Πέμπτη 6 Ιανουαρίου 2022

Mένιος Σακελλαρόπουλος ,Το Κορίτσι της Στάχτης

                                                                          Το Κορίτσι της Στάχτης , Mένιος Σακελλαρόπουλος
                                     Είδος : Koινωνικό
                                     Βαθμολογία: 8,5/10


Τον Οκτώβρη του 2021 κυκλοφόρησε το 18ο βιβλίο του Μένιου Σακελλαρόπουλου που αποτελεί ένα από τα πιο ξεχωριστά του βιβλία

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Καλάβρυτα, 13 Δεκεμβρίου 1943.
Τα γερμανικά πολυβόλα θερίζουν ζωές, βάφοντας με αίμα τον τόπο ολάκερο. Σπαράζουν οι μανάδες και οι αρραβωνιστικές σκάβοντας με τα νύχια το χώμα, για να θάψουν τα αντρικά νιθλατα του χωριού.
Η Παρασκευούλα, πεντέμισι χρόνων,μάρτυρας της φρίκης κρύβεται με τ’ αδέλφια της στο βουνό, θρηνώντας τον πατέρα.
Ο Μητροπολίτης τότε ζητάει από τις χαροκαμένες οικογένειες να δώσουν παιδιά για υιοθεσία στην Αυστραλία.
Με φλογισμένα μάτια η μικρή σηκώνει το τρεμάμενο χεράκι της και φωνάζει: «Εγώ θα πάω στην… Αστραλία, εγώ!»
Χλώμιασε η μάνα της, η Αρχοντούλα, στράγγιξε το αίμα από τις φλέβες της.
Το αεροσκάφος Ντακότα με το όνομα «Αέρας» αναλαμβάνει να συνεχίσει την ιστορία, που ράγισε πέτρες και γκρέμισε βουνά!
          Μια αληθινή, σπαρακτική ιστορία με φόντο τα ισοπεδωμένα Καλάβρυτα, ένα ολόφωτο μήνυμα στην ανθρωπότητα από μία συγκλονιστική γυναίκα, τη Βίβιαν Στεφάνου, για τη δύναμη της ψυχής του ανθρώπου, που χτίζει φάρους για ν’ απλώσει το φως!

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Το "Κορίτσι της Στάχτης" είναι ένα ακόμη βιβλίο του Μένιου Σακελλαρόπουλου , που πραγματεύεται τη ζωή ενός παιδιού  γεννημένου σε χαλέπούς καιρούς, που όμως κατάφερε να αναδυθεί από τα συντρίμμια του αιώνα του και τελικά να προκόψει στη ζωή.
Ήδη ο ποιητικός τίτλος φέρνει την οσμή από μια τραγωδία και μια φωτιά που ακόμη καίει συνειδήσεις...
Δεύτερη φορά το πράττει αυτό.
Στο Πικρό Γάλα πρωταγωνιστής ήταν ο Φώτης Ραπακούσης, ένα αγόρι του Εμφυλίου, που η κακή μοιρα του το έριξε στις Παιδουπόλεις της Φρειδερίκης, αλλά αυτό κατάφερε να προοδεύσει, αναπτύσσοντας μια ντόμπρα προσωπικότητα,και συνεισφέροντας με μοναδικό τρόπο και στη  πολιτιστική ζωή της χωρας, φτιάχνοντας το μουσείο του Αλή Πασά στα Γιάννενα.(Διαβάστε ΕΔΩ για το Πικρό Γάλα)
             Τώρα ο Μένιος Σακελλαρόπουλος μας μιλά για ένα κορίτσι από χρόνους πικρούς και μας ταξιδεύει σε έναν τόπο μαρτυρίου όπου συντελέστηκε ένα από τα ειδεχθέστερα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στη διάρκεια του Β Παγκοσμίου Πολέμου από τους Γερμανούς.
Η ηρωίδα του Παρασκευούλα(Βίβιαν Στεφάνου) λοιπόν προέρχεται από τα μαρτυρικά Καλάβρυτα όπου 13 Δεκεμβρίου του 1943 η Μεραρχία της Βέρμαχτ Εντελβάις- με πρόσχημα αντίποινα σε αντάρτικες ενέργειες- εκδήλωσε όλη της τη θηριωδία εκτελώντας άνανδρα, όλους τους αρσενικούς κατοίκους τους από 14 μέχρι 50 ετών, κλειδώνοντας παράλληλα τα γυναικόπαιδα του χωριού στο σχολείο το οποίο οι Γερμανοί στρατιώτες αδίστακτα πυρπόλησαν.
Κάποιο χέρι πονετικό ίσως σε κρίση τύψεων άνοιξε την πόρτα τελευταία στιγμή και τα γυναικόπαιδα  γλυτωσαν από τον φριχτό θάνατο να καούν ζωντανοί... 
Ένα τέτοιο παιδί ήταν η Βίβιαν μαζί με τα 5 αδέλφια της και την ηρωική της μάνα, που έθαψε τον πολυαγαπημένο της άντρα εκείνη την τρομερή ημέρα για να καταφύγει σαν τα αγρίμια στα βουνά.
Ο Μένιος Σακελλαρόπουλος παραλαβάνει την ξεχωριστή ηρωίδα του από κείνες τις στιγμές δίνοντας ένα παραστατικό κι αγωνιώδες χρονικό της αποτρόπαιας αυτής επιχείρησης των Γερμανών και της σφαγής των Καλαβρυτινών, μέσα από τα μάτια μιας όμορφης οικογενειας και ιδιαίτερα  της τόσο φωτεινής παιδούλας.
Η συνέχεια θα ακολουθήσει τα χνάρια της μικρής στην πολύβουη Αυστραλία και μια ζωή πολύχρωμη σα γλυκό παραμύθι, που θα κλεισει τον κύκλο της με γεωμερική συμμετρία στον γενέθλιο τόπο...
Το "Κορίτσι της Στάχτης "του Σακελλαρόπουλου έρχεται λοιπόν  να προστεθεί στην πολυσυζητημένη ταινια ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ 1943 η οποία κι εκείνη αναμοχλευει το ιερό χρεος της μνήμης, ζητωντας ντοστογιεφσκική κάθαρση για ένα "έγκλημα χωρίς τιμωρία" 
Είναι δύσκολο να ασκηθεί κριτική σε ένα έργο με τόσο έντονο το βιογραφικό στοιχείο κι όταν πρωταγωνίστριά του είναι μια τόσο ξεχωριστή γυναίκα. Είναι βέβαιο πως είναι μια ιστορία που άξιζε να ειπωθεί
Απαιτητικό έργο για έναν συγγραφέα να σκιαγραφήσει μια υπαρκτή γυναίκα εισχωρώντας στις ευαίσθητες γωνιές ενός γυναικείου ψυχισμού... 
Παρά την καταξίωσή του σε έναν ανδροκρατούμενο χώρο- αυτόν του ποδοσφαίρου ο Μένιος Σακελλαρόπουλος  έχει καταστήσει συγγραφικά έκδηλη την αγάπη του για τη Γυναίκα σε πλείστες γυναίκες πρωταγωνίστριες των έργων του. 
          Έτσι κι εδώ χειρίζεται με λεπτότητα τη μοναδική πρωταγωνίστριά του, προσφέροντας έναν ανάγνωσμα που παρέχει ιστορική γνώση απαραίτητη, αλλά κι εναν άνθρωπο πρότυπο θέλησης, φιλότιμου και καλοσύνης.
Η ηρωίδα του μας διδάσκει δίψα για τη ζωή και τη δύναμη να ξεπερνάμε τις πληγές και αν μην τις αφήνουμε να μας καθορίσουν.
         Μεσα στις σελίδες ξετυλίγεται παράλληλα η δύναμη της μάνας, η αθόρυβη θυσία κι οι οικογενειακοί δεσμοί που αποτελούν την Ιθάκη κάθε ανθρώπου. Μια πορεία με φωτείνα συναισθήματα και όμορφα τοπία από μια γυναίκα που δεν ενέδωσε στην αυτολύπηση αλλά χάραξε το δικό της πέταγμα για να βρεί τον δικό της ήλιο, με φτερά της τον αυτοσεβασμό και την αγάπη...
Μια ηρωίδα, ωστόσο, τρυφερά εξιδανικευμένη - περισσότερο σα σύμβολο και πρότυπο για τον αναγνώστη, καθώς τον συγγραφέα δεν τον ενδιαφέρει τόσο να αναπτυξει όλες τις πλευρές του χαρακτήρα αυτού, με ολες τις φωτοσκιάεις, αλλά να τιμήσει τη μνήμη και να τονίσει το κομμάτι της εκείνο που μπορεί να την αναγάγει σε πρότυπο:
         Η διαδρομή της Βίβιαν Στεφάνου είναι μια ανάβαση από τα σκοτάδια του Τραύματος στο Φως της Πρόοδου- με εφόδια το μυαλό, τη φιλομάθεια και  το ηθικό μεγαλείο που μόνο οι αγνές κι αυτόφωτες ψυχές μπορεί να έχουν.
         Γι αλλη μια φορά λοιπόν ο Μένιος Σακελλαρόπουλος χαρίζει ένα βιβλίο γεμάτο πίστη, που σαλπίζει ελπίδα, αγώνα για το όμορφο και υμνεί το μεγαλείο του Ανθρώπου που στέκεται πάνω από τις θύελλες της ζωής και της ιστορικής συγκυρίας.
Το δίδαγμα του αυτό που το έχει μεταδώσει στο έργο του πολυπρισματικά- διαθλώντας το από πολλούς πρωταγωνιστές(τα 13 Κεριά στο Σκοτάδι, το Πικρό Γάλα, το Σημάδι και τωρα το Κορίτσι της Στάχτης")κι ακτινοβολεί,  καλώντας μας να παλεύουμε πάντα για το Αγαθό και το Ωραίο...


Τρίτη 4 Ιανουαρίου 2022

Κωνσταντίνα Μπάρλα, Σαράγιεβο- Γκουερνικα για Αγγέλους

                                                                    Σαράγιεβο, Γκουέρνικα για Αγγέλους, Κωνσταντίνα Μπάρλα
                              Είδος: Κοινωνικό Μυθιστόρημα -Μαρτυρία

                               Βαθμολογία : 9/10

Εκδόσεις Υδροπλάνο
Ημ/νια Έκδοσης:2021

Σελίδες:340 

Προσφάτως την προσοχή μου τράβηξε ένα λογοτεχνικό βιβλίο, που δε μοιάζει με κανένα από όσα κατακλύζουν της αναγνωστική αγορά...
Πρόκειται για το ξεχωριστό βιβλίο μιας Ελληνίδας που απαγκιστρώθηκε από τα δεσμά της αυτοαναφορικότητας, η οποία χαρακτηρίζει την ελληνική μυθοπλασία στην συντριπτική της μερίδα,
και κατόρθωσε να μας ταξιδέψει έξω από την ελληνική μας πραγματικότητα, σε ένα ζήτημα φωτιά, που αποκτά εν τέλει οικουμενικότητα... 
Ένα αξιοπρόσεκτο αντιπολεμικό βιβλίο, που όλοι πρέπει να διαβάσουν.
         Ο λόγος για το δεύτερο βιβλίο της Κωνσταντίνας Μπάρλα "Σαράγιεβο, Γκουέρνικα για Αγγέλους", που μας μεταφέρει στον τεκτονικών αναταράξεων γιουγκοσλαβικό εμφύλιο,με τον οποίο συντελέστηκε ο βίαιος διαμελισμός της Γιουγκοσλαβίας και νέες κρατικές οντότητες πυργώθηκαν πάνω στα οστά των νεκρών της δεκαετίας του 90:
Σλοβενία, Κροατία, Σερβία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη (Μαυροβούνιο, Σκόπια, με κορύφωση τους άνανδρους βομβαρδισμούς του ΝΑΤΟ εναντίον  πολιτικών στόχων της Σερβίας το 1999 προκειμένου να αποσπαστεί από τον σέρβικο πυρήνα και το ιστορικό Κοσσυφοπέδιο.
Στο πλαίσιο, λοιπόν, αυτού του τρομακτικού Εμφυλίου Πολέμου, που πολλά βράδια μονοπώλησε και τα δελτία ειδήσεων στην Ελλάδα, συσφίχτηκαν οι δεσμοί ανάμεσα στις ορθόδοξες Ελλάδα και Σερβία, με τον ελληνικό λαό να παραστέκεται στον σερβικό, με κάθε μέσο ,ενώ πολλά "παιδιά του πολέμου" βρήκαν σε ελληνικές οικογένειες φιλόξενο σπίτι να γλείψουν τις πληγές τους...
Η Κ. Μπάρλα ήρθε να καλύψει ένα ανεξήγητο θεματολογικό κενό στην ελληνική βιβλιογραφία που έδειξε να αγνοεί αυτές τις αιματηρές εξελίξεις στη γιουγκοσλαβική επικράτεια, αφού τα βιβλία γύρω από το φλέγον ζήτημα του διαμελισμού της Γιουγκοσλαβίας είναι εξαιρετικά περιορισμένα- και έτυχαν αναιμικής ανταπόκρισης από το αναγνωστικό κοινό.
Ελάχιστες σχετικές εκδόσεις έχουν λάβει χώρα.
Κάποια δοκίμια για τον πόλεμο -εκδόσεις Παρατηρητής ή το γνωστότερο "79 μέρες" του Ν. Μπογιόπουλου) 
Λιγοστά μετέφρασμένα μυθιστορηματα- κυρίως Σέρβων με ισχνή απήχηση (Τρίγωνο-Τετράγωνο, Στο Αμπάρι, Λίζα και Άβελ, Μικρές Κόκκινες Καρέκλες της Ο Μπράιαν, το εφηβικό "Ζήτημα Χρόνου", εκδ Σαββάλα κλπ)
          Η μοναδική μυθιστορηματική απόπειρα από Έλληνα με θέμα τον Πόλεμο στη Γιουγκοσλαβία, είναι το "χαριτωμένο" βιβλίο του Ιώανα Λα για τον έρωτα ανάμεσα σε μια Αλβανίδα του Κοσσόβου κι έναν Σέρβο το 1999. ("Ο Κοσσοβάρος"- εκδόσεις Βλασση).
Φαντάζεστε τη χαρά μου, λοιπόν, όταν φέτος ανακάλυψα τη καλαίσθητη μυθιστορηματική μαρτυρία που συνέγραψε η Κωνσταντίνα Μπάρλα σχετικά με αυτόν τον τρομακτικό πόλεμο που σημάδεψε τη βαλκανική Ιστορία, το "Γκουέρνικα για Αγγελους", μια θεματολογική προσθήκη απαραίτητη στο σημερινό μυθιστόρημα.
Η συγγραφέας μας προδιαθέτει με έναν τίτλο ποιητικό, που συνομιλεί με τον κορυφαίο αντιπολεμικό πίνακα του Παμπλο Πικάσσο για τον βομβαρδισμό αμάχων της ισπανικης πόλης Γκουέρνικα. 58 χρόνια μετά ο σπαραγμός παραμένει κοινός

         Το βιβλίο της Κωνσταντίνας Μπάρλα αναφέρεται σε ένα από τα βιαιότερα επεισόδια του Εμφυλίου , την πολιορκία του Σαράγιεβο (93-95) μέσα από τα μάτια δύο ερωτευμένων παιδιών, του Σέρβου Μπόσκο και της Μουσουλμάνας Αντμίρα, που η αγάπη τους απλώθηκε πάνω από εθνοτικά μίση και το αίμα τους στάθηκε η ηχηρότερη αντιπολεμική καταγγελία...
Εύλογα προκύπτει ο συσχετισμός με το θρυλικό σαιξπηρικό ζευγάρι, Ρωμαίου και Ιουλιέττας- μόνο που στην περίπτωση της Αντμίρα και του Μπόσκο δεν ήταν οι οικογενειακές προκαταλήψεις, αλλά οι φυλετικοί και θρησκευτικοί διαχωρισμοί φαύλων ηγετών και παραφρόνων ,που θέλησαν χωριστά αυτό το ζευγάρι όπως και τους κατοίκους της Βοσνίας στο σύνολό τους.
Ένας έρωτας που θα συγκινήσει καθε αναγνώστη, όσο τον παρακολουθεί από την τρυφερή του γέννηση ως το πέρασμα στην αθανασία...
Η αφηγηματική τεχνική που επέλεξε η Κωνσταντίνα Μπάρλα είναι λίγο ανορθόδοξη.
Τοποθετεί ως κεντρικό αφηγητή έναν Αμερικάνο πολεμικό ανταποκριτή με διασυνδέσεις, ο οποίος πασχίζει να ανασυνθέσει την ιστορία του ερωτευμένου ζευγαριού επιστρατεύοντας ένα θουκυδίδειο παζλ από ετερόκλητες μαρτυρίες- συνεντεύξεις.
Η ανασύσταση μιας τόσο δυνατής ιστορίας από μάτια τρίτων, δίχως να δίνεται βασικά ο λόγος στους κεντρικούς πρωταγωνιστές ήταν επίφοβη.
Θέλει μεγίστη δεξιοτεχνία, ώστε κάτι τέτοιο να μην αποστεγνώνει τη ιστορία από συναισθήματα.
      Τεχνική- ρίσκο, που τη θυμάμαι σε δύο  μεγάλα κλασσικά έργα, "το Φάντασμα της Όπερας" του Λερού και τα "Ανεμοδαρμένα Ύψη" της Μπροντέ, όπου γνωρίζουμε τον σκοτεινό τους πρωταγωνιστή μέσα από την οπτική τρίτων και τον συνδυασμό μαρτυρίων .
        Τη φοβήθηκα στη "Γκουέρνικα" της Μπάρλα αυτή τη μεθοδο παζλ.
Ευτυχώς ομως η συγγραφέας τη χειρίστηκε, εν τέλει,  καλά.
     Κατάφερε να βάλει στο κάδρο της μαρτυρίας πλήθος προσώπων σαν καταγραφή ντοκυμαντέρ, διαφυλάττοντας όμως τη συναίσθηματική φόρτιση και τη γραμμική εξέλιξη της ιστορίας-από το ερωτικό σκίρτημα της εφηβείας ως τον αδόκητο θάνατο του ζευγαριού στη γέφυρα που τους ένωσε παράδοξα.
Τον λογο παίρνουν φίλοι συγγενείς αλλά και ένα εφηβικό ημερολόγιο...σε μια αλληλουχία που ακολουθεί τη χρονική σειρα των γεγονότων.
Αυτό επέτρεψε να βιώσουμε την κλιμάκωση των καταστάσεων και την τραγικότητα αυτού του έρωτα που στάθηκε μπροστά στα πολυβόλα.
Η ροή της πλοκής, λοιπόν, είναι άνετη, συναρπαστική και βαθιά βιωματική, με τον αναγνώστη να νιώθει οικεία με κάθε πρόσωπο του δράματος.
Είναι ενδιαφέρον κι ενα παράλληλο ρομάντζο που αναπτύσσεται με φυσικότητα, εμπλέκοντας απρόσμενα τον Αμερικάνο με μιαν ακόμη τραγική φιγούρα αυτης της διαμάχης.
       Μέσα από το κεντρικό ρομαντικό ζευγάρι του Σέρβου και της Μουσουλμάνας αναδεικνύεται-όσο σε καμια βερμπαλιστική ηθικολογία- ο παραλογισμός του Πολέμου και η στρατοκρατική παράνοια  των φαύλων ηγετών, που φανατίζουν τα πλήθη και σέρνουν τους λαούς σε παράλογες αιματοχυσίες, ενώ οι απλοί άνθρωποι ποθούν μια ήσυχη ειρηνική ζωή και συνύπαρξη με τον διπλανό.
         Με αυτόν τον συγκλονιστικό έρωτα στο προσκήνιο, λοιπον, η Κωνσταντίνα Μπάρλα ξετυλίγει μια βίαιη πτυχή από την τραγωδία των Δυτικών Βαλκανίων, την πολιορκία του Σαραγιεβο από τα στρατεύματα του Μιλόσεβιτς.
Ο Μπόσκο κι Αντμίρα κηρύττουν την αδελφοσύνη ενόσω μετουσιώνονται οι ίδιοι σε αδέλφια του κάθε αναγνώστη που γίνεται κοινωνός όλης της αγωνίας μιας πόλης σε αποσύνθεση. 

Aπό το εξαιρετικό, ιστορικά ενημερωμένο σε ικανοποιητικό βαθμό, κειμενο της παρελαύνουν και χαρακτηριστικές πολιτικές  φιγούρες του τρομερού αυτού πολέμου ανάμεσα στο σερβορθόδοξο και το μουσουλμανικό στοιχείο του Σαράγιεβο, όπως ο παραστρατιωτικός Σέρβος Αρκάν με τις τίγρεις του ή ο Μουσουλμάνος μαφιόζος και θρύλος της πόλης Ισμέτ Μπαγιάμοβιτς, όπως και ο θιασώτης των αποσχιστικών τάσεων των Μουσουλμάνων, Αλία Ιζετμπεγκοβιτς.
Ο χαμός του υπέροχου ζευγαριού αποτέλεσε ένα έγκλημα πολέμου που συμπύκνωσε τα δεκάδες που συντελέστηκαν στη Βοσνία με αποκορύφωμα τη Σρεμπρένιτσα ,κι αποτέλεσε μια μικρογραφία αυτής της πολυετούς εμφύλιας διαμάχης.
        Το ζήτημα της Βοσνίας ειναι πιο πολύπλοκο, βέβαια.
Στο βιβλίο πλανάται πιο ορατή η εντύπωση πως υπαίτιοι για την τραγωδία στη Βοσνία είναι βασικά οι Σέρβοι.
Αυτή είναι η δυτική προσέγγιση.
Η αλήθεια ειναι πως και στη Βοσνία το μουσουλμανικό στοιχείο έγινε διαχρονικά αιχμή του δόρατος σε πολιτικές δίωξης του χριστιανικού στοιχείου ή πίεσης του κατά την Τουρκοκρατία και  σε μεταγενέστερες εποχές κρίσεων (Τούρκοι,Γερμανοί, Αμερικανοι κλπ)
Για παράδειγμα οι Βόσνιοι Μουσουλμανοι υπήρξαν η μοναδική εθνοτική οντότητα στα Βαλκάνια, που επίσημα  συνέπραξε κατά τον ΒΠΠ με τα ίδια γερμανικά Ες Ες σχηματίζοντας ξεχωριστό σώμα εθελοντών στους κόλπους τους, φορώντας φέσι με τον ναζιστικό αετό και τη σβαστικα στα νύχια του-ως εκπρόσωποι των ίδιων των SS!!!
       Ένα παρελθόν που η ενωτική ομπρέλα του σιδερένιου Τίτο κατάφερε να σκιάσει γλυκά οδηγώντας, με λαθη και σωστά- τον γιουγκοσλαβικό λαό σε μια επίζηλη ευημερία, όπως η κ Μπάρλα ανέδειξε μέσα από μια εξαιρετικά τοποθετημένη κι ενδιαφέρουσα μαρτυρία.
        Τη δεκαετία του 90,όταν ξέσπασε η εμφύλια διαμάχη με τη Σλοβενία και την Κροατία, υποδαυλίστηκαν εύκολα αυτά τα πάθη με μια ιδεολογική εκταφή "φαντασμάτων" που ακόμη ζητούσαν αίμα. 
Η σφόδρα βίαιη αντίδραση των Σέρβων κι η χωρίς έλεος απάντησή τους συμπλήρωσε, ωστόσο, το πορτρέτο της θηριωδίας και της ενοχής, αποδεικνύοντας πως στον Πολεμο κανένας δεν μπορεί να μείνει αθώος....
Το συγκινητικό είναι πως ο έρωτας της Μουσουλμάνας Αντμίρα και του Σέρβου Μπόσκο αναπτύχθηκε ελεύθερα, ανυπότακτα, υπερνικώντας κάθε προκατάληψη του χθες, στην κοινή γλώσσα της νιότης και της λαχτάρας για δημιουργία.
Αίτημα για φως που αποδεικνύει ότι τελικά "Ο Θεός Αγάπη Εστί".
Ένα δίδαγμα που καθένας μας πρέπει να διασώζει εκρίζώνοντας από την ψυχή του την κουλτούρα του Πολέμου, όπως έκανε το ερωτευμένο ζευγάρι.
Κι αν τα ονειρικά, λαμπερά βράδια του Σαράγιεβο που λάτρευε η Αντμίρα καποιοι τα μετέτρεψαν σε αφέγγαρη, εφιαλτική  νύχτα, είναι το φως της αγάπης που θα φέρει μια όμορφη ανατολή ξανά.

Συστήνω οπωσδήποτε αυτό το εξαίσιο βιβλίο της Κωνσταντίνας Μπάρλα σε όλους.
          Θα σας συγκινήσει, θα σας συμπαρασύρει σε μια ευρεία γκάμα αλληλοσυγκρουόμενων συναισθηματων και θα σας εμπνεύσει με όμορφα ιδανικά, παρέχοντας ενδιαφέρουσα γνώση για τη σύγχρονη Ιστορία της περιοχής μας.
Άλλωστε πρόκειται για μια καλαίσθητη έκδοση και παρα τα μικρά ατοπηματάκια της επιμέλειας παραμένει ένα διαχρονικό βιβλίο από κείνα που κουβαλάς για πάντα μέσα σε μια γωνίτσα της ψυχής.
              Επειδή έχω παρατηρήσει πως γενικά η Κωνσταντίνα Μπάρλα αποφεύγει τις κοινοτυπίες(όπως και στο πρωτο της μυθιστόρημα Φόβος Ή Έρωτας) και προτάσσει μια πιο "κοσμοπολίτικη" αυρα στις αναφορές της, περιμένω με ανυπομονησία την επόμενη έμπνευσή της.