Στέφανος Λίβος, Το Μυστικό Του Λεβάντε

                                         Το Μυστικό του Λεβάντε , Στέφανος Λίβος 
                                       Είδος:Ιστορικό Δράμα
                                       Βαθμολογία: 7/10

Η εικόνα που πολλοί βιβλιόφιλοι και...σινεφίλ είχαμε για την Κατοχή στα Επτάνησα περιορίζεται στη δίκαιη και συμπονετική φιγούρα του αξιαγάπητου και μουσικόφιλου Λοχαγού Αντόνιο Κορέλι και του αδέξιου τάγματός του στο αντιπολεμικό αριστούργημα του Λουί ντε Μπερνιέρ ,

"Το Μαντολίνο του Λοχαγού Κορέλι".

          Η ιταλική παρουσία επενδυμένη από ερωτισμό και αστεία στιγμιότυπα φαντάζει περίπου "σαν εκδρομή".

 Είναι γεγονός ότι στη συνείδηση του Έλληνα οι Ιταλοί ήταν ανώδυνοι ουραγοί των Άσπλαχνων Γερμανών.(Είναι κι η συνθηκολόγηση του Μπαντόλιο, που τελικά τους εξιλέωσε...)

             Δυο φετινά μυθιστορήματα ανέτρεψαν πλήρως την εικόνα.

Οι Άγριες Θάλασσες της Μπάιλα (Ανατολικό Αιγαίο) δείχνουν τους θρασύδειλους ηττημένους του αλβανικού μετώπου δύστροπους κυρίους που οδηγούν τους νησιώτες σε μια σκληρή ,αντίστροφη προσφυγιά.

          Τώρα, το ξεχωριστό έργο  του Στέφανου Λίβου "Το Μυστικό Του Λεβάντε" από τις Εκδόσεις Διόπτρα μας δίνει ανάγλυφα ένα ζοφερό πανόραμα της Κατοχής στα Επτάνησα, αποκαλύπτοντας οδυνηρές αλήθειες, μέσα από μια ξεχωριστή οικογενειακή ιστορία.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Όλα ξεκινούν όταν ο παππούς του νεαρού Παντελή πεθαίνοντας ,αφήνει κληρονομιά ένα μυστηριώδες σεντούκι.
Ο συνονόματος εγγονός του το ανοίγει και μέσα από το περιεχόμενό του αποκαλύπτονται μυστικά και πάθη χρόνων
            Οι μνήμες μας πηγαίνουν πίσω, τέλη του 19ου αιώνα στις εποχές όπου οι ευγενείς κυριαρχούσαν στο κοινωνικό τοπίο της Ζακύνθου...
Σε ένα αρχοντικό εκτυλίσσεται μια τρυφερή οικογενειακή ιστορία , που ενώνει κοινωνικά χάσματα και δημιουργεί έναν  ιδιότυπο αδελφικό δεσμό ανάμεσα στην Διονυσία και την Ελπίδα, καθώς και μια παράξενη φιλία- πίσω από την οποία βρίσκεται καλά προφυλαγμένη μια κρυφή θυσιά.
          Στη συνέχεια παρακολουθούμε, την πορεία των παιδιών της οικογένειας με κεντρικά πρόσωπα τον σκληροτράχηλο Κωστή και τον ρομαντικό αδελφό του Παντελή. 
Αφήγηση την αφήγηση ,ξετυλίγεται η δύσβατη πορεία τους τα δύσκολα χρόνια του Πολέμου και της Κατοχής, που σημαδεύονται από μια παράλογη απώλεια και τον αντιφατικό έρωτα ανάμεσα στην Εβράια Βιολέτα και τον νεαρό Χριστιανό Παντελή.
            Η ιστορία θα κορυφωθεί τα χρόνια του εμφύλιου σπαραγμού, θάβοντας για πάντα τα δύο ένοχα μυστικά, που η ματιά του εγγονού Παντελή θα φέρει στο φως 70 χρόνια αργότερα.

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Ο Στέφανος Λίβος επανέρχεται με ένα άκρως ενδιαφέρον μυθιστόρημα, που φανερώνει την επιθυμία και τις δυαντότητες που έχει να εξελιχθεί σε έναν από τους αξιόλογους λογοτέχνες της νέας γενιάς.
Το Μυστικό του Λεβάντε συνιστά ένα δυνατό οικογενειακό δράμα, με φόντο την νεότερη Ιστορία μας, και μας χαρίζει στιγμές άπλετης συγκίνησης, φωτίζοντας παράλληλα, σχετικά άγνωστες πτυχές του φοβερότερου πολέμου που γνώρισε η Ελλάδα.
Η ιστορία ενός απαγορευμένου έρωτα ανάμεσα σε εναν Χριστιανό κ μια Εβραία στη Ζάκυνθο της Κατοχής που έρχεται να καταλύσει αφελή στερεότυπα με αποστομωτικό τρόπο, θυμίζοντας μας μεταξύ άλλων δυο προσωπικότητες που διατήρησαν μοναδικά την ανθρωπιά σε καιρούς απάνθρωπους και χαλεπούς!

Η αφήγηση του Λίβου με ορισμένα χρονικά πισωγυρίσματα εξελίσσεται σε τρεις άξονες...

Ο πρώτος είναι ο προσωποκεντρικός- αισθηματικός άξονας, καθώς μάς παρουσιάζονται τα πρόσωπα και οι ατομικές τραγωδίες κάθε προσώπου της ιστορίας μας...
Οι χαρακτήρες έχουν σκιαγραφηθεί -ίσως όχι διεξοδικά , αλλά επαρκώς, ώστε ο αναγνώστης να κατανοήσει αρκετές από τις συγκρούσεις τους...
Ήταν ένα κομμάτι που με λίγη περισσότερη δουλειά και θα είχε αναδείξει περισσότερο την εξαιρετικά δυνατή πλοκή.
Εντούτοις, κι έτσι ο αναγνώστης βιώνει τους δυνατούς οικογενειακούς δεσμούςτην απώλεια,την ψυχική ερήμωση, τη συντροφικότητα και τον αγώνα της επιβίωσης- νιώθοντας πως αφομοιώνεται στη μικροκοινωνία των "Πηγαδιών".
         Παρότι ο έρωτας στο βιβλίο  γνωρίζει την τραγικότερη έκφρασή του στο πρόσωπο της Εβραίας Βιολέτας και του Παντελή, ο πιο ενδιαφέρων από τους χαρακτήρες του έργου είναι ο Κωστής με την πολυκύμαντη ψυχολογία του, που αντιπροσωπεύει και μια από τις οδυνηρότερες στιγμές που δοκίμασαν οι υπόδουλοι άμαχοι κάτω από τον Ιταλικό ζυγό...

Γύρω τους πλήθος χαρακτήρων, που καθένας προσφέρει τη δική του πινελία σε έναν "πίνακα" βαθιά ηθογραφικό:
Στο Μυστικό του Λεβάντε άλλωστε, έχουμε στιγμιότυπα της τοπικής ιστορίας -κυρίως συναρτήσει της κοινωνικής ιεραρχίας της Ζακύνθου.
Με απολαυστικό τρόπο αντλούμε πληροφορίες για την πολυτάραχη πορεία του νησιού και τις πολλαπλές κατοχές με ενδεικτικά στιγμιότυπα, όπως το Ρεμπελιό των Ποπολάρων (που ίχνη του πήραμε όλοι από την ρομαντική ιστορία του Ξενόπουλου "ο Ποπολάρος".)
      Επίσης στο Μυστικό Του Λεβάντε ιχνηλατείται το ιδιαίτερο ταμπεραμέντο των Ζακυνθινών μέσα από τα πρόσωπα ,την εθιμοτυπία και "στιγμές ντοπιολαλιάς", που ζωντανεύει σε αληθοφανείς διαλόγους.
            Ξεχωριστή μνεία γίνεται στην πολύπαθη εβραική κοινότητα που από τον τρόμο της Ιεράς Εξέτασης στην Ισπανία, διοχετεύτηκε διωγμένη σε πολλές ελληνικές περιοχές,
 Στη Ζάκυνθο οι Σεφαραδίτες κλήθηκαν να αποτινάξουν διεσιδαιμονίες αιώνων και καχυποψία μέχρι να συνυπάρξουν με τους Χριστιανούς αρμονικά.
Ο Στέφανος Λίβος μας παρουσιάζει με διαφωτιστικό τρόπο αρκετά στοιχεία , που δεν έχουν συζητηθεί πολύ κια θα σας αφήσω να τα ανακαλύψετε στο έργο του.

Τρίτο επίπεδο στην αφήγηση είναι το ιστοριογραφικό...
Ο συγγραφέας με εύληπτη γλώσσα και χωρίς να κουράσει καθόλου τον αναγνώστη, φωτίζει με παρρησία και παραστατικές σκηνές τις σκοτεινές μα κι ένδοξες σελίδες της πολυτάραχης δεκατετίας από το 40 ως τον σεισμό του ΄53.Παρακολουθούμε εναγωνίως τον πόλεμο από το επονείδιστο τελεσίγραφο των Ιταλών μέχρι τη γερμανική κατοχή και το παρασκήνιο του Εμφυλίου.
           Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίαζουν τα τεκμήρια της ιταλικής βαναυσότητας, που κακώς παραγνωρίστηκαν στο συλλογικό μας ασυνείδητο.
Η παρουσία των Ιταλών υπήρξε κι αυτή θρασύδειλη, τυραννική, φέρνοντας πείνα, φόβο και σαφή υποτίμηση της ανθρώπινης ζωής των υπόδουλων, με τρόπο μάλιστα που θα επηρεάσει δραματικά την πλοκή.
            Μια πτυχή που αξίζει κάθε Έλληνας να γνωρίζει ως δείγμα ανθρωπιάς είναι η στάση του Δημάρχου Λουκά Καρρέρ και του Μητροπολίτη Χρυσοστόμου , όταν τους ζητήθηκε το 43 από τους νέους κατακτητές , τους Γερμανούς ναζί, να συντάξουν λίστα με όλα τα ονόματά των Εβραίων της Ζακύνθου.
Οι δύο εξαίσιοι αυτοί άντρες, στάθηκαν στο ύψος του ελληνικού ήθους και- ως ταγοί της ελευθερίας και του ανθρωπισμού- ενώπιον του Συνταγματάρχη Μπέρενς συμπλήρωσαν μια λίστα με δύο μόνο ονόματα:
Tα δικά τους!
                Η στάση του Μητροπολίτη Ζακύνθου μπορεί να συγκριθεί με τον ηρωισμό του  Αρχιεπισκοπου Δαμασκηνου, που με την συνθηκολόγηση παραιτήθηκε , αρνούμενος να ορκίσει την κατοχική κυβέρνηση του προδότη Τσολάκογλου και στη διάρκεια της Κατοχής έκανε αγωνιώδεις προσπάθειες να βοηθήσει τον χειμαζόμενο λαό (θύμα τόσο των Γερμανών όσο και των ανάλγητων Εγγλέζων).
Στιγμιότυπα, που αποδεικνύουν πως αρκετοί ιεράρχες τίμησαν τον δύσβατο ρόλο  τους ως ποιμενάρχες και ακολούθησαν τον δρόμο της θυσίας.
             
Η πιο θλιβερή παράμετρος όμως στο βιβλίο είναι ο Εμφύλιος , που τολμηρά ο συγγραφέας παρουσιάζει παίρνοντας απερίφραστα θέση: Τη θέση ενός φιλαλήθη Δημοκράτη που πονάει την πατρίδα και γράφει τσουχτερές αλήθειες για ένα στημένο σκηνικό, μια προδοσία από άλλοτε "συμμάχους" και έναν Γέρο της Πολιτικής, ανάξιο του τίτλου που του απέδωσε "η Ιστορία των νικητών"....
    Aπό την Καζέρτα ως το Συλλαλητήριο του ματωμένου Δεκέμβρη (με τις γονατισμένες αγωνίστριες του λαού να αποδίδουν προσκύνημα στη Λευτεριά κι ελεύθερους σκοπευτές να δολοφονούν άοπλους διαδηλωτές που ζητούν Δημοκρατία και διακιοσύνη), παρακολουθούμε τη μάχη ενός λαού που δε δικαιώθηκε ποτέ.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                             

           Παράλληλα όμως σκιαγραφείται κι η αλλοτρίωση ενός ευγενούς κινήματος και εκατέρωθεν θηριωδίες, που δεν τιμούν καμιά πλευρά. 
      Κι ύστερα μεταβαίνουμε στον μικρόκοσμο των ηρώων, για να βιώσουμε τι σημαίνει Εμφύλιος για κάθε χωριό, για κάθε χαμόσπιτο, για κάθε μάνα, και πόσο τραυμάτισε τη λαϊκή βάση του έθνους,
με πληγές ακόμη χαίνουσες.
Το σκηνικό που στήνει ο συγγραφέας, νοσταλγικό και πικρό συνάμα, φέρνει στον νου ένα θρυλικό και βαθύ τραγούδι του Μίκη Θεοδωράκη.

Όλα αυτά συνθέτουν ένα βιβλίο αξιώσεων και θα μιλούσαμε για ένα μικρό διαμάντι αν δεν υπήρχε μια γλωσσική ανωριμότητα και μια παράξενη λεξιλογική πενία, που υποβιβάζει λίγο την λογοτεχνική αξία του βιβλίου:
       Η γλώσσα του βιβλίου , εμπεριέχει στιγμές λυρισμού και  δυνατών στοχασμών, που φτάνουν τα βάθη της ύπαρξης.
Ενίοτε όμως στο αμιγώς αφηγηματικό μέρος,  κάνει την εμφάνιση της "μια αυθαίρετη προφορικότητα" , με εκφράσεις της αγοραίας γλώσσας (αργκό) που θα έπρεπε να απουσιάζουν από ένα λογοτέχνημα, γιατί τα κομμάτια της διήγησης πρέπει να διαφοροποιούνται υφολογικά από τα διαλογικά μέρη.

           Κάτι άλλο που με ενόχλησε ήταν πως από τα λόγια καποιων ηρώων παρήλασαν υπερβολικές βλασφημίες στο ίδιο μοτίβο, που δεν περιορίστηκαν στον έναν "βωμολόχο ήρωα".
Αυτό συνιστά ένα τεχνικό κι αισθητικό ατόπημα.
Ο λογοτέχνης οφείλει να βρίσκει τρόπους να περιγράψει έναν αψύ, αθυρόστομο χαρακτήρα, χωρίς να κατακλύζει το κείμενο με αυτούσιες βρισιές, επαναλαμβανόμενες και δυσάρεστες στον αναγνώστη.
           Είναι κρίμα διότι γενικά πρόκειται για ένα βιβλίο που παρά τα ατοπηματα αυτά, αξίζει να ανακαλύψει ο κάθε αναγνώστης, διότι υπηρετεί τον παιδευτικό ρόλο της Λογοτεχνίας, που ανυψώνει καρδιά και νου. 

Πίστεύω πως ο συγγραφέας θα μπορέσει στο μέλλον να χειριστεί πιο επιδέξια αυτήν την πτυχή, βελτιώνοντας τα εκφραστικά του για να τα ανυψώσει στο επίπεδο των καθεαυτών προβληματισμών, που στα βιβλία του αναδεικνύονται.
            Είναι βέβαιο πως ο Στέφανος Λίβος έχει το γνωστικό υπόβαθρο ,την ευαισθησία και την οξυδερκή ματιά που απαιτείται, ώστε να προσφέρει κι άλλα σημαντικά μυθιστορήματα στην ενθαρρυντική βάση που με το Μυστικό Του Λεβάντε έθεσε- και θα τα περιμένουμε με ιδιαίτερη προσμονή.

Δήμητρα Πυργέλη, Ταξίδεψε μαζί Μου (Παιδικό)

                                 Ταξίδεψε Μαζί Μου, Δήμητρα Πυργέλη
                                              Είδος:Παιδικό(6-10χρ)
                                            Βαθμολογία : 8/10

                                      

Ένα από τα ιδιαίτερα παιδικά βιβλία που κυκλοφόρησαν φέτος αποτελεί το "Ταξίδεψε Μαζί Μου" της Δήμητρας Πυργέλη, ένα χαριτωμένο παραμύθι για τη φιλαναγνωσία...

Κεντρικός ήρωας είναι μια πραγματικά συμπαθητική φυσιογνωμία , το γλυκύτατο"Χαρτί", που δεν είναι παρα ένα φύλλο τετραδίου, κάτοικος μιας συνοικίας αποτελούμενης από χαρτιά.

Ένα φυλλαράκι χαρτιού, που γίνεται σύντροφος και "φιλαράκι" στην πορεία μας προς τη Φιλαναγνωσία!

Το "Χαρτί" αντανακλά την ψυχή ενός μικρού παιδιού που λαχταρά να ανακαλύψει τον κόσμο...

Με την αρωγή του φίλου του του Ανέμου το "Χαρτί" εξερευνά πρωτόγνωρα μέρη και εικόνες για να καταλήξει στα γραφεία μιας Βιβλιοθήκης..
Ε΄να φινάλε λίγο απότομο ανακόπει κάπως τη συγκίνηση..Ωστόσο το βιβλίο κατορθώνει να διασώσει ακέραιο το μήνυμά του..

Είναι φανερό ότι και σε αυτό το σεργιάνι όπως και σε κάθε παιδικό παραμύθι υπάρχει μια υφέρπουσα σημειολογία, που του προσδίδει ομορφιά ,αντισταθμίζοντας την απουσία ουσιαστικής δράσης ή ιδιαίτερων συναισθημάτων.
        Η στοχοθεσία του παραμυθιού προδιαγράφεται από εάν συγκινητικό σημείωμα του Leonardo Da Vinci που που αποτείει φόρο τιμής στο Βιβλίο,αναδεικνύοντας την ιερότητά του.

Το παραμύθι , λοιπόν, σαν αεράκι γλυκό, δίνει ξεκάθαρο μήνυμα.

Τον ρόλο του  "Άνέμου", που δίνει τα φτερά στου φιλοπερίεργου Χαρτιού να ανακαλύψει τον υπέροχο , πλουραλιστικό κόσμο μας, στη ζωή των παιδιών τον διαδραματίζουν τα βιβλία, που αποτελούν παράθυρα στον κόσμο.

Μέσα απο το συμπαθέστατο "Χαρτί" αποτυπώνεται με τρόπο πρώιμο η ίδια η ιστορία του έντυπου λόγου, όταν οι "τύποι πάνω σε ένα φύλλο χαρτί σήμαναν την απαρχή του βιβλίου και μπορούν να περικλείουν τα θαύματα του κόσμου.(όπως συμβαίνει στον φίλο μας) 

          Μια ακόμη ιδιαιτερότητα του βιβλίου είναι η ευρηματική -σχεδόν ιδιάζουσα-εικονογράφησή του από τους εικαστικούς Μιχάλη Βαλάσογλου και τη Μαρία Παγκάλου (Καμιά σχέση με τη συνονόματη αθλητρια της Ρυθμικής):

      Οι ζωγραφιές που αναπαριστούν το "Ταξίδι του Χαρτιού" μας, χρησιμοποιούν ως αρχικό καμβά , πασίγνωστους πίνακες της σύγχρονης Τέχνης...

Έχει ενδιαφέρον να παρατηρήσετε πώς μεταπλάθονται γνωστά έργα , σε περιβάλλον μιας γλυκιάς παιδικής ιστορίας!

Θα δείτε τη Μνήμη του Vang Ghong να ανοίγεται μπρος στο ταξιδιάρικο "Xαρτί" του πραμυθιού...

Θα ανοίξετε μαζί του τη μυστηριακή πόρτα του ευφάνταστου Rene Margritte(Τhe Victory).

          Θα χαθείτε παρέα με το γλυκό μας "Χαρτί" στη δαιδαλική γεωμετρία του Klee , αναζητώντας το Red Baloon.

Θα εντάξουμε παιδικά παιχνίδια στiς ιριδίζουσες εναλλαγές του Andy Wharhol.

Θα συναντήσουμε σε μια σύγχρονη βιβλιοθήκη τη "Νεαρή Αναγνώστρια" του Φραγκονάρ να έχει πεταξει το ροκοκό στιλ της ,αντικαθιστώντας τα με μοντέρνα ρούχα γυναικείας χειραφέτησης...

            Η ιδέα ενσωματωσης στιγμών της Τέχνης σε μια ιστορία παρέα με διάφορους πρωταγωνιστές της δεν είναι πρωτόλεια...

Προσφάτως την εφήρμοσε με περισσό χιούμορ ο ταλαντούχος θρυλικός Αρκάς στο άλμπουμ "Λουκρητία η Διαχρονική"!!!
Στο επίμετρο του παραμυθιού αποσαφηνίζεται η επιλογή των πινάκων ενόσο αυτοί αποσυμβολοποιούνται!
Ταξιδέψτε λοιπόν με το φιλοπερίεργο "Χαρτί" σε ένα παραμύθι εναλλακτικό, που γίνεται πολύ πιο γοητευτικό υπό το εικαστικό του πρίσμα.Ανακαλύψτε το!  

Η ΚΟΡΗ ΤΗΣ ΤΣΑΡΙΝΑΣ, Carolly Errickson

                                                    Η Κόρη Της Τσαρίνας, Κάρολυ Έρρικσον
                                                                                                                           Είδος :Εποχής
                                                              Βαθμολογία: 8,5/10                                                  

                                                                                                                                                                 

Προ δύο ετών κυκλοφόρησε και στα ελληνικά ένα άκρως ενδιαφέρον μυθιστόρημα εποχής που μας ταξιδέψει στον ονειρικό κόσμο των ρωσικών ανακτόρων, όταν στον θρόνο βρισκόταν ο τελευταίος Τσάρος της Ρωσίας, Νικόλαος Ρωμανόφ, την αυστηρή Γερμανίδα πριγκίπισσα, Αλεξάνδρα Νικολάγεβνα- με το κρυφό σαράκι- και τις 4 πανώριες θυγατέρες του!!!!
Σε αυτόν τον αστραφτερό μικρόκοσμο που ανετράπη βίαια μας σεργιανά η Έρρικσον μέσα από μια ημιβιογραφική μυθοπλασία.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η Τατιάνα είναι η δεύτερη κόρη του τσάρου Νικόλαου και βιώνει την παραμυθένια πραγματικότητα των τσαρικών ανακτόρων, γεμάτη ίντριγκες και πλουμιστές εικόνες χορών και λαμπερών φορεμάτων, ενόσω έξω μαίνεται ένα όργιο τρόμου ,εξαθλίωσης και αδικίας για τον φτωχό λαό.
           Όλα θα αλλάξουν όταν η Πριγκίπισσα Τατιάνα συναντήσει απρόσμενα την Ντάρια, μια κοπέλα του λαού, που οι Κοζάκοι δολοφόνησαν εν ψυχρώ τον άντρα της τη ματωμένη Κυριακή του 1905, τότε που η φρουρά των Χειμερινών Ανακτόρων έπνιξε στο αίμα μια ειρηνική, λαϊκή  διαδήλωση.
Μια αντιφατική φιλία θα αναπτυχθεί ανάμεσά στις δυο κοπέλες, οδηγώντας την Τατιάνα σε μια κοινωνική ωρίμανση.
Ανάμεσα σε φλερτ χοροεσπερίδες- και υπό τη ζοφερή παρουσία του αμφιλεγόμενου Ρασπούτιν, η Τατιάνα θα αναμετρηθεί με αλήθειες της ζωής.
Ο άνεμος της Επανάστασης όμως θα σαρώσει αμετάκλητα τη ζωή της, φέρνοντας στη ζωή της την απώλεια και το πάθος όπως ποτέ της δεν τα είχε φανταστεί...


ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Η "Κόρη της Τσαρίνας" συνιστά ένα εξαίσιο και τυπικό δείγμα ρομαντικού αναγνώσματος εποχής, που ομολογουμένως πολύ εύκολα θα αγγίξει τη γυναικεία κυρίως ψυχή.
Ένα βιβλίο γλυκό που κατακλύζει κάθε αναγνώστρια με χρώματα κι αρώματα μιας εποχής ονειρικής και βαθιά γοητευτικής.
Η "Κόρη της Τσαρίνας" συνιστά ένα υπέροχο βιβλίο αυθεντικά κοριτσίστικο αφού είναι γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο με τη μορφή εκμυστηρεύσεων μιας νεαρής έφηβης που η μοίρα της την τοποθέτησε σε ένα από τα πιο γνωστά παλάτια της Ευρώπης!
Η συγγραφέας Έρρικσον μετά από μια περιήγηση στον κόσμο της Μαρίας Αντουανέττας, στο νέο της μυθιστόρημα δίνει τον λόγο στη Ρωσίδα πριγκίπισσα , τη Μεγάλη Δούκισσα Τατιάνα, τη δευτερότοκη κόρη του Τσάρου Νικόλαου Ρωμανόφ! 
Μέσα από τα μάτια της Τατιάνας εισχωρούμε στα άδυτα των χρυσοποίκιλτων ανακτόρων.
Ντυνόμαστε μετάξια και λεπτοκεντημένες δαντέλες, ενώ γευ'όμαστε εκλεκτά βασιλικά εδέσματα.

παίζουμε με βασιλικά παιχνίδια και χαλαρώνουμε στους βασιλικούς κήπους με τη σπάνια χλωρίδα και πανίδα.Η ευαισθησία της κοπελίτσας χρίζει ένα από αυτά τα πλάσματα του κήπου, "βουβό εξομολόγο της"...
         Παρέα με την Τατιάνα, παρακολουθούμε εορτασμούς, περιπάτους κι αγώνες, βιώνοντας τους οικογενειακούς δεσμούς ανάμεσα στους βασιλικούς οίκους της Ευρώπης , με τον αλαζονικό, πολεμοχαρή χαρακτήρα του κάιζερ Βίλχελμ-Γουλιέλμου να προοικονομεί τον Μεγάλο Πόλεμο.
Μελανό σημείο της οικογενειακής ζωής, η αντιπαλότητα της Βασιλομήτωρος Μαρίας με την Γερμανίδα Αλεξάνδρα που ως μητέρα και φιγούρα τραγική, σηκώνει έναν "βαρύ σταυρό": Την ευθραυστη υγεία του μοναχογιού της, του αιμοροφιλικού τσάρεβιτς ,Αλεξέι.
Είναι ένα κομμάτι που αποδόθηκε πολύ καλά στο μυθιστόρημα αυτό και με συγκλόνισε, αναδεικνύοντας την αποτρόπαιη ισότητα των ανθρώπων απέναντι στην ασθένεια και στον πόνο. Η μητρική οδύνη παραμένει ίδια- είτε στα μαλλιά φορά μαντίλι, είτε τιάρα αυτοκρατορική...  
Ανάμεσα στα άλλα, η δαιμονική σαγήνη του Ρασπούτιν κι  η ανεπαρκής προσωπικότητα του Νικόλαου Β που αποδείχθηκε κακός κυβερνήτης, απαθής ηγέτης.υπήρξε όμως καλύτερος οικογενειάρχης από όσο παρουσιάζεται στο βιβλίο.         
            Όλη η ξεγνοιασιά του παλατιού κυριαρχεί, όμως, μέχρι τη συνάντηση της Δούκισσας με την φτωχή Ντάρια που κυνηγημένη εμφανίζεται μπροστά της, περιμένοντας το παιδί του σκοτωμένου άντρα της.
Η Τατιάνα ανακαλύπτει έναν κόσμο άγνωστο:
Τον κόσμο του μόχθου και της περηφάνειας, τον κόσμο της εργατιάς και των εξαθλιωμένων παιδιών στις ασφυκτικές, βρόμικες καμαρούλες.
Όλα αυτά κινητοποιούν τη νεαρή πριγκίπισσα κρυφά από όλους σε ικρές παρεμβάσεις υπέρ των αδυνάτων της κοινωνίας...Αυτό θα τη φέρει σε επαφή με το πρώτο της φλερτ.
Ανάμεσα στα σκιρτήματα της Τατιάνας και την κοινωνική της αφύπνιση θα δούμε τη δολιότητα του ραδιούργου κοσμοκαλόγερου Ρασπούτιν με τις μυστικές, ανεξήγητες δυνάμεις, που τον έκαναν σύμβολο φαυλότητας και δεισιδαιμονίας.
Όλα αυτά μέχρι την τρομερή νύχτα του λαικού ξεσηκωμού που θα σημάνει τη σύλληψη των Τσάρων και το τέλος της Δυναστείας.

Μοιραζόμαστε με την Τατιάνα τις αγωνιώδεις μέρες της φυλάκισής της καθώς γνωρίζει τη ζωή που μέχρι τώρα με αναλγησία επεφύλαξε το τσαρικό καθεστώς για τον φτωχό λαό: Φτώχεια, πείνα, αγωνία και βιοπάλη.
Κι όμως, σε αυτό το σκοτάδι βρίσκει χώρο να εισχωρήσει το φως του έρωτα για να αποδειχθεί σωτήριο για την Τατιάνα...

Η συγγραφέας εδώ επιλέγει να αξιοποιήσει κάποιους αστικούς μύθους που θέλουν επιζήσαντα μέλη των Ρωμανόφ να ζουν ινκόγκνιτο σε διάφορα μέρη του κόσμου, διατηρώντας τηις μνήμες και τον θρύλο ζωντανό.
Χαρακτηριστική περίπτωση, η διαβόητη "Άγνωστη Του Βερολίνου" ,που θρυλείται πως ήταν η Όλγα Ρωμανώφ.
Σε αυτές τις διαδόσεις στηρίχθηκε η γνωστή ταινία anime Αναστασια και ακριβώς με αυτόν τον σαγηνευτικό τρόπο ζωντανεύει η εποχή των Τσάρων στο μυθιστόρημα.
Η Τατιάνα εδώ,λοιπόν, αναθυμάται "περασμένα μεγαλεία" από την Αμερική, ως μια τέτοια -"τάχα διασωθείσα  γηραιά πλέον κυρία...
           Αυτό που μου άρεσε την Κόρη Της Τσαρίνας είναι πως παρότι η πρωταγωνίστριά της ήταν μια από τις Πριγκίπισσες , δεν προέβαλε άλλοθι στα εγκλήματα των Τσάρων, αλλά εμμεσως ανέδειξε το δίκιο των Επαναστατών, δικαιώνοντάς τους στο πρόσωπο της βασανισμένης Ντάρια. 
               
Έχουμε λοιπόν να κάνουμε με μια αφήγηση γυαλιστερή και συνάμα τρυφερή, πασπαλισμένη με παιδική αθωότητα και κοριτσίστικες αγωνίες του αναδυόμενου ερωτισμού μιας έφηβης.Οι εικόνες περνούν πολύ παραστατικές σε στρωτή αφήγηση χωρίς να σκαλώνουν σε κουραστικές λεπτομέρειες!
Σίγουρα, το βιβλίο αυτό συνιστά ένα γλυκό ταξίδι σε ένα φανταχτερό χθες.
Ως τέτοιο ρομάντζο αποτελεί μια ιδανική συντροφιά και το συνιστώ ανεπιφύλακτα.
                
H ιστορική του, όμως, πλευρά δεν αντέχει στην εμπεριστατωμένη κριτική ματιά:Ακόμη και ως μυθιστορηματική βιογραφία το υπέροχο μυθιστόρημα της Έρικσον απέχει πολύ από την ιστορική εγκυρότητα κι αυτό οφείλουμε να το επισημάνουμε
Είναι φανερό πως η Έρρικσον "δανείστηκε" τη φιγούρα της δευτερότοκης κόρης του Τσάρου Νικόλαου για να συνθέσει πάνω της έναν εντελώς δικό της κοριτσίστικο χαρακτήρα, 
"όπως"- ίσως- "θα ήθελε" να είναι...
Ας δούμε κάποια ενδεικτικά σημεία:
       Kαταρχήν, η αληθινή Τατιάνα, ως κόρη του Τσάρου, δε θα είχε την ελευθερία κινήσεων που απολαμβάνει η πρωταγωνίστρια του μυθιστορήματός μας και που συνιστά κινητήριο μοχλό στην πλοκή:
          Τα παιδιά του τσάρου απολάμβαναν μια μακάρια ζωή -πολύ μακρυά από τη ζοφερή πραγματικότητα του Ρώσου πολίτη και τόσο άμεση επαφή με την εξωτερική πραγματικότητα, θα ήταν αδύνατη.
   Επίσης, παρατηρείται μια σχετική σεξουαλική ελευθεριότητα της μικρής Τατιάνας - απρόσιτη στο ήθος και τις συμβάσεις που πλαισιώνουν μια Μεγάλη Δούκισσα της Ρωσίας και μάλιστα στην τρυφερή ηλικία των 15!
Όσο απολαυστικό κι αν ήταν αυτό το κομμάτι των ερωτικών σκιρτημάτων και των νεανικών παθών, είναι δύσκολο να ανταποκρίνεται στην πραγματική εξέλιξη της Τατιάνας.
        
Επιπλέον η Τάτιάνα παρουσιάζεται πιο δεμένη με κάποιες υπηρέτριες παρά με τις αδελφές της Όλγα, Μαρία ,Αναστασία!
Στην πραγματικότητα, μαρτυρίες θέλουν τις 4 αδελφούλες πολύ δεμένες σαν μια ψυχή σε 4 σώματα.Ένα σχεδόν αξεδιάλυτο σύνολο "ΟΤΜΑ" ήταν οι 4 κόρες του Νικόλαου- κι η έλλειψη συμπαράστασης και κατανόησης ανάμεσα στις αδελφές του μυθιστορήματος απομακρύνει την αφήγηση από την αλήθεια.
Αφήνουμε στην άκρη το γεγονός ότι το υποκοριστικό "Τάνια" δεν μπορούσε να το χρησιμοποιεί μια υπηρέτρια για τη Μεγάλη Δούκισσα.
Στην καλύτερη θα χρησιμοποιούσε όνομα και πατρώνυμο δηλαδή "Τατιάνα Νικολάγιεβνα" συμφωνα με το τυπικό των ρωσικών προσφωνήσεων!
       Τελος δε, χρειάζεται να επισημανθεί πως, σύμφωνα με την επίσημη Ιστορία, οι μπολσεβίκοι δεσμοφύλακες και το Συμβούλιο που δίκασε τους Ρωμανόφ- με προεξάρχοντα τον δικαστή Σολόκωφ (φώτο)- υπήρξαν αμείλικτοι και αποφασισμένοι να εξοντώσουν κάθε θύλακα της τσαρικής δυναστείας για να σιγουρέψουν πως δε θα υπάρξει απόγονος να συσπειρώσει απομεινάρια της παλιάς αριστοκρατίας σε αντεπανάσταση και παλιννόρθωση της Μοναρχίας.
Άρα η Δούκισσα Τατιάνα σύμφωνα με την επίσημη ιστορία δε διασώθηκε , όπως ούτε κ τα αδέλφια της. Εκτελέστηκαν όλοι...
Ας τα έχει υπόψη του αυτά ο φιλίστωρ αναγνώστης κι ας βυθιστεί στην υπέροχη μυθοπλασία, χωρίς να της αποδώσει στοιχεία ντοκουμέντου.
        
Ως προς την καθεαυτή όμορφη πλοκή πάντως, βρήκα το εύρημα της "φτωχής Ντάρια" έξοχο!
Θα ήθελα, μάλιστα, να έχει αναπτυχθεί ακόμη περισσότερο αυτή η αντιφατική φιλία και να παρακολουθήσω μια ηθική αναμέτρηση, που θα αναδείκνυε περισσότερες ιδέες και προβληματισμούς ανάγοντας αυτήν τη σεναριακή παρέκκλιση σε συμβολικό επίπεδο αναζήτησης του "δικαίου" και αναμέτρησης δυο τάσεων της Ιστορίας ,αναβαθμίζοντας όλο το βιβλίο!!!
            
Παρ'όλες τις μικρές επισημάνσεις που εξυπηρετούν την ακρίβεια , "Η Κόρη Της Τσαρίνας" είναι ένα ανάγνωσμα εποχής που θα σας συναρπάσει και θα σας συγκινήσει πολύ!!!
Αποτελεί μάλιστα μια πρώτης τάξεως επαφή με τη Ρωσία του Πρώτου Παγκοσμίου πολέμου για όσους 
δεν την έχουν μελετήσει καθόλου.
Για τους γνώστες είναι ένα χαριτωμένο μυθιστόρημα που ανήκει σε κείνη την αναρώτηση "What if...?"
              Ακόμη και αν δεν χαρακτηρίζεται από την πολιτική οξυδέρκεια ενός Φίλιπ Ροθ στην "Ιστορία της Αμερικής" (εικασία για "μια "υποθετική επικράτηση του Χίτλερ στον Πόλεμο") η "Κόρη Της Τσαρίνας" παραμένει μια γλυκιά , ρομαντική ιστορία ,αλλοτινών χρόνων και μια ελκυστική εικασία του
"Πώς Θα ήταν τα πράγματα Αν..."
          Αν μη τι άλλο συνιστά κίνητρο μελέτης-ζητούμενο για κάθε καλό βιβλίο...

Λευκή Γαρδένια, Belinda Alexandra

                                      Λευκή Γαρδένια, Belinda Alexandra
                                             Είδος: Αισθηματικό Eποχής
                                                                                       Βαθμολογία 8/10

                                                                               

Εκδόσεις Διόπτρα
Αριθμός Σελίδων: 592

Ύστερα από το ξεχωριστό "Ρόδο Της Τοσκάνης", η Μπελίντα Αλεξάνδρα αποφάσισε να εμπλουτίσει τον ...συγγραφικό της "μπαξέ" με ένα ακόμη λογοτεχνικό "άνθος", που ευωδιάζει Ιστορία και άφθονο συναίσθημα.
Αυτή τη φορά , η "Λευκή Γαρδένια" μας ταξιδεύει στην Κίνα του πολέμου κι από εκεί στην Αυστραλία - πάντα με φόντο τη σοβιετική Ρωσία του Ψυχρού Πολέμου.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Λίγο πριν το τέλος του πολέμου(1944), στην κινέζικη πόλη Χαρμπίν ζει η 13χρονη Άνια Κόζλοβα με τη μητέρα της Αλίνα, χήρα ενός αξιωματικού της τσαρικής αυλής που διέφυγε από τους διωγμούς των Μπολσεβίκων.
Η ιαπωνική κατοχή θα χτυπήσει την πόρτα τους όταν ένας Ιάπωνας στρατηγός επιτάσσει το σπίτι τους...

Η αναγκαστική συμβίωση μαζί του θα είναι το μικρότερο από τα δεινά που θα δοκιμάσουν.
Με το πέρας του κινέζικου εμφυλίου και την είσοδο των Κινέζων κομμουνιστών στη Χαρμπίν, η Αλίνα θα πάρει μια σκληρή απόφαση για να εξασφαλίσει τη σωτηρία της μικρής Άνιας- κι αυτό θα επιφέρει τον χωρισμό τους.
         Κουβαλώντας πάντα την απειλή των διωγμών η Άνια θα χαράξει ένα περιπετειώδες μονοπάτι επιβίωσης από την πολύβουη Σαγκάη ως τον τροπικό Ειρηνικό και την Αυστραλία.
Η Άνια θα γνωρίσει πάθη, άμετρη πολυτέλεια και την εξαθλίωση της προσφυγιάς, έχοντας στήριγμα την απροσδόκητη φιλία.
Ποτέ της όμως δε θα ξεχάσει το "άρωμα της γαρδένιας" που τής πρόσφερε κάποτε ο αγαπημένος της πατέρας και θα ζει με την ελπίδα να ξαναβρεί τη χαμένη της μητέρα. 
Θα κατορθώσει η Άνια να κρατήσει ζωντανή τη μνήμη της και να οδηγηθεί στην πληρότητα;

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ 
H Alexandra Belinda επανέρχεται με ένα ακόμη ευωδιαστό βιβλίο που αναμετράται με τις μπόρες του 20ου αιώνα.
           Πρόκειται για το δυναμικό οδοιπορικό μιας κοπέλας που εκκινεί από ένα ταραχώδες παρελθόν-λαμπερό κι αιματηρό μαζί- κι ατενίζει το μέλλον ενός σύγχρονου, πιο εξορθολογισμένου κόσμου.
           Αυτή τη φορά η συγγραφέας επιλέγει πεδίο δράσης σχετικά ανοίκειο στον Ευρωπαίο αναγνώστη.
Πρόκειται για την Κίνα του Β'ΠΠ και συγκεκριμένα για την πόλη Χαρμπίν η οποία είχε γίνει το καταφύγιο των Ρώσων αριστοκρατών που διέφυγαν από τους διωγμούς των μπολσεβίκων.
Εικόνες μια πολυπληθούς και πολύβουης πόλης στη σκιά ενός αμείλικτου πολέμου- η πτυχή του οποίου είναι πλήρως άγνωστη.
        Μέσα από μια όμορφη Ρωσίδα χήρα ενός αξιωματικού και την πανώρια κόρη της παρακολουθούμε την σκληρή κατοχή που επέβαλε ο ιαπωνικός επεκτατισμός στην Κίνα!Ο ιαπωνικός μιλιταρισμός στις σελίδες της "Γαρδένιας" απέδειξε τη συνάφειά του προς τον έτερο σύμμαχό του στον Άξονα δηλαδή τη ναζιστική Γερμανία.
Η σκιά ενός μυστηριώδους Ιάπωνα Στρατηγού στο επιτεταγμένο σπίτι των δύο γυναικών επιτείνει την απουσία του πατέρα και τη νοσταλγία της παλιάς ζωής, προσδίδοντας αγωνία και μια αύρα και απροσδόκητης τρυφερότητας.
         Κατόπιν, η συγγραφέας μας μεταφέρει στιγμιότυπα του κινέζικου εμφυλίου με ενδεικτικά στιγμιότυπα απίστευτης αγριότητας, που χαρακτηρίζουν κάθε εμφύλια διαμάχη.
       Η επικράτηση των κομμουνιστών ανέδειξε τη βιαιότητα που διακρίνει κάθε εξουσία και πυροδοτεί μια σειρά τραγικών γεγονότων, επιφέροντας έναν από τους πιο σκληρούς αποχωρισμούς που μπορεί να ζήσει ένας άνθρωπος...
             Μέσα από το τραύμα αυτό η συγγραφέας ιχνηλατεί άρτια τον δεσμό μητέρας - κόρης με όλη τη στοργή και τη νοσταλγία.
Η συνέχεια επιφυλάσσει στον άγνωστη μια περιήγηση στη μαυλιστική Σαγκάη με την απατηλή ομορφιά:
Πολύχρωμες εικόνες που φέρνουν στην επιφάνεια την αφρόκρεμα της κινέζικης κοινωνίας και των μεταναστών- έναν κόσμο σαγηνευτικό, τυχοδιωκτικό και διεφθαρμένο.
Μέχρι αυτό το σημείο η Λευκή Γαρδένια συνεπαίρνει και φέρνει στον νου τη θεματολογία της Κέιτ Φέρνιβαλ με τον σαφή αντικομμουνιστικό προσανατολισμό, ο οποίος είναι αναμενόμενος αφού οι ήρωες, όπως και στη Belinda, προέρχονται από την πλευρά της έκπτωτης τσαρικής αριστοκρατίας!
Η επιφάνεια της προεπαναστατικής Ρωσίας βίωσε τις συνέπειες της απαθούς στάσης της προς τη Φτωχολογιά, εντούτοις , οι διωγμοί καθώς και η καχυποψία που κυριάρχησε στα κομμουνιστικά καθεστώτα προσέλαβαν γιγάντιες διαστάσεις.
Αυτές τις ακρότητες εκμεταλλεύεται εδώ η συγγραφέας για να πλέξει μια συναρπαστική ιστορία που είναι όμηρος του απρόβλεπτου και διασχίζει τον Ειρηνικό Ωκεανό, κάνει μια στάση σε έναν προσφυγικό καταυλισμό στις Φιλιππίνες για να καταλύσει στην ανερχόμενη Αυστραλία!
        Μέσα από την προσωπική ιστορία της Άνια, βιώνουμε τη διάψευση, το πάθος και την προδοσία στη χειρότερη μορφή τους.
Στην πορεία της προβάλλουν τα μεταπολεμικά ήθη και η δειλή γυναικεία χειραφέτηση, με μια "ύφεση" στα συναισθήματα και τη δυναμική της πλοκής

Στην τελευταία ενότητα του βιβλίου, η συγγραφέας ανανεώνοντας το ενδιαφέρον του αναγνώστη, μας μεταφέρει στη σοβιετική Ρωσία του Ψυχρού Πολέμου, όπου, ανάμεσα στο "χορό" των χιονονιφάδων και των χορευτών στο φαντασμαγορικό Μπολσόι επικρατεί ένα δίκτυο κατασκοπιας, λογοκρισίας και διώξεων.Εκεί, ύστερα από μια σειρά αγωνιωδών εξελίξεων, λαμβάνει χώρο μια συγκλονιστική συνάντηση με μια σειρά αποκαλύψεων.
             Ταυτόχρονα με το ιστορικό πλαίσιο παρών ο έρωτας σε μια ρεαλιστική μορφή- με εξάρσεις κ διαψεύσεις να εναλλάσσονται, μέχρι αυτός να πάρει την πιο γοητευτική κ αληθινή μορφή του..
     Προσωπικά, βρήκα συναρπαστική την ιστορία της Αλίνα, σε σχέση με την ιστορία της Άννια και θα προτιμούσα να έχει εστιάσει σε αυτήν η συγγραφέας ή έστω να την έχει παρουσιάσει πιο αναλυτικά, παράλληλα με της Άννια. Η ιστορία της Αλίνα, κόμιζε όλη την ατμόσφαιρα ενός ψυχροπολεμικού δράματος εποχής, αλλά "χρονικά" και συμπιέστηκε περισσότερο απ' ό,τι αναλογούσε 
         Παρόλαυτα, η "Λευκή Γαρδένια" είναι σίγουρα μια ενδιαφέρουσα αισθηματική ιστορία εποχής, που μας συστήνει μια ιστορική περίοδο πρωτόγνωρη και τόπους 
γοητευτικά ανοίκειους, τουλαχιστον για τα συγγραφικά δεδομένα της Ελλάδας.
           Μπορεί να μη διαθέτει τη μυστηριακή "μαγεία" και τις εναλλασσόμενες πλουμιστές εικόνες από το "Ρόδο Της Τοσκάνης", αλλά και η "Λευκή Γαρδένια" σίγουρα αποτελεί κι αυτό ένα βιβλίο με πλούτο εικόνων κι εξελίξεων, που διατηρούν το ενδιαφέρον αμείωτο ως την τελευταία σελίδα!
        

Γνωρίστε το ΡΌΔΟ ΤΗΣ ΤΟΣΚΑΝΗΣ στη σελιδα μας

Η Ζωή Που Έλειπε, ΚΩΣΤΑΣ ΚΡΟΜΜΥΔΑΣ, ΔΙΟΠΤΡΑ

                                             Η   Ζωή Που Έλειπε, Κώστας Κρομμύδας
                                                 Είδος: Δράμα Εποχής
                                                  Baθμολογία :8,5/10 

                                         

                 Πριν λίγες μέρες επανακυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις "Διόπτρα" το πρώτο μυθιστόρημα του Κώστα Κρομμύδα "Η Ζωή Που Έλειπε", που είχε κάνει αίσθηση με τον χειμαρρώδη συναισθηματισμό του, προκαλώντας τους επάινους του μέγιστου ποιητή και στιχουργού, Μάνου Ελευθερίου!
Η νέα επιμέλεια χάρισε στο δυνατό αυτό βιβλίο την πινελιά "που έλειπε" για να αναδειχθεί όλη η ομορφιά του.
Νέα πνοή, λοιπόν, πολλαπλές βελτιώσεις κι ένα εξώφυλλο καλαίσθητο, ατμοσφαιρικό και ταξιδιάρικο ανανεώνουν το ενδιαφέρον μας για μια δυνατή ιστορία πολέμου κι αγάπης.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Κάπου στο Ιταλοκρατούμενο Αιγαίο ένας δυνατός έρωτας συνδέει την Ελένη και τον Μανόλη.
Άσχημες συγκυρίες και οι "άνεμοι" του πολέμου θα χωρίσουν απροσδόκητα το αγαπημένο ζευγάρι που θα μάθει να επιβιώνει με οδηγό την ανεκπλήρωτη αγάπη και τον πόθο της επανασύνδεσης, ανυποψίαστοι για την τραγωδία  που τους περιμένει.
Χρόνια μετά δυο άνθρωποι, στη δίνη των προσωπικών τους παθών, θα έρθουν αντιμέτωποι με το χθες.
Ο Δημήτρης θα αναμετρηθεί με οικογενειακές αναμνήσεις ενώ στα χέρια της αέρινης Αννίτας θα έρθει ένα παλιό ρολογάκι που οι δείκτες του σταμάτησαν στην ώρα της αγάπης ,στην ώρα της οδύνης...
Ένας χορός συναισθημάτων κι εποχών που συμπλέκονται κάτω από την εξουσία του έρωτα, νικώντας τον χρόνο, το αίμα και τη μνήμη! 

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Ο αγαπημένος ηθοποιός και μυθιστοριογράφος Κώστας Κρομμύδας έκανε πολύ δυναμικά την είσοδό του στον χώρο του Μυθιστορήματος, με ένα βιβλίο που ανήγαγε ένα οικογενειακό δράμα  σε αληθινή υμνωδία στον έρωτα!
        Πρόκειται για μια ιστορία συγκλονιστική, που υπερβαίνει τον χρόνο ζητώντας τη δικαίωση της Αγάπης, ενώ προτάσσει μοναδικές αξίες, όπως η αξιοπρέπεια, η ελπίδα και η αγάπη στην πατρίδα.
         Η πένα του συγγραφέα εκκινεί από ένα σκηνικό οικείο στον ίδιο: Πρόκειται για τον μικρόκοσμο ενός γυρίσματος, όπου δυο νεαροί ηθοποιοί γνωρίζουν έναν φλογερό έρωτα, με θέα ένα εξαίσιο βραχώδες τοπίο του Ανατολικού Αιγαίου.
          Μια παλιά υπόσχεση θα οδηγήσει τα βήματα του Δημήτρη σε ένα μικρό νησί με επονείδιστα αιματοβαμμένα μυστικά, που ερήμην του αφορούν και τον ίδιο! 
Το νησί αυτό όμως είναι στιγματισμένο με ένα τραυματικό παρελθόν- κι αυτήν τη σκιά τη διαγράφει ο συγγραφέας πάνω από την ψυχή όλων των άλλοτε κατοίκων του!
Ο Κρομμύδας δεν προσδιορίζει τον τόπο, ωστόσο ξέρουμε ότι πρόκειται για την ευρύτερη περιοχή των Δωδεκανήσων, διότι αυτή η ανατολική μας περιοχή τελούσε υπό ιταλική επιτροπεία από το 1912 (ως το 1947, εποχή που περιλαμβάνει την περίοδο που μας απασχολεί στο βιβλίο)!

Μέσα από γλώσσα πολύ λιτή, χωρίς εξάρσεις ο συγγραφέας αφήνει το συναίσθημα να αναβλύσει αβίαστο και κατορθώνει να μεταδώσει όμορφες εικόνες.
Όπως σε όλα του τα βιβλία, έχουμε και στη "Ζωή Που Έλειπε" μια διπλή εναλλαγή.
Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση, λοιπόν, συνδυάζεται με το τρίτο πρόσωπο και πάνω στον καμβά του παρόντος εξελίσσεται η ιστορία του χθες.Τα μικρά κεφάλαια καθιστούν πιο ευέλικτο τον ρυθμό της αφήγησης.
Έχω την αίσθηση, όμως, πως ίσως οι εναλλαγές αυτές είναι πολλές αναλογικά προς την έκταση του βιβλίου.
Εντούτοις, αυτό δε μειώνει τη δυναμική αυτής της συνταρακτικής, διττής ιστορίας!
Ένας έρωτας στη σύγχρονη εποχή που από τα φώτα της κάμερας , προτιμά το φως των αστεριών.Ένας έρωτας όχημα της μνήμης και της νοσταλγίας.
Η ιστορία από τα χρόνια του Πολέμου, όμως, φέρει ένα ειδικό βάρος με πολυάριθμους χαρακτήρες και συναισθήματα που κατακλύζουν κάθε στιγμή της ως το τέλος.
Μέσα από την Ελένη και τον Μανόλη καλπάζουμε σε κάμπους κι αγναντεύουμε τη θάλασσα, σε μιαν ομορφιά εικόνων που πασχίζει να αντισταθεί στην ασχήμια του πολέμου.
Μαζί με τους ήρωες βιώνουμε τον ζόφο της Κατοχής που με τη άφιξη των Γερμανών θα δείξει το σκληρότερο πρόσωπό της!
Σύντομα στιγμιότυπα της Αντίστασης εκτυλίσσονται στη σκιά μιας επιστροφής κι ενός ακόμη απρόσμενου και συγκινητικού έρωτα κόντρα στα στερεότυπα!
Η θλιμμένη ζωή των κατοίκων κλιμακώνεται για να κορυφωθεί σε ένα κρεσέντο αγωνίας, θανάτου και ερωτικού σπαραγμού που σημαδεύει τις επόμενες γενιές, μα και την ψυχή του αναγνώστη!
Η απανθρωπιά αντάμα με την ανθρωπιά, σε μια αλυσίδα ανατροπών, που αποκαθίστανται πολλά χρόνια αργότερα για να αποκαταστήσουν τη γαλήνη.
Η λύση στο σήμερα έρχεται συνεπικουρικά να ολοκληρώσει τον πίνακα των  αποκαλύψεων, αφήνοντας μια γλυκόπικρη γεύση.
Μέσα σε όλα, αισθάνομαι ότι θα ήθελα ο συγγραφέας να έχει σφυρηλατήσει σε μεγαλύτερο βάθος κάποιες λεπτομέρειες από τα δύσκολα εκείνα χρόνια της Κατοχής στο νησί και τους ξεχωριστούς χαρακτήρες της παλιάς ιστορίας. Η ιταλική Κατοχή στα Δωδεκάνησα στάθηκε κι αυτή πολύ σκληρή κι απλώς εντάθηκε με την παρουσία των Γερμανών.Αυτό το κομμάτι δεν το είδαμε σε μεγάλη επάρκεια, καθώς υποτάχθηκε σαφώς στην ερωτική δίνη των ηρώων.Ένιωσα πως ο χρόνος περνά γρήγορα και ήθελα να ζήσω λίγο περισσότερο την προσμονή και το δράμα των κατοίκων τη δύσκολη 6ετια ('39-'45).
          Ο συγγραφέας ωστόσο ιχνηλάτησε πειστικά τις βασικές διαδρομές της οδύνης των κεντρικών ηρώων του.
Σκηνοθέτησε, επίσης, υποβλητικές σκηνές με τη συνδρομή, μάλιστα, της φύσης, καθιστώντας τη θάλασσα "εξομολόγο" και το "Σπήλαιο της Σιωπής" βουβό μάρτυρα του ανθρώπινου πάθους και της θείας πνοής του έρωτα!
Είδαμε, ακόμη, την αγωνία στα μάτια των παιδιών, τη μανία του κατακτητή ενώ ιδιαίτερη σημειολογία απέκτησε ο δεσμός ανθρώπου και ζώου, ακριβώς με τον τρόπο που συνέβη με τη σκυλίτσα στην "Ουρανόεσσα". Εδώ έχουμε ένα άλογο, ζώο που, παραδοσιακά στην ελληνική γραμματεία- από τον Όμηρο, μέχρι τον Καβάφη (και σε παγκόσμια μυθιστορήματα σαν τα Άλογα του Χειμώνα και το Άλογο του Πολεμου) παρουσιάζεται συνοδοιπόρος αχώριστος του ανθρώπου και της μοιρας του.
         
Το φινάλε στη "Η Ζωή Που Έλειπε" επιφυλάσσει μιαν εξέλιξη δυσπρόσιτη στην κοινή λογική, που ωστόσο διαθέτει απόλυτη ιστορική εγκυρότητα και αποδίδει παραστατικά τη θηριωδία αυτού του Πολέμου!
          Στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου αποσαφηνίζεται και ο τόσο ιδιαίτερος τίτλος, με τρόπο συγκινησιακό.

Ο αναγνώστης, μέσα από την έκβαση αυτήν, λοιπόν, στοχάζεται μοιραία πάνω στα όρια της ανθρώπινης αντοχής και στην ανθρώπινη ηθική- αποζητώντας την ύψιστη κάθαρση:
Τη Συγχώρεση, που απαλύνει την ψυχή και συνιστά το απώτατο σκαλοπάτι ηθικής ωρίμανσης του ατόμου.
Αυτό είναι το πολυτιμότερο απαύγασμα "Της Ζωής Που Έλειπε"...
         Με όλα αυτά, στο συγγραφικό του ντεμπούτο, ο Κώστας Κρομμύδας προσέφερε στο κοινό του μια μοναδική, πρωτότυπη ιστορία από την Κατοχή, με πτυχές άγνωστες που προσφέρει συγκίνηση, προσθέτοντας στην ιστορική μας μνήμη ένα κομμάτι που σίγουρα έλειπε.
Ένα βιβλίο που αξίζει να γνωρ΄ισετε για τις άφθονες συγκινήσεις είναι "Η Ζωή Που Έλειπε"- και πολύτιμη παρακαταθήκη για τον Κώστα Κρομμύδα, προδιαγράφοντας- σαν..."προφητεία από το μέλλον "- την αξιόλογη συγγραφική του πορεία, που τόσο δυνατές στιγμές έχει χαρίσει στο αναγνωστικό κοινό την τελευταία 4ετία!

Γρηγόριος Ξενόπουλος,Ο Τρελός Με Τους κόκκινους Κρίνους

Ο Τρελός Με Τους Κόκκινους Κρίνους

                                       Είδος :Ρομαντικό/Κοινωνικό Διήγημα
                                       Βαθμολογία :10/10

                                                 

                  Πρόκειται για ένα από τα πιο δυνατά έργα του Γρηγορίου Ξενόπουλου κι ας μην ξεπερνά τις λίγες σελίδες.
          Κι όμως ναι! Ανάμεσα σε πλήθος μυθιστορημάτων, μεταφράσεων, παιδικών βιβλίων αυτό το ολιγοσέλιδο ρομαντικό αφηγηματάκι καταφέρνει να σκορπίσει την ξεχώριστή λάμψη ενός αυθεντικού λογοτεχνικού διαμαντιού! 

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Τι μπορεί να πλήγωσε τόσο τον καλλιεργημένο,ευκατάστατο Ζακυνθινο ήρωα του Ξενόπουλου, ώστε αυτός να αποσυρθεί από τον κόσμο;
Γιατί επέλεξε μόνη συντροφιά και πάθος του τον κήπο με τους Κόκκινους Κρίνους, που το πορφυρό τους χρώμα,λένε, είναι το ίδιο το Αίμα του Έρωτα;
ΠΟΙΟΣ θα καταφέρει να ανακαλύψει το φοβερό μυστικό του;


ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Πρόκειται για ένα πολύ μικρο διήγημα με γρήγορη πλοκή και συγκλονιστική ανατροπή στο τέλος.
        Παρά το μικρο μέγεθος του, το διήγημα "Ο Τρελός Με τους Κόκκινους Κρίνους" του Γρηγορίου Ξενόπουλου συνιστά ένα ολοκληρωμένο έργο κι αυτό είναι το αξιοθαύμαστο!

Κεντρικός πυρήνας του είναι το άρτιο ψυχογράφημα του κεντρικού ήρωά του, που μας συστήνεται μέσα από τα μάτια του αφηγητή φίλου του.

      Η ανυπόκριτη ανησυχία του φίλου για τον παράξενο, απομονωμένο, παλιό κι αγαπημένο του γνώριμο,τον Πώπο, ακολουθεί τις διαθέσεις του αναγνώστη προς το μυστήριο, που υποβόσκει καθ' όλη τη διήγηση. 

Η τριτοπρόσωπη αφήγηση σε αυτήν την περίπτωση επιτείνει την υποβλητικότητα του έργου.
Αρχικά εγείρει τη ζωηρή περιέργεια του αναγνώστη για το μυστήριο που περιβάλλει τον απομονωμένο Πώπο. 

         Μαζί με τον αφηγητή περιπλανιόμαστε σε μια σχεδόν ερειπωμένη επτανησιακή έπαυλη του παλιού γνώριμου, όπου βασιλεύει μια ανομολόγητη οδύνη.

             Με αγωνία περιμένουμε κι εμείς τον πρωταγωνιστή να ανοίξει στο φίλο-αφηγητή - και σε εμάς - την πόρτα του δωματίου και της καρδιάς του.  

         Η βασική ιστορία δεν έχει μελοδραματικές εξάρσεις ούτε διαρκή ένταση.

Αντιθέτως υπάρχει ένας ήπιος ρομαντισμός -αρκετά κοινότυπος για την εποχή που πραγματεύεται- με αποτέλεσμα να ενεργοποιείται επιδέξια στο τέλος ο μηχανισμός του αιφνιδιασμού, που αφήνει άναυδο τον αναγνώστη κι εμποτίζει το έργο με μια εσάνς γοτθικού στοιχείου:
Σε μια "σκηνοθεσία"που θα ζήλευαν οι σύγχρονοι ειδήμονες των θρίλερ, η τελευταία φράση του τόσο σύντομου κειμένου, ανατρέπει πλήρως την αρχική εντύπωση!
          Εκεί που η ιστορία φαντάζει μελαγχολική και ρομαντική, ξαφνικά τα πάντα αλλάζουν στην τελευταία ακριβώς πρόταση -όπως αυτή σηματοδοτεί την κατάληξη κι ερμηνεία των πάντων:
        Η ιστορία,με τη στερνή φράση αποκτά ένα προσανατολισμό καινούριο, που αναδρομικά επαναπροσδιορίζει όσα συναντήσαμε στις προηγούμενες σελίδες!
Δεν είναι όσα αποκαλύπτει η τελευταία πρόταση, αλλά όσα υποβάλλει και όσα εύλογα προκύπτουν ως συμπεράσματα, κομίζοντας ετεροχρονισμένη φρίκη, αλλά και οδύνη στην πιο ακραία της μορφή.
           Αντί,λοιπόν, για το επτανησιακό ρομάντζο που θα περιμέναμε από τον μετρ του είδους, Γρηγόρη Ξενόπουλου, το βιβλιαράκι αυτό μας εκπλήσσει και μας αποστομώνει!
           Μια φράση του μόνο και καταλήγουμε σε ένα μικρό κομψοτέχνημα που ρέπει προς την ερεβώδη ατμόσφαιρα και την παρακμιακή παραφορά, όπως τα συναντάμε στα απελπισμένα ποιήματα του Σαρλ Μποντλέρ, τα διαποτισμένα με σπαραγμό και θάνατο!
   Μια αναγωγή "επί το...ελληνικότερον" θα μπορούσε να γίνει προς την ζοφερή ποίηση του Κώστα Ουράνη, που επίσης αναμετράται έντονα με την ατμόσφαιρα του θανάτου.
      Είναι εμφανής στο δίηγημα αυτό η επίδραση από τον ευρωπαικό ρομαντισμό του 19ου αιώνα κι η προσαρμοσή του στο πλάισιο της επτανησιακής κοινωνίας από τον μεγάλο Ξενόπουλο.
      Ένα άλλο βιβλίο  με αντίστοιχη δυναμική στην τελευταία του φράση, η οποία ανατρέπει τη διάχυτη εντύπωση των προηγούμενων σελίδων, κορυφώνοντας τη συγκίνηση εξίσου αποστομωτικά, είναι το πολύ πιο πρόσφατο "Ξαναβρήκα Το Φίλο Μου" του Φρεντ Ούλμαν", με θέμα του μια αντιφατική φιλία στη Γερμανία του Μεσοπολέμου.
Όπως και να'χει ο "Τρελός Με τους Κόκκινους Κρίνους" μες στην απλότητά του είναι ένα από τα πιο ιδιαίτερα έργα του Ξενόπουλου, που καταδεικνύει το βάθος της σκέψης του, τη διεισδυτική του ματιά στην ανθρώπινη ψυχή και την πρωτοποριακή του τόλμη, τόσο μπροστά από την εποχή του! Είναι αυτό το γνήσιο πάθος της ανθρώπινης ψυχής που χαράσσει ανεξίτηλα  τον "Τρελό Με τους Κόκκινους Κρίνους" στην καρδιά του αναγνώστη!

         "Ο Τρελός Με τους Κόκκινους Κρίνους" έχει εκδοθεί ως αυτόνομο διήγημα σε μια εξαιρετικά καλαίσθητη έκδοση "τσέπης" με ευανάγνωστη γραμματοσειρά, που περιλαμβάνει μια σειρά διηγημάτων του Ξενόπουλου.(περίπου 4ευρω έκαστο)

          Ωστόσο  έχει συμπεριληφθεί και στον πολυσέλιδο κύκλο διηγημάτων "Ο Μινώταυρος &Άλλες ιστορίες"-όλα από τις εκδόσεις των Αδελφών Βλάσση , που κατέχουν τα αποκλειστικά δικαιώματα ολόκληρης της εργογραφίας του Γρηγορίου Ξενόπουλου- παρέχοντας στο αναγνωστικό κοινό μια πολύτιμη κληρονομιά της πνευματικής ιστορίας του τόπου μας!
                                                        Ελισσάβετ  Δέδε

Η προσφορα του Ξενοπουλου στα ελληνικα γραμματα ειναι ανεκτιμητη.Δεν περιοριζεται στα εξαισια δειγματα του ΑΣΤΙΚΟΥ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑΤΟΣ που εχει δωσει και που αντανακλουν εκλαμψεις του Ευρωπαϊκου Ρομαντισμου του 19ου αιωνα:.Ειναι φορεας προοδευτικης σκεψης στην Παιδαγωγικη, προικισε την παιδικη βιβλιογραφια με αξιολογες μεταφρασεις, φιλολογικο εεργο μεγαλης αξιας,Επθσης ο Ξενοπουλος με την οξυδερκεια του, ενθαρρυνε την αποδοχη της ιδιαζουσας ποιησης του Αλεξανδρινου (Καβαφης) στους ελληνικους ακαδημαϊκους κυκλους .Κ εννοειται το εργο του Ξενοπουλου θα κριθει με γνωμονα την εποχη του οχι τη δικη μας.Και στην εποχη του ο Ξενοπουλος ηταν στολιδι των γραμματων.Εδω μια προταση -ειναι ενα διηγημα τσεπης απο τν Ξενοπουλο με γοτθικα στοιχεια.