασενοβατς- δήθεν ουδέτερη Ελβετία) 
«Αν οι νεκροί δεν ανασταίνονται» (Αργεντινή και φυγόδικοι ναζί)   
Η άλλη πλευρά της σιωπής». (Ο Γκούντερ μετά τον Πόλεμο)
Ο Φίλιπ Κερ έγραψε κι άλλα μυθιστόρημα για μεγάλους και παιδιά, κάποια από τα οποία κυκλοφορούν στα ελληνικά, όπως η σειρά μυστηρίων από τον χώρο του ποδοσφάιρου (προπονητής Σκοτ Μάνσον) 
και τα έργα «Γκριντάιρον», 
«Στην κορφή του κόσμου», 
«Το ψοφίμι», 
«Στα χνάρια του Ακενατόν», 
«Το μπλε τζίνι της Βαβυλώνας» και 
«Η βασιλική κόμπρα του Κατμαντού».
Ένα από τα πιο ξεχωριστά του έργα είναι το τρυφερό παιδικό του έργο από τη ναζιστοκρατούμενη Ουκρανία, "Τα Άλογα του Χειμώνα"
              Το 1993 ο Κερρ μπήκε στον κατάλογο του βρετανικού λογοτεχνικού περιοδικού Granta με τους καλύτερους νέους συγγραφείς της χώρας του!

Το 2009 το βιβλίο του «Αν οι νεκροί δεν ανασταίνονται» κέρδισε το μεγαλύτερο (από χρηματικής πλευράς) βραβείο αστυνομικής λογοτεχνίας του κόσμου, το «RBA International Prize for Crime Writing», αξίας 125.000 ευρώ. 

Το ίδιο βιβλίο κέρδισε το βρετανικό «Ellis Peters Historic Crime Award».
              Είχε επισκεφτεί τη χώρα μας τον Μάιο και τον Οκτώβριο του 2016 ως προσκεκλημένος της 13ης Διεθνούς Έκθεσης βιβλίου και των εκδόσεων Κέδρος, αντίστοιχα.

Ο Φίλιπ Κερ ήταν παντρεμένος με την επίσης μυθιστοριογράφο Τζέιν Θυν (Jane Thynne), την οποία ενέπνευσε να συγγράψει παρόμοιας υφής νουάρ ("Μαύρα Ρόδα) με τη σαγηνευτική  Κλάρα Βάιν στον αντίποδα του Γκούντερ. 

Ζούσαν στο Γουίμπλεντον του Λονδίνου και είχαν τρία παιδιά.Δυστυχώς τον τελευταίο χρόνο χτυπήθηκε από μοα σπάνια κι επιθετική μορφή καρκίνου.

             Η παρακαταθήκη που αφήνει σε εμας τους Ελληνες ο Philip Kerr είναι το τελευταίο βιβλίο του που πρόλαβε να το τελειώσει κ θα κυκλοφορήσει στις 3 Απριλίου 2018

Πρόκειται για το  «Greeks bearing gifts» (από την έκφραση "Φοβού τους Δαναούς και Δώρα Φέροντες").

Θα είναι κια περιπέτεια του λατρεμένου Μπέρνχαρντ Γκούντερ στην Αθήνα της Κατοχής, που φτάνει ως την εκρίζωση των Εβραίων της Θεσσαλονίκης από τον Μέρτεν!

Άλλωστε ο Φίλιπ Κερρ σε πρόσφατα ταξίδια του στην Ελλάδα είχε διεξαγάγει ειδική έρευνα γι αυτό!!

            Εμείς οι Έλληνες τον ευχαριστούμε και περιμένουμε να... υποδεχτούμε τον Μπέρνχαρντ Γκούντερ στα άγια χώματα της πατρίδας μας αναζητώντας δικαιοσύνη με κείνο το φλεγματικό μα βαθιά ανθρώπινο στιλ του!

        Το σίγουρο είναι ότι ο Φίλιπ Κερρ, παρεα μα τον ήρωά του Μπέρνχαρντ Γκούντερ, κέρδισε την αθανασία στις καρδιές των βιβλιοφιλων!!!
Θα μείνει αλησμόνητος και αναντικατάστατος με μια θρυλική σειρά που θα αγαπηθεί από πολλές ακόμη γενιές, διδάσκοντας Ιστορία, ...αλλιώς!

Οι πληρέστερες παρουσιάσεις για όλα τα βιβλία  με τον ΜΠΕΡΝΙ ΓΚΟΥΝΤΕΡ Στον Αστερισμό Του Βιβλίου (Πατώντας στους τίτλους)

                          

Η Τριλογία Του Βερολίνου

Οι τριπλές μεταμορφώσεις του Βερολίνου από τον κοσμοπολίτικο τόπο ανόδου των ναζί ,μεχρι την πρωτεύουσα της  σιδερένιας κυριαρχίας τους και τα ερείπια της ήττας...

                                             
                                                       

Moιραία Πράγα Ο οξυδερκής και βαθιά δημοκρατικός Μπέρνι Γκούντερ στη σκιά του σατανικού Ράινχαρντ Χάυντριχ, να διερευνά μια δολοφονία (μυστήριο δωματίου κλειδωμενου από μέσα), για να ανακαλύψει ότι η διαστροφή όσων τάχθηκαν να μισούν, δεν έχει όρια!

                                               

                                                

Άνθρωπος Χωρίς Ανάσα Ο Μπέρνι Γκούντερ διερευνά τη Σφαγή στο Κατίν σε ένα ακόμη πέρασμα του από την κόλαση του Ανατολικού Μετώπου...

                     

Η Γυναίκα Από Το Ζάγκρεμπ μόνον η οξυδέρκεια του Φίλιπ Κερρ θα μπορούσε να συνδυάσει τον εφιαλτικό "Άουσβιτς των Βαλκανίων ", το Γιασένοβατς των Κροατών Ουστάσι, με την κριτική στον βρόμικο ρόλο των Ελβετών στον ΒΠΠ.

              

H Φλόγα Που Σιγοκαίει Ο Μπέρνι Γκούντερ καταφεύγει στην Αργεντινή του Περόν και γνωρίζει τη σαγηνευτική Εβίτα,σε μια υπόθεση που θα τον φέρει αντιμέτωπο με τον σαδιστή γιατρό του Άουσβιτς τον φυγόδικο Γιόζεφ Μέγκελε, με την εωσφορική ομορφιά!

                                                                      

                                                                                   

 Αν Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν για άλλη μια φορά ο Γκούντερ διαπιστώνει πως τα αυταρχικά καθεστώτα της Λατινικής Αμερικής παρέχουν καταφύγιο στους ναζί...

Εκεί όμως θα ανακαλύψει ένα συγκλονιστικό μυστικό για τη δική του τη ζωή που θα τον αλλάξει για πάντα...

ΠΗΓΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΩΝ
cultur-cafee.com
athensvoice
www.menshouse

ΦΙΛΙΠ ΚΕΡΡ, Αν Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν

                                      Αν Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν, Philip Kerr
                                             Είδος: Νουάρ/Ιστορικό
                                             Βαθμολογία: 8,5/10

                                                
H πρόσφατη μετεφρασμένη προσθήκη στη σειρά με τον Γερμανό ντέντεκτιβ Μπέρνι Γκούντερ (εκδ Κέδρος)
 αποτελεί την πιο χαμηλόφωνη, αλλά συνάμα και πιο απροσδόκητη περιπέτειά του:
Αμφιλεγόμενη, αλλά σιγουρα ξεχωριστή.
Κανένα , ίσως, από τα βιβλία του Φίλιπ Κερρ με τον Μπέρνχαρντ Γκούντερ δε μάς επιφυλάσσει πιο απροσδόκητη έκβαση και δεν ανέτρεψε το περπωμένο του ήρωά του όσο το 8ο αυτό βιβλίο που δικαιώνει τον αινιγματικό τίτλο του.
              Ας δούμε τι θα γινόταν αν "Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν"  

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
1934: Οι Ναζί έχουν πια ανέλθει με παράτες στην εξουσία κι ετοιμάζονται πυρετωδώς για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936, αποβλέποντας στην παγκόσμια άιγλη τους που θα ανύψωνε το νέο καθεστώς στην παγκόσμια κοινή γνώμη.
           Ο διαπρεπής αστυνομικός Μπέρνχαρντ Γκούντερ έχει παραιτηθεί από το Τμήμα Ανθρωποκτονιών , δηλώνοντας έτσι την αντίθεσή του στον ναζισμό.
Στο πολυτελές ξενοδοχείο "Άλντον" όπου προσφέρει τις υπηρεσίες του ο Γκούντερ, καταφθάνουν δυο παράξενα πρόσωπα από την Αμερική- σχετιζόμενα με το εγχείρημα της γερμανικής Ολυμπιάδας του 36.
Ο Αμερικάνος παράγοντας Μαξ Ρέλις, με ύποπτες συναλλαγές και η αριστερή δημοσιογράφος Νορίν Χαραλαμπίδη, που επιδιωκει να καταγγείλλει το αληθινό πρόσωπο των Ναζί, και να υποκινήσει με την εφημερίδα της μποικοτάζ των Αγώνων.
Στη σκιά δυο ανεξιχνίαστων φόνων, ο Μπέρνι Γκούντερ θα αφεθεί στη δίνη ενός δυνατού έρωτα, με την απειλή της αμερικανικής μαφίας στον σβέρκο του.
          20 χρόνια αργότερα, τσακισμένος από τις μνήμες του πιο φριχτού πολέμου στην Ιστορία, έχει καταφύγει στη Λατινική Αμερική ως εγκληματίας πολέμου λόγω συμπλοκής του με Σοβιετικούς στην κατεχόμενη Γερμανία του 46.
             Κι ενώ ο Μπέρνι "μας",έχει εγκατασταθεί στην Κούβα και  ακροβατεί ανάμεσα στον άνεμο της κομμουνιστικής επανάστασης και τη δικτατορία του Φουλχένσιο Μπατίστα, σκιές από το παρελθόν φέρνουν τον Γκούντερ αντιμέτωπο με μια "ασύλληπτη" αλήθεια!

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Το όγδοο βιβλίο με τον Μπέρνι είναι μια ακόμη περιπετεια με τεράστια έκταση στον χρόνο...
          Με το αστυνομικό στοιχείο πιο έντονο σε σχέση με το ιστορικό- εν συγκρίσει με άλλα βιβλία της σειράς- μας επιστρέφει στα πρώτα βήματα του Μπέρνι Γκούντερ και τις προσπάθειες του να εργαστέι ως αυτόνομος ντέτεκτιβ στο Βερολίνο του Χίτλερ, για να μας τον παραδώσει έπειτα κουρασμένο στρατοκόπο της ζωής στη Λατινική Αμερική του '50.
Τούτη η περιπέτεια του Μπέρνι Γκούντερ είναι πιο χαμηλόφωνη σε εξελίξεις σε σχέση με άλλες και πιο περιγραφική, εντούτοις η αφηγησή του βρίσκεται στην πιο αιχμηρή εκδοχή της.
Το φλεγματικό του χιούμορ του Γερμανού ντέτεκτιβ που σε ά' πρόσωπο αφηγείται, "κόβει σαν ξυράφι "- περισσότερο από τα άλλα επίσης πνευματώδη βιβλία της σειράς.

Εδώ λοιπόν, παρακολουθούμε τον αγαπημένο Γκούντερ γύρω στα 30 να πελαγοδρομεί ψάχνοντας τη νέα του θέση στη ναζιστική Γερμανία και σε μια αγαπημένη πόλη που μετασχηματίζεται σε ξενητειά.
Μια Γερμανία σε έναν δημιουργικό οργασμό, αφενός να πραγματώσει το γιγάντιαίο αρχιτεκτονικό όραμα του Χίτλερ και του Άλπερτ Σπέερ κι αφετέρου να προλάβει τους Ολυμπιακούς Αγώνες...
Κι ενώ ο άλλοτε δαιμόνιος αστυνομικός εργάζεται ως ντέτεκτιβ στο πολυτελές ξενοδοχείο Άλντον, η παρουσία μιας γοητευτικής αριστερής δημοσιογράφου , του πυροδοτεί αισθήματα ξεχασμένα (μετά τον θάνατο της πρώτης του γυναλίκας από ισπανική γρίπη ).
Μαζί με τη Νορίν θα εμπλακούν σε ένα πάθος κ κυρίως ένα βρόμικο παρασκήνιο πολιτικών διαστάσεων που αποδεικνύει μια επονείδιστη αλήθεια:
Πολλοί κεφαλαιοκράτες μεγάλων κατασκευαστικών κ βιομηχανικών τραστ -ιδίως από την Αμερική στήριξαν το καθεστώς του Χίτλερ στα πρώτα του βήματα μέσα από προμήθειες ,μίζες, επενδύσεις(Ο Χένρι Φορντ είναι μια γνωστή ενδεικτική περίπτωση, όπως ο Κρουγκ με το χάλυβα ή ο Hugo Boss, που σχεδίσε τις στολές της Βέρμαχτ με εφιαλτική κομψότητα.) 
Στους "Νεκρούς" διαγράφεται επιπλεόν αναγλυφα το φυλετικό μίσος όπως εισχώρησε μέσω των αθλητικών σωματείων -με εστίαση στην πυγμαχία, ενόψει Ολυμπακών Αγώνων.
(Ο ρατσισμος συναρτήσει των Oλυμπιακών Αγώνων κορυφώθηκε, άλλωστε, στην περίπτωση του έγχρωμου Οουενς, που ταπείνωσε το άριο όραμα των ναζί.)
        Με την υπόθεση του δολοφονημένου πυγμάχου να εμπλέκει τη μαφία, για να κλείσει μια παράξενα κι αιματηρά, περνάμε τον πόλεμο σε μια "σιωπή"  και βρίσκουμε τον Γκούντερ 50αρη πια με βαριές μνήμες, εγακτεστημένο στη Λατινική Αμερική πια...
Μια Λατινική Αμερική που σαν Ιανός ενάλλλασσε το διττό πρόσωπο του ολοκληρωτισμού και του αντισημιτισμού από τη μια ,και των επαναστατικών κινημάτων από την άλλη...
Καταφύγιο των ειδεχθέστερων εγκληματιών  του ναζισμού και θέατρο δικτατοριών, η Λατινική Αμερική ανέμισε τη σημαία της Επανάστασης, ενώ η Ευρώπη παγιώνε τον αστικό κοινοβουλευτισμό ως ουραγό του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού.
Πρώτα ο Γκούντερ μας ταξίδεψε ως φυγάς στη Λατινική Αμερική με τη Φλόγα Που Σιγοκαίει 
Στο Αν Οι Νεκροί Δεν Ανασταίνονταν, αφήνουμε την Αργεντινή του Περόν και γνωρίζουμε την Κούβα του Φουλχένσιο Μπατίστα, ριχνοντας μια ματιά στις υποπτες δοσοληψίες του, στον έλεγχο του τζόγου, και στις τρομακτικές φυλακές του.
Εκεί, η ιστορία του 1934 με τους παλιούς γνώριμους του Γκούντερ(εχθρούς ακι φίλους)  διαγράφει πλήρως τον κύκλο της , σε εναν επίλογο δραματικό...
Εδώ διαφαίνεται ένας αντικομμουνισμός που λογικό είναι ο Κερρ ως Βρετανός να ασπάζεται...
Δια στόματος του ήρωά του ο Κερρ σχολιάζει δηκτικά τόσο τον ναζισμό όσο κ τον κομμουνισμό, με μια επίμονη τάση να αναδεικνύει επίμονα το ειδεχθέστερο πρόσωπο των κομμουνιστών, απαξιώνοντας κάθε ιδεαλισμό τους. (Κατίν, ασχημίες του Κόκκινου Στρατού στο διαλυμένο Βερολίνο, απαξίωση επανστατών κλπ),
Παρόλαυτα με έναν ελιγμό στην πλοκή του διασώζει τελέυτάια στιγμή τα προσχήματα, φανερώνοντας μια αξιολάτρευτη πτυχή του αντιφατικού Μπέρνι Γκούντερ...  
Το έργο κλείνει με μια συγκλονιστική ανατροπή που συμπληρώνει το πορτρέτο του Γκούντερ χωρίς να φέρει δυσαρμονία με την προτερη εικόνα του.
        Εδω φαίνεται η μαεστρία του Κερρ που αναέτρεψε την αρχική εικόνα για τη ζωή του Γκούντερ χωρία να δημιουργήσει ασυμφωνίες προς όσα έχει ήδη παραδώσει, πράγμα δύσκολο με τα τόσα πισωγυρισματα των ιστορίων του στον χρόνο...
Με άφησε άναυδη.

Δε συνιστώ το "Αν Οι Νεκροί Ανασταίνονταν" για πρώτη γνωριμία με τον Γκούντερ...
Θεωρώ οτι του λείπει η αυτοτέλεια, η τόσο επιδέξια ένταξή του προς πραγματικά πρόσωπα, όπως σε άλλα βιβλια της σειράς (Χάιντριχ,Μέγκελε ,Περόν, Γκαίμπελς) και είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τους προηγούμενους κρίκους αυτής της αλυσίδας.
Αν δεν έχετε ήδη διαβάσει προηγούμενη περιπέτεια του Γκούντερ ,αυτή ίσως να μην την απολαύσετε όσο θα της άξιζε...
Το μεγάλο χρονικό άλμα -(προπολεμική Γερμανία ,μεταπολεμική Κούβα πριν την επανάσταση του Κάστρο)-αφήνει ένα χάσμα δυσθεώρητο που μόνο στους ήδη εξοικειωμένους δεν ξενίζει, καθώς έχει ηδη καλυφθεί από πολυάριθμες, συναρπαστικές περιπετειες του Γκούντερ "από τον πόλεμο, που έχουν προηγηθεί.
           Οι Νεκροί" είναι, άλλωστε, το όγδοο βιβλίο της σειράς και θεωρω καλύτερο να ανακαλύψετε τον Μπέρνι από προηγούμενα βιβλία.(Αν όχι την Τριλογια του Βερολίνου(1989),σίγουρα από τη Μοιραία Πράγα και τον Άνθρωπο Χωρίς Ανάσα").
Για τον τακτικό αναγνώστη του Κερρ που 
γνωρίζει τον ψυχισμό και τα βάσανα του Γκούντερ,
έχοντας εγκλιματιστεί στην εντονη εικονοπλασία και σε κάποιες ανοικονόμητες περιγραφές τόπων, 
ίσως το "Αν Οι Νεκροί Αναστάινονταν" προβάλει ως ενδιαφέρουσα προσθήκη στο πορτρέτο του Γερμανού Γκούντερ...
           ΟΙ Νεκροί , για όσους παρακολουθούν συστηματικά τις ιστορίες του Μπέρνχαρντ Γκούντερ, συνιστούν μια ανεκτίμητη όσο κι απρόσμενη ψηφίδα που συμπληρώνει συγκινητκό τρόπο το παζλ της πολυτάραχης ζωής του Γερμανού ντετέκτιβ
Οι μυημένοι που τον αγάπησαν σίγουρα θα εκπλαγούν ευχαριστα!
Εγώ ως γνήσια... "Γκουντεροχτυπημένη",με όσα αποκαλύφθηκαν εδώ, ένιωσα ακόμη πιο τρυφερά για τον ξεχωριστό χαρακτήρα που έπλασε ο Φίλιπ Κερρ...


ΑΛΛΑ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ τον Μπέρνι Γκούντερ
(Για να τα διαβάσετε ΠΡΙΝ από τους "Νεκρούς")

H Tριλογία Του Βερολίνου

ΜΟΙΡΑΙΑ ΠΡΑΓΑ

Άνθρωπος Χωρίς Ανάσα

Η Γυναίκα Από Το Ζάγκρεμπ


H Φλόγα Που Σιγοκαίει,,,

Φίλιπ Κερρ, H Φλόγα Που Σιγοκαίει,,,

  H Φλόγα Που Σιγοκαίει, Φίλιπ Κερρ
                                            Είδος: Αστυνομικό/Ιστορικό
                                            Βαθμολογία 10/10

Το 2015 κυκλοφόρησε η περιπέτεια που τοποθετείται μετά το Γερμανικό Ρέκβιεμ(3η Ενότητα της Τριλογίας του Βερολίνου) και κλείνει χρονολογικά τον κύκλο του Μπέρνι Γκούντερ.
Πρόκειται για τη Φλόγα Που Σιγοκαίει η οποία αφήνει πίσω της την ερειπωμένη Ευρώπη και ταξιδεύει τον ήρωά μας στη μεταπολεμική Αργεντινή.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
1950. Ο Μπέρνχαρντ Γκούντερ καταρρακωμένος από τα αγωνιώδη χρόνια του πολέμου και τις σκληρές μέρες του ηττημένου Βερολίνου, έχει επιβιβαστεί στο υπερωκεάνειο SS Giovanni , που μεταφέρει πολλούς πρώην Ναζί ,εγκληματίες πολέμου για τον πιο φιλόξενο προορισμό:
Την Αργεντινή του Περόν, που πίσω από την ευμάρεια και το καλό φαγητό κρύβει πολλά ένοχα μυστικά.
Με νέο όνομα θα αναζητήσει μια νέα ζωή, μα το παρελθόν του θα ορθωθεί ξανά απειλητικό.
Μια έφηβη θα βρεθεί διαμελισμένη κι οι συνθήκες δολοφονίας της παραπέμπουν σε ένα έγκλημα που συντάραξε το Βερολίνο στα 1932 κι ήταν η τελευταία υπόθεση του Γκούντερ πριν την επεισοδιακή άνοδο των ναζί.
             Ο αρχηγός της τοπικής αστυνομίας Μονταλμπάν πιστεύει ότι δολοφόνος είναι ένας από τους ναζί που έχουν αναζητήσει καταφύγιο στη Λατινική Αμερική κ αναθέτει στον Μπέρνι Γκούντερ να τον βρει!
Η έρευνα όμως θα φέρει τον Γκούντερ στα άδυτα του καθεστώτος Περόν οδηγώντας τον μπροστά σε εφιαλτικές διαπίστώσεις και θανάσιμους κινδύνους για μια ακόμη φορά!

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Άλλη μια καταιγιστική αστυνομική περιπέτεια, που πλέκει ο Φίλιπ Κερρ προκειμένου να χαρτογραφήσει τις υπόγειες διαδρομές της Σύγχρονης Ιστορίας.
        Για άλλη μια φορά η αστυνομική πλοκή είναι το πρόσχημα ώστε να εισδύσουμε στα ενδότερα του ιστορικού κ πολιτικού παρασκηνίου της εποχής.
        Αυτή τη φορά ο συγγραφέας ακολουθεί τον εκκεντρικό , κυνικό ήρωά του  στο φευγιό του για τη γη της άφεσης και της Επαγγελίας.
Πρόκειται για τη Λατινική Αμερική και ειδικότερα την Αργεντινή του στρατηγού Περόν, που ανοίγει πρόθυμα τις πόρτες της παρέχοντας άσυλο σε πλήθος ναζί φυγόδικων!

         
            Αυτό το σκάνδαλο διαφωτίζει σε όλες του τις πτυχές ο Φίλιπ Κερρ, φέρνοντας στο προσκήνιο την εμβληματική και σκοτεινή προσωπικότητα του στρατηγού Περόν και την αμφιλεγόμενη πλην σαγηνευτική άλλοτε χορεύτρια σύζυγό του Εβίτα.
Ο Κερρ ιχνηλατεί τη λατρεία του αργεντίνικου λαού προς εκείνη, κι αποδίδει όλη της την απίθανη θηλυκότητα , εντάσσοντάς την έντεχνα στην πλοκή, έτσι που μύθος κ πραγματικότητα να μπλέκονται αξεδιάλυτα.Κατάφερε να με γοητεύσει κι εμένα η Εβίτα
Μέσα από όλην αυτή την πόρεία προβάλλει ένα κράτος διεφθαρμένο κι ένας ρυπαρός υπόκοσμος που απλώνει τα πλοκάμια του ως τα ανώτατα κλιμάκια 
             Η Αργεντινή του αντισημιτισμού,όμως, αποδεικνύεται ο πλεόν "φιλόξενος τόπος" για μερικές από τις επιφανέστερες προσωπικότητες του ναζισμού, που τις συναντάμε στη φρενήρη πορεία του Γκούντερ προς την αλήθεια.

Αυτό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς πως ανάμεσά τους υπήρξε η ειδεχθέστερη φιγούρα των εγκληματιών πολέμου.
Πρόκειται για τον Γερμανό γιατρό των Ες Ες, τον Γιόζεφ Μένγκελε-περιώνυμο για την εωσφορική του ομορφιά και την άμετρη σκληρότητά του, που -αναλογικά- κανείς δεν κατάφερε να ξεπεράσει στα ιστορικά χρονικά. Ήταν γόνος πλούσιας οικογένειας, ήταν δημοφιλής, ήταν φρεσκοπαντρεμένος, ειχε νεογέννητο γιο, είχε παράσημο ανδρείας, είχε διδακτορικό, τα είχε όλα -κι όμως...χαρά αληθινή αντλούσε μονάχα σκορπώντας εξουσία κι οδύνη γύρω του: 

Πάντα "ατσαλάκωτος και χαριτωμένος", στηνόταν στη ράμπα με τα τρένα των Εβραίων και- σφυρίζοντας σκοπούς κλασσικής μουσικής!- επέλεγε ποιοι αφιχθέντες όμηροι θα πήγαιναν στα κρεματόρια και ποιοι θα ζούσαν ως "κατάλληλοι για εργασία".

Τέτοια διαλογή κλήθηκαν να κάνουν κι άλλοι Γερμανοί γιατροί στη ράμπα του τρένου, όμως ο ωραιοπαθής Γιόζεφ την απολάμβανε με όλο του το είναι-και συχνά ζητούσε οικειοθελώς να πηγαίνει αυτός στη βάρδια! Δεν είναι όμως μόνο αυτή η παράλογη τέρψη από την απόφαση ζωής και θανάτου:

Με πρόσχημα την "επιστημονική έρευνα", ο γιατρός  Μένγκελε στο Άουσβιτς επιδόθηκε σε ένα ντελίριο σαδισμού εναντίον ανυπεράσπιστων ομήρων-με προτίμηση σε δίδυμα παιδιά, κι ανθρώπους με δυσμορφίες, που αρχικά φρόντιζε να γοητέυει για να τους οδηγήσει μετά σε αδιανόητα πειράματα .

Ο Γίοζεφ Μένγκελε, 2 χρόνια στο Άουσβιτς, πραγματοποίησε γελαστός ανατριχιαστικά πειράματα σε διδύμους ομήρους, σε βρέφη, σε εγκύους, σε νάνους, σε Τσιγγάνους, αλλά και σε αρκετούς άλλους κοινούς ενήλικες- με γνώμονα τα φυλετικά χαρακτηριστικά.

Ένεσπειρε λχ μικρόβια φοβερών ασθενειών στο σώμα τους για να ελέγξει αντιδράσεις κ να συγκρίνει οργανισμούς.

Δοκίμαζε μεταγγίσεις αίματος ανάμεσα σε άτομα άλλης εθνότητας ή διαφορετικής ομάδας αίματος στο πλαίσιο των γενετικών του εμμονών.

Παραμορφώνε ή στείρωνε όμορφες κοπέλες για να ταπεινώσει την...εβραϊκή γονιμότητα. 

Επιχειρούσε με χλώριο να αλλάξει το χρώμα των ματιών μελαχρινών ομήρων στο άριο γαλανό (με αποτέλεσμα απλώς να τους τυφλώνει ,φυσικά!)

Ακρωτηρίαζε και συνέραπτε τα κομμένα μέλη κατά βούληση. 

Χειρουργούσε  χωρίς αναισθησία (!) τα εσωτερικά όργανα των θυμάτων του.

Συνένωνε όργανα διαφορετικών συστημάτων, ή και αφαιρούσε κάποια ζωτικά όργανα ή κομμάτια αυτών (πχ στομάχι, ήπαρ, έντερα) για να ελέγξει τη βιωσιμότητα του ανθρώπινου οργανισμού όταν τα στερηθεί.

Συνένωνε άκρα ή κορμούς διαφορετικών ατόμων και δημιουργούσε συμπλέγματα ανθρώπων να δει πόσο θα ζούσαν ενωμένα με ένα οργανικό συστημα- και λοιπές διεστραμμένες εμπνεύσεις:

          Κοντολογίς, ο Μένγκελε στα άτυχα σώματα των αιχμαλώτων -πειραματόζωων "του" ασελγούσε στην ίδια τη Δημιουργία, υλοποιώντας ό,τι παρανοϊκή, αιματηρή "φαντασίωση" γεννούσε το άρρωστο μυαλό του ως τάχα "πρωτοποριακή σκέψη άξια έρευνας πάνω στο ανθρώπινο σώμα και στον πόνο" - χωρίς ηθική, συμπόνια ή νόμο να τον περιορίζουν...

"Οι όμηροι εξάλλου χάρη στη ναζιστική θεωρία "είχαν προ πολλού απωλέσει την ανθρώπινη υπόστασή τους".

Ηταν απλά χάμστερ στον τροχό του εργαστηρίου"κι αυτός απόλυτος άρχων της ζωής και του θανάτου:

Αυτή ήταν αιτία κι ο σκοπός των ερευνών του Μένγκελε στο Άουσβιτς

Η ηδονή της άνευ όρων εξουσίας πάνω σε άλλα ανθρώπινα όντα-ιδιότητα θεϊκή για έναν θνητό. Ψευδαίσθηση αθανασίας σε έναν φοβισμένο, χοϊκό δαίμονα..."Άγγελος του Θανάτου".

Χιλιάδες αθώοι,λοιπόν, ξεψύχησαν στα ανόσια χέρια του Μένγκελε μέσα σε φρικιαστικούς πόνους κι άλλοι τόσοι θα ζήσουν τραυματισμένοι από τη σκιά του.

Ο τρομερός Γιόζεφ Μένγκελε- όμορφος σα σταρ του σινεμά και πάντα αλαζονικός λόγω της πλούσιας καταγωγής του- ουδέποτε μετανόησε για τα αδιανόητα εγκλήματα που διέπραξε, με το σαγηνευτικό χαμόγελο πάντα στα χείλη του.

Λέγεται πως όταν διέφυγε στη Λατινική Αμερική- ιδίως στη Βραζιλία- συνέχισε θρασύτατα την αποτρόπαια δραστηριότητά του εις βάρος διδύμων -πάντα με ένα πρόσχημα επιστημονικής μεγαλομανίας που έχριζε τους ανθρώπους γύρω του ως "ινδικά χοιρίδια"
      Μόνο όποιος έχει εντρυφήσει στη φρίκη του Άουσβιτς και τα ανατριχιαστικά εγκλήματα του Μέγκελε μπορεί να συνειδητοποιήσει "γιατί ο ωραίος επιστήμων Μέγκελε ξεχώρισε ανάμεσα σε τόσους ναζί δολοφόνους."

 Δύσκολο υγιής νους να συλλάβει το μεγέθος της θηριωδίας του γοητευτικού κι ευφυούς αυτού Γερμανού γιατρού, που σε συγκλονιστικό κείμενο του  ξεχωριστού Θανάση Τριαρίδη  από τη σελίδα protagon oρίζεται ως το Απόλυτο, το "συμβολοποιημένο Κακό της Ανθρώπινης Ιστορίας".
           Αυτό το "τέρας",λοιπόν, συναντά απροσδόκητα στην Αργεντινή Γκούντερ κι οι συνθήκες του απαγορεύουν να τον καταδώσει ή να τον σκοτώσει -αν και μοιράζεται ακριβώς την ίδια αποστροφή με όλον τον υγιώς σκεπρόμενο κόσμο για τον καταζητούμενο πια  Μένγκελε. 

Ναι, θα το παραδεχτώ.

Η σκηνή του Μέγκελε στο βιβλίο κατάφερε να διεγείρει το θυμικό μου, προσφέροντάς μου στιγμιαία μια άγρια χαρά γηπεδικού τύπου, που κάθε τόσο ευαισθητοποιημένος ιστοριοδύφης θα ένιωθε στη θέση μου.

Αυτή ακριβώς η στιγμή πριν εκτραχυνθεί συγγραφικά εκτονώνεται  σε έναν από τους πιο πικρούς προβληματισμούς όλου του έργου.
               Γενικά και στη Φλόγα Που Σιγοκαίει ο ντετέκτιβ Γκούντερ έρχεται αντιμέτωπος με επιφανείς προσωπικότητες και συνδιαλέγεται μαζί τους αληθοφανώς:
Mια παρέκβαση που συνιστά δομικό εργαλέίο της μεθοδολογίας του συγγραφέα και αποδίδεται με απολαυστική επιδεξιότητα και φυσικότητα- όπως σε όλα τα βιβλία του- προκειμένου να σκιαγραφήθούν επαρκώς τα επιφανή πρόσωπα της ταραχώδους πορείας του ναζισμού
Πέρα από όλα αυτά στη Φλόγα Που Σιγοκαίει συναντάμε το αισθησιακό στοιχείο που κατορθώνει να προσλάβει έναν πικρό συναισθηματισμό, παράλληλα με μια περιπέτεια που κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον, επφυλάσσοντας ανατροπές και πολιτικές αποκαλύψεις μέχρι τις τελευταίες σελίδες.
            Σε όλα αυτά ο Μπέρνι Γκούντερ στέκεται με τη γνωστή , απολαυστική του οξυδέρκεια , αλλά με σαφή τα σημάδια της κόπωσης, του απερχόμενου σφρίγους και μιας ψυχής ταλαιπωρημένης  από τις τύψεις και τον φόβο από όσα είδε και δεν απέτρεψε...
Ένας Μπέρνι τσακισμένος σωματικά που αποδεικνύει  τη συγγραφική ωριμότητα του Κερρ να εξελίξει τον ήρωά του και να μην τον αναδείξει σε "άτρωτη καρικατούρα". 
Ένας Μπέρνι άεναος διαβάτης των καιρών.
Ένας Στρατιώτης Του Πεπρωμένου με όλη τη μοναξιά και την αξιοπρέπεια που αυτό κομίζει.
Eίναι η παρακαταθήκη που ο αστυνομικός Μπέρνχαρντ Γκούντερ άφησε σε όλους εμάς που τον "γνωρίσαμε και τόσο τον αγαπήσαμε εν τέλει...